Πολλοί άνθρωποι έχουν την τάση να αποφεύγουν τα προβλήματα, κάνοντας πως δεν υπάρχουν, με την ελπίδα ότι κάποια στιγμή θα εξαφανιστούν από μόνα τους. Αυτή η συμπεριφορά μπορεί να εξηγεί, εν μέρει, την ανάγκη μας να θέλουμε να αποδράσουμε από την πραγματικότητα. Ωστόσο, αυτή η ψευδαίσθηση διαρκεί όσο και η απόδραση, καθώς όταν αυτή τελειώνει, το πρόβλημα παραμένει εκεί.
Η ανάγκη για πνευματική απόδραση
Σύμφωνα με μια παγκόσμια έρευνα της McCann Worldgroup Truth Central, που πραγματοποιήθηκε το 2024, ένα εντυπωσιακό 91% των ανθρώπων δηλώνει ότι νιώθει, κατά καιρούς, την ανάγκη να αποδράσει πνευματικά. Επιπλέον, ένας στους δύο χρησιμοποιεί το διαδίκτυο ακριβώς για αυτό τον σκοπό: για να ξεφύγει, έστω και προσωρινά, από την καθημερινότητα και την πραγματικότητα που τον περιβάλλει.
Αυτή η τάση για αποφυγή και προσωρινή φυγή από τα δύσκολα οδηγεί συχνά στη γέννηση συνηθειών. Πρόκειται για μικρές, φαινομενικά αθώες συμπεριφορές που, με την πάροδο του χρόνου, παγιώνονται και εξελίσσονται σε τρόπους ζωής. Παρόλο που στην καθημερινότητα μπορεί να μοιάζουν ασήμαντες, οι συνέπειές τους συχνά είναι μακροχρόνιες και ύπουλες, επηρεάζοντας την ποιότητα της ζωής μας.
Συνήθειες που υπονομεύουν την ψυχική υγεία
Υπάρχουν συνήθειες που δεν προσφέρουν πραγματική βοήθεια στην αντιμετώπιση των δυσκολιών. Αντίθετα, μας απομακρύνουν ακόμα περισσότερο από τον ίδιο μας τον εαυτό. Αυτές οι συμπεριφορές, αθόρυβα, υπονομεύουν την ψυχική μας υγεία, επηρεάζουν την καθημερινότητά μας και, τελικά, μειώνουν την ποιότητα της ζωής μας.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η στιγμή που κάποιος γνωρίζει ότι έχει να κάνει κάτι σημαντικό. Το να το ξεκινήσει άμεσα σημαίνει ότι θα χρειαστεί να έρθει αντιμέτωπος με κάτι δύσκολο. Αυτό μπορεί να είναι ο φόβος της αποτυχίας, η αμφιβολία για τις δικές του ικανότητες, η πίεση της επιτυχίας ή το βάρος των προσδοκιών, είτε κοινωνικών είτε προσωπικών.
Η αναβλητικότητα ως μηχανισμός αντιμετώπισης
Έτσι, το άτομο αποφεύγει την εργασία, συχνά χωρίς καν να το συνειδητοποιεί. Ασχολείται με πράγματα που δεν είναι σημαντικά, κάνει δουλειές ρουτίνας, γεμίζει τον χρόνο του και αποσπά την προσοχή του με άλλες δραστηριότητες. Ωστόσο, αυτή η εκκρεμότητα παραμένει, μέχρι τη στιγμή που δεν μπορεί πλέον να την αποφύγει.
Όταν πια αναγκάζεται να ασχοληθεί, ο χρόνος έχει τελειώσει. Το άγχος κορυφώνεται, οδηγώντας στο συμπέρασμα πως εξαρχής ήταν λάθος να προσπαθήσει. Αυτό το συμπέρασμα ενισχύει την επιθυμία για περαιτέρω αποφυγή παρόμοιων καταστάσεων στο μέλλον.
Η σημασία της συναισθηματικής ρύθμισης
Μια μελέτη του 2022, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Frontiers in Psychology, υποστηρίζει ότι η αναβλητικότητα αποτελεί έναν μηχανισμό αντιμετώπισης. Συνδέεται άμεσα με δυσκολίες στη ρύθμιση των συναισθημάτων. Όταν μια εργασία προκαλεί αρνητικά συναισθήματα και το άτομο την αποφεύγει για να αποφύγει και αυτά τα συναισθήματα, η αποφυγή ενισχύεται και μετατρέπεται σε ένα πρότυπο συμπεριφοράς με μακροπρόθεσμες αρνητικές επιπτώσεις.
Οι ερευνητές της μελέτης διαπίστωσαν ότι η ικανότητα συναισθηματικής ρύθμισης είναι καθοριστικής σημασίας. Όσο καλύτερα διαχειρίζεται κάποιος συναισθήματα όπως η ενοχή, ο φόβος, η ντροπή, η πλήξη, η ανησυχία ή η απογοήτευση, τόσο πιο πιθανό είναι να ξεπεράσει την αναβλητικότητα και να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις της καθημερινότητας.
Μια άλλη συνήθεια που αναφέρεται είναι το να μένει κάποιος ξύπνιος έως αργά, σκρολάροντας στο κινητό, βλέποντας βίντεο ή κάνοντας μία τελευταία δουλειά.
Με πληροφορίες από: jenny.gr
