Ανησυχία έχει προκαλέσει σε πολλούς πολίτες η συζήτηση γύρω από τους ελέγχους της ΑΑΔΕ στις μεταφορές χρημάτων μέσω IRIS. Ωστόσο, δόθηκαν διευκρινίσεις που καθιστούν σαφές ότι οι απλές καθημερινές συναλλαγές μεταξύ συγγενών και φίλων δεν αποτελούν αυτομάτως δωρεές ή εισόδημα που φορολογείται. Η φορολογική αρχή εξετάζει την πραγματική αιτία πίσω από κάθε μεταφορά χρημάτων και όχι το ίδιο το μέσο πληρωμής.
Οι έλεγχοι της ΑΑΔΕ και οι καθημερινές συναλλαγές
Η συζήτηση για τους ελέγχους της ΑΑΔΕ στις μεταφορές χρημάτων μέσω IRIS έχει προκαλέσει ανησυχία, αλλά οι απλές καθημερινές συναλλαγές μεταξύ συγγενών και φίλων δεν φορολογούνται αυτομάτως ως δωρεές ή εισόδημα. Αυτό που εξετάζεται είναι η πραγματική αιτία της μεταφοράς των χρημάτων, με διαφορετική αντιμετώπιση για σημαντικά ποσά που οδηγούν σε προσαύξηση περιουσίας ή για επαγγελματικά έσοδα.
Για παράδειγμα, χρήματα που μεταφέρει ένας γονέας στο παιδί του για καθημερινές ή φοιτητικές ανάγκες, καθώς και μικρά ποσά για προσωπικά έξοδα, δεν θεωρούνται από μόνα τους δωρεά. Το βασικό είναι, πριν από κάθε μεταφορά, να είναι ξεκάθαρο ποιος στέλνει τα χρήματα, σε ποιον και για ποιον πραγματικό λόγο.
Πότε απαιτείται δήλωση δωρεάς
Διαφορετική είναι η περίπτωση όταν πρόκειται για σημαντικά ποσά που οδηγούν σε πραγματική προσαύξηση της περιουσίας. Τέτοιες περιπτώσεις περιλαμβάνουν την αγορά αυτοκινήτου, οικοπέδου ή κατοικίας. Σε αυτές τις συνθήκες, μπορεί να απαιτείται δήλωση δωρεάς μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας myProperty.
Δεν υπάρχει συγκεκριμένο όριο για το λεγόμενο «χαρτζιλίκι». Το ποσό θα πρέπει όμως να είναι εύλογο και να ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες του αποδέκτη. Σε περίπτωση ελέγχου, είναι απαραίτητο να μπορεί να τεκμηριωθεί ο λόγος για τον οποίο πραγματοποιήθηκε η συγκεκριμένη συναλλαγή.
Το αφορολόγητο όριο στις δωρεές
Για δωρεές που πραγματοποιούνται μεταξύ προσώπων πρώτου βαθμού συγγένειας, όπως γονείς και παιδιά ή παππούδες και εγγόνια, ισχύει ένα αφορολόγητο όριο. Το όριο αυτό φτάνει έως τις 800.000 ευρώ, υπό τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις και εφόσον η μεταφορά γίνει μέσω τραπεζικού συστήματος.
Στην περίπτωση που τα ποσά των δωρεών υπερβαίνουν το συγκεκριμένο αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ, τότε εφαρμόζεται ο προβλεπόμενος φόρος δωρεάς. Η τήρηση των προϋποθέσεων και η τραπεζική μεταφορά είναι κρίσιμης σημασίας για την εφαρμογή του αφορολόγητου.
Διαφορετική φορολόγηση ανά σχέση συγγένειας
Η φορολογική αντιμετώπιση των δωρεών διαφέρει ανάλογα με την κατηγορία συγγένειας μεταξύ δωρητή και δωρεοδόχου. Για παράδειγμα, στις δωρεές που γίνονται μεταξύ αδελφών, ο φόρος επιβάλλεται από το πρώτο ευρώ με τον αντίστοιχο συντελεστή που προβλέπεται από τη νομοθεσία.
Για φίλους και λοιπά πρόσωπα που δεν εμπίπτουν στις παραπάνω κατηγορίες συγγένειας, η φορολόγηση είναι ακόμη υψηλότερη. Είναι σημαντικό να γίνεται διάκριση μεταξύ επιστροφής χρημάτων, κοινής δαπάνης, δωρεάς ή αμοιβής, καθώς η κάθε περίπτωση έχει διαφορετικές φορολογικές επιπτώσεις.
Προσοχή για τους επαγγελματίες
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται και από τους επαγγελματίες όσον αφορά τις μεταφορές χρημάτων μέσω IRIS. Μια μεταφορά χρημάτων που αποτελεί επαγγελματικό έσοδο πρέπει να συνοδεύεται από το αντίστοιχο παραστατικό. Επιπλέον, είναι απαραίτητο να αποτυπώνεται λογιστικά, ώστε να φορολογηθεί σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες και να αποδοθεί ο ΦΠΑ όπου απαιτείται.
Αντίθετα, μια απλή επιστροφή χρημάτων μεταξύ φίλων, για παράδειγμα έπειτα από ένα κοινό γεύμα, δεν μετατρέπεται αυτομάτως σε επαγγελματικό έσοδο μόνο και μόνο επειδή ο ένας από τους δύο είναι επαγγελματίας. Η διάκριση μεταξύ προσωπικής και επαγγελματικής συναλλαγής είναι καθοριστική για την ορθή φορολογική αντιμετώπιση.
Πηγή: Enikos
