Περίπου 10 δισεκατομμύρια δολάρια επιπλέον θα χρειαστεί το Ισραήλ για να καλύψει παραγγελίες αμερικανικών όπλων που έχουν ήδη δρομολογηθεί, ποσό που υπερβαίνει τα ποσά που προβλέπει η υφιστάμενη συμφωνία στρατιωτικής βοήθειας με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Το χρηματοδοτικό αυτό κενό αποκαλύφθηκε σε έγγραφο του Στέιτ Ντιπάρτμεντ προς το Κογκρέσο, με την εκτίμηση να αφορά εκκρεμείς παραγγελίες έως την 1η Απριλίου 2026. Η «τρύπα» αυτή αναμένεται να παραμείνει μετά τη λήξη της ισχύουσας συμφωνίας το 2028, εγείροντας το ερώτημα για το ποιος θα καλύψει το κόστος των οπλικών συστημάτων.
Το χρηματοδοτικό κενό και η αποκάλυψη
Η εκτίμηση για τα επιπλέον 10 δισεκατομμύρια δολάρια αφορά τις εκκρεμείς παραγγελίες αμερικανικών όπλων έως την 1η Απριλίου 2026. Αυτό το ποσό θα απαιτηθεί πέρα από τα χρήματα που προβλέπονται στην τρέχουσα συμφωνία στρατιωτικής βοήθειας μεταξύ ΗΠΑ και Ισραήλ. Το χρηματοδοτικό κενό αναμένεται να παραμείνει ανοιχτό μετά τη λήξη της ισχύουσας συμφωνίας, η οποία ολοκληρώνεται το 2028.
Η πληροφορία αυτή προέρχεται από ένα έγγραφο του Στέιτ Ντιπάρτμεντ που απεστάλη στο Κογκρέσο των Ηνωμένων Πολιτειών. Το έγγραφο επικαλείται δημοσίευμα της Wall Street Journal, το οποίο παρουσιάστηκε στη συνέχεια από την Jerusalem Post, φέρνοντας στο φως την ανάγκη για επιπρόσθετη χρηματοδότηση.
Το υφιστάμενο πλαίσιο στρατιωτικής βοήθειας
Η στρατιωτική βοήθεια των ΗΠΑ προς το Ισραήλ βασίζεται σε ένα δεκαετές μνημόνιο κατανόησης, το οποίο υπογράφηκε κατά τη διάρκεια της προεδρίας του Μπαράκ Ομπάμα. Σύμφωνα με αυτή τη συμφωνία, οι Ηνωμένες Πολιτείες παρέχουν στο Ισραήλ ετησίως 3,3 δισεκατομμύρια δολάρια. Αυτή η χρηματοδότηση γίνεται μέσω του προγράμματος Foreign Military Financing και προορίζεται για την αγορά αμερικανικού στρατιωτικού εξοπλισμού.
Επιπλέον, η συμφωνία προβλέπει τη διάθεση 500 εκατομμυρίων δολαρίων κάθε χρόνο για τη συνεργασία των δύο χωρών στον τομέα της αντιπυραυλικής άμυνας. Το συνολικό ύψος της συμφωνίας ανέρχεται σε 38 δισεκατομμύρια δολάρια σε βάθος δεκαετίας και η ισχύς της λήγει το 2028. Παρόλο που η Ουάσιγκτον έχει ήδη δεσμεύσει σχεδόν 7 δισεκατομμύρια δολάρια για τη στρατιωτική χρηματοδότηση του Ισραήλ για τα δύο εναπομείναντα χρόνια της συμφωνίας, αυτά τα χρήματα δεν θεωρούνται επαρκή για να καλύψουν όλες τις παραγγελίες που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί.
Οι πολιτικές εξελίξεις και οι επιπτώσεις
Η αποκάλυψη του χρηματοδοτικού κενού αποκτά ιδιαίτερη σημασία μετά την πρόσφατη ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ. Ο πρώην πρόεδρος είχε δηλώσει ότι η Ουάσιγκτον σχεδιάζει να τερματίσει τη στρατιωτική βοήθεια προς το Ισραήλ έως το τέλος του 2026, επισπεύδοντας δραστικά την αλλαγή του σημερινού πλαισίου συνεργασίας. Αυτή η δήλωση εντείνει την αβεβαιότητα γύρω από το μέλλον της χρηματοδότησης.
Το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται πλέον είναι ποιος θα αναλάβει το κόστος των όπλων που έχουν ήδη παραγγελθεί. Οι πιθανές επιλογές περιλαμβάνουν τη νέα χρηματοδότηση από τις Ηνωμένες Πολιτείες, την κάλυψη του ποσού από τον κρατικό προϋπολογισμό του Ισραήλ, ή μια κοινή κάλυψη του κόστους από τις δύο χώρες.
Η ενημέρωση του Κογκρέσου και οι δηλώσεις
Το αμερικανικό έγγραφο, το οποίο περιέχει τις λεπτομέρειες για το χρηματοδοτικό κενό, εστάλη στο γραφείο του Δημοκρατικού βουλευτή του Τέξας, Χοακίν Κάστρο. Ο κ. Κάστρο είχε προηγουμένως ζητήσει ενημέρωση σχετικά με τις οικονομικές δεσμεύσεις που συνδέονται με τις ισραηλινές αγορές οπλικών συστημάτων. Η επιστολή αναφέρει ότι το υπόλοιπο ποσό θα μπορούσε να καλυφθεί από μελλοντική αμερικανική στρατιωτική βοήθεια, από ίδιους πόρους του Ισραήλ ή από συνδυασμό των δύο.
Ο βουλευτής Κάστρο, μιλώντας στη Wall Street Journal, δήλωσε χαρακτηριστικά: «Ακόμη και αν το μνημόνιο εφαρμοστεί μέχρι τη λήξη του το 2028, υπάρχουν άλλα 10 δισεκατομμύρια δολάρια πέρα από αυτό και τίθεται το ζήτημα ποιος θα τα πληρώσει». Η δήλωση αυτή υπογραμμίζει το μέγεθος του προβλήματος και την ανάγκη για άμεσες αποφάσεις.
Το σύστημα προμηθειών του Ισραήλ
Το ισραηλινό σύστημα προμηθειών επιτρέπει στην κυβέρνηση της χώρας να προχωρά σε παραγγελίες αμερικανικού στρατιωτικού εξοπλισμού. Αυτό το σύστημα βασίζεται στη δυνατότητα χρησιμοποίησης μελλοντικής χρηματοδότησης για την κάλυψη των εν λόγω παραγγελιών. Η πρακτική αυτή εξηγεί γιατί υπάρχουν ήδη δρομολογημένες παραγγελίες που υπερβαίνουν την τρέχουσα διαθέσιμη στρατιωτική βοήθεια και δημιουργούν το προβλεπόμενο χρηματοδοτικό κενό.
Με πληροφορίες από: Ieidiseis
