Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης απέστειλε σαφές μήνυμα προς την Άγκυρα και τη Λιβύη αναφορικά με την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών, χαρακτηρίζοντας τη μεταξύ τους συμφωνία «κατάφωρα παράνομη, άκυρη και ανυπόστατη». Σε συνέντευξή του στο Reuters, ο κ. Μητσοτάκης κατηγόρησε τις δύο πλευρές ότι επιχειρούν να δημιουργήσουν τετελεσμένα, παραβλέποντας τα ελληνικά νησιά και το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας. Παράλληλα, διαβεβαίωσε ότι οι έρευνες της Chevron νοτίως της Κρήτης δεν διατρέχουν κίνδυνο αμφισβήτησης. Η συνέντευξη δόθηκε μετά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για τη θαλάσσια ασφάλεια, της οποίας είχε προεδρεύσει ο Έλληνας πρωθυπουργός.
Η τουρκολιβυκή συμφωνία και οι κατηγορίες για παραβίαση του διεθνούς δικαίου
Ο πρωθυπουργός, αναφερόμενος στη συμφωνία για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών μεταξύ της Τουρκίας και της ανατολικής Λιβύης, υποστήριξε ότι οι δύο πλευρές επιχειρούν να επιβάλουν μια κατάσταση που δεν λαμβάνει υπόψη ούτε τη γεωγραφική πραγματικότητα ούτε τους κανόνες του διεθνούς δικαίου. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε χαρακτηριστικά ότι η συμφωνία «αγνοεί πλήρως τη γεωγραφία, την πραγματικότητα ότι υπάρχουν ελληνικά νησιά – τα οποία φαίνεται να εξαφανίζονται εντελώς από τη σκέψη της Τουρκίας και της Λιβύης».
Επιπλέον, ο κ. Μητσοτάκης κατηγόρησε την Άγκυρα και τη Λιβύη ότι επιδιώκουν να διαμορφώσουν «τετελεσμένα γεγονότα», παρακάμπτοντας τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας. Η στάση αυτή, σύμφωνα με τον πρωθυπουργό, συνιστά μια προσπάθεια δημιουργίας τετελεσμένων που αγνοούν τις θεμελιώδεις αρχές του διεθνούς δικαίου.
Ενεργειακές έρευνες στην Κρήτη και η θέση της Ελλάδας
Μετά την υπογραφή της τουρκολιβυκής συμφωνίας το 2019, η Ελλάδα προχώρησε στην παραχώρηση άδειας για έρευνες φυσικού αερίου στα ανοιχτά της Κρήτης. Η άδεια αυτή δόθηκε σε κοινοπραξία υπό την ηγεσία του αμερικανικού ενεργειακού κολοσσού Chevron. Ο πρωθυπουργός, ερωτηθείς για το ενδεχόμενο να υπάρξουν εμπόδια στις ενεργειακές αυτές έρευνες, εμφανίστηκε κατηγορηματικός.
Ο κ. Μητσοτάκης τόνισε ότι «δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος να αμφισβητηθούν με οποιονδήποτε τρόπο αυτές οι έρευνες». Η διαβεβαίωση αυτή υπογραμμίζει την ελληνική θέση περί νομιμότητας των ερευνών και την αποφασιστικότητα της χώρας να προχωρήσει στην αξιοποίηση των ενεργειακών της πόρων.
Κάλεσμα για διαπραγματεύσεις με τη Λιβύη
Την ίδια στιγμή, η Αθήνα επιδιώκει την επίτευξη χωριστής συμφωνίας με τη Λιβύη για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών των δύο χωρών. Ο πρωθυπουργός επιχείρησε να αναδείξει τη σημασία της απευθείας συνεννόησης μεταξύ Αθήνας και Τρίπολης, χαρακτηρίζοντας την Ελλάδα και τη Λιβύη «φυσικούς γείτονες». Η προσέγγιση αυτή αποσκοπεί στην επίλυση των διαφορών μέσω διαλόγου και στην εδραίωση σχέσεων καλής γειτονίας.
Στο πλαίσιο αυτό, ο Κυριάκος Μητσοτάκης κάλεσε τη λιβυκή πλευρά να προσέλθει σε απευθείας διαπραγματεύσεις με την Ελλάδα για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών. Ο πρωθυπουργός ζήτησε από τη Λιβύη να αντιμετωπίσει τις σχετικές συνομιλίες «πολύ, πολύ σοβαρά», υπογραμμίζοντας τη σημασία της επίτευξης μιας αμοιβαία αποδεκτής λύσης που θα βασίζεται στο διεθνές δίκαιο.
Θαλάσσια ασφάλεια σε Μαύρη και Ερυθρά Θάλασσα
Πέρα από τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο, ο πρωθυπουργός επέκτεινε τις δηλώσεις του και σε ευρύτερα ζητήματα θαλάσσιας ασφάλειας. Ζήτησε διεθνή εκεχειρία για την προστασία της ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα, αναδεικνύοντας την ανάγκη για σταθερότητα και ασφάλεια στις διεθνείς θαλάσσιες οδούς. Η έκκληση αυτή έρχεται σε μια περίοδο αυξημένων εντάσεων στην περιοχή.
Ταυτόχρονα, ο κ. Μητσοτάκης ζήτησε μεγαλύτερη ευρωπαϊκή στρατιωτική παρουσία στην Ερυθρά Θάλασσα, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής επιχείρησης «Ασπίδες». Η ενίσχυση της παρουσίας αυτής κρίνεται απαραίτητη για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που απειλούν την ελεύθερη ναυσιπλοΐα και το διεθνές εμπόριο στην ευαίσθητη αυτή περιοχή.
Με πληροφορίες από: Topontiki
