Μια σύνθετη διπλωματική διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη αναφορικά με το υποθαλάσσιο καλώδιο, καθώς οι ελληνικές διαβεβαιώσεις για την πρόοδό του συναντούν τις τουρκικές προειδοποιήσεις περί αναγκαιότητας άδειας. Όλα δείχνουν ότι διαμορφώνεται μια προσυμφωνημένη πορεία, με τη Γαλλία να αναλαμβάνει ρόλο ενδιάμεσου. Στόχος είναι η επανεκκίνηση των εργασιών, χωρίς καμία από τις εμπλεκόμενες πλευρές να χρειαστεί να εγκαταλείψει δημοσίως τις αρχικές της θέσεις.
Οι δύο αφηγήσεις και ο ρόλος της Γαλλίας
Πίσω από τις δημόσιες τοποθετήσεις της Ελλάδας, που διαβεβαιώνει ότι το έργο του καλωδίου θα προχωρήσει, και τις προειδοποιήσεις της Τουρκίας, η οποία απαιτεί άδεια από την Άγκυρα, διακρίνεται μια συγκεκριμένη διαδικασία. Αυτή η πορεία, όπως εκτιμάται, βασίζεται σε επαφές και πληροφορίες για το περιεχόμενό τους, αν και δεν έχει παρουσιαστεί επίσημη συμφωνία με γνωστούς όρους. Η Γαλλία φέρεται να διαδραματίζει κεντρικό ρόλο ως ενδιάμεσος, διευκολύνοντας τη συνεννόηση.
Η εκτίμηση αυτή ενισχύεται από το γεγονός ότι η διαδικασία στοχεύει στην επανεκκίνηση των εργασιών, επιτρέποντας σε κάθε πλευρά να διατηρήσει τη δημόσια στάση της. Η Αθήνα θα μπορεί να απορρίπτει οποιοδήποτε ελληνικό αίτημα αδειοδότησης, ενώ η Άγκυρα θα παρουσιάζει τη συνέχιση των εργασιών ως αποτέλεσμα δικής της συγκατάθεσης, όπως είχε αποκαλύψει το «Ποντίκι» σε σχετικό ρεπορτάζ.
Η τουρκική θέση και οι απαιτήσεις
Ένα ισχυρό στοιχείο που υποδεικνύει την προχωρημένη κατάσταση της συνεννόησης προέρχεται από ρεπορτάζ της «Καθημερινής» της 6ης Νοεμβρίου. Σύμφωνα με αυτό, πηγή κοντά στην τουρκική προεδρία δήλωσε ότι «Έχουμε σχεδόν συμφωνήσει ως προς τη διατύπωση». Η ίδια πηγή διευκρίνισε ότι η Άγκυρα θα αντιμετωπίσει τη διπλωματική αλληλογραφία ως αίτημα αδειοδότησης.
Νωρίτερα, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Χακάν Φιντάν, είχε θέσει συγκεκριμένες απαιτήσεις. Σε δηλώσεις του στα «Νέα», τις οποίες παρουσίασε και η «Καθημερινή», είχε ζητήσει ως απαραίτητη προϋπόθεση την προηγούμενη γραπτή γνωστοποίηση των ερευνών και των συντεταγμένων τους. Αυτή η απαίτηση αποτελεί μέρος του πλαισίου εντός του οποίου αναζητείται η διπλωματική λύση.
Η φόρμουλα του «Ποντικιού» και το διπλωματικό υπόβαθρο
Το «Ποντίκι» είχε ήδη αποκαλύψει τη σχετική φόρμουλα στο αποκλειστικό του ρεπορτάζ με τίτλο «Το καλώδιο περνά από την Άγκυρα – Η γαλλική “λύση” και το τουρκικό τετελεσμένο», το οποίο δημοσιεύθηκε στο φύλλο της 13ης Αυγούστου και αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα στις 14 Αυγούστου. Τότε, μια έμπειρη ελληνική διπλωματική πηγή είχε συνοψίσει το ενδεχόμενο με τη φράση: «Η Ελλάδα δεν θα ζητήσει τουρκική άδεια, ενώ η Τουρκία θα τη δώσει».
Το νόημα αυτής της φόρμουλας ήταν σαφές: η συνεννόηση θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί μέσω της γαλλικής πλευράς. Αυτό θα επέτρεπε στην Αθήνα να απορρίπτει οποιοδήποτε ελληνικό αίτημα αδειοδότησης, ενώ ταυτόχρονα θα έδινε τη δυνατότητα στην Τουρκία να παρουσιάζει τη συνέχιση των εργασιών ως αποτέλεσμα δικής της συγκατάθεσης. Σήμερα, αυτή η περιγραφή αποκτά συγκεκριμένο διπλωματικό υπόβαθρο, καθώς οι επαφές εντείνονται.
Οι γαλλικές επαφές στην Άγκυρα
Η περιγραφή της διπλωματικής διαδικασίας ενισχύεται από συγκεκριμένα γεγονότα. Την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου, πριν από την έκδοση των NAVTEX και της τουρκικής αντι-NAVTEX την Παρασκευή, πραγματοποιήθηκε μια σημαντική συνάντηση στην Άγκυρα. Η Γαλλίδα πρέσβης στην Άγκυρα, Ιζαμπέλ Ντιμόν, συναντήθηκε στο τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών με τον υφυπουργό Μεχμέτ Κεμάλ Μποζάι.
Αυτή η συνάντηση καταγράφηκε και στον τουρκικό Τύπο, με αναφορά στη δημοσιοποίηση φωτογραφιών από το υπουργείο. Παρόλο που η ατζέντα της συνάντησης δεν έχει δημοσιοποιηθεί επίσημα, η χρονική της αλληλουχία, λίγο πριν τις εξελίξεις με τις NAVTEX, της προσδίδει ιδιαίτερο βάρος και υποδεικνύει τον ενεργό ρόλο της Γαλλίας στις διαπραγματεύσεις.
Η χρονική αλληλουχία και οι πληροφορίες για διαπραγματεύσεις
Η χρονική στιγμή της συνάντησης της Γαλλίδας πρέσβεως αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς συνοδεύεται από πληροφορίες για γαλλοτουρκική διαπραγμάτευση γύρω από το ίδιο το έργο του καλωδίου. Σύμφωνα με την «Καθημερινή», τουρκική διπλωματική πηγή επιβεβαίωσε την ύπαρξη αυτών των επαφών.
Επιπλέον, πηγή κοντά στην τουρκική προεδρία υποστήριξε ότι η συνεννόηση για τη διατύπωση της διπλωματικής αλληλογραφίας είχε σχεδόν ολοκληρωθεί. Η τουρκική πλευρά, κατά το ίδιο ρεπορτάζ, προτίθεται να εκλάβει αυτή την επικοινωνία ως αίτημα άδειας. Όλα αυτά τα στοιχεία, δηλαδή η επίσκεψη, η χρονική σύμπτωση και οι δημοσιογραφικά καταγεγραμμένες πληροφορίες, υποδηλώνουν μια συντονισμένη προσπάθεια για την επίλυση του ζητήματος.
Με πληροφορίες από: Topontiki
