Η κυβέρνηση έχει προκαλέσει ένα νέο πεδίο δικαστικών προσφυγών, λόγω της διχαστικής ρύθμισης που αφορά τις συντάξεις χηρείας. Πολλοί ασφαλισμένοι, με την καθοδήγηση εξειδικευμένων δικηγορικών γραφείων, αναμένεται το επόμενο διάστημα να προσφύγουν στη δικαιοσύνη. Στόχος τους είναι να ζητήσουν την ισότιμη εφαρμογή της ρύθμισης για την καταβολή της σύνταξης λόγω θανάτου στο 70% για όλους τους δικαιούχους.
Η νέα ρύθμιση και οι εξαιρέσεις της
Η καταβολή των συντάξεων χηρείας στο 70% ξεκίνησε ήδη από τον Σεπτέμβριο. Με τη νέα αυτή διάταξη, δεν προβλέπεται πλέον η περικοπή της σύνταξης στο μισό, δηλαδή στο 35% της αρχικής παροχής, ακόμη και όταν ο δικαιούχος εργάζεται ή συνταξιοδοτείται. Αυτό σημαίνει ότι η σύνταξη δεν θα μειώνεται μετά την τριετία από το 70% στο 35% της αρχικής, όταν ο/η σύζυγος εργάζεται ή λαμβάνει σύνταξη και εξ ιδίου δικαιώματος.
Ωστόσο, η ρύθμιση αυτή δεν είναι καθολική και δεν αφορά το σύνολο των ασφαλισμένων του ΕΦΚΑ. Εφαρμόζεται αποκλειστικά στις περιπτώσεις όπου ο θάνατος, και κατ’ επέκταση η έκδοση της νέας σύνταξης, επήλθε μετά την 12η Μαΐου 2016. Η συγκεκριμένη ημερομηνία αντιστοιχεί στην έναρξη ισχύος του νόμου 4387/16.
Οι «ξεχασμένες» χήρες και οι αγρότες
Από τις νέες παροχές εξαιρούνται και οι συνταξιούχοι αγρότες, οι οποίοι υπάγονταν στον πρώην ΟΓΑ. Αυτή η εξαίρεση παρατηρείται παρά το γεγονός ότι όλοι οι ασφαλισμένοι εντάσσονται πλέον στον ίδιο φορέα, τον ΕΦΚΑ, με κοινές διατάξεις και ανάλογες εισφορές. Η διάταξη αυτή έχει δημιουργήσει μια νέα κατηγορία με χιλιάδες «ξεχασμένες» χήρες, οι οποίες αποκλείστηκαν από την καταβολή του 70% της παροχής λόγω θανάτου, σύμφωνα με τον πρόσφατο νόμο 5322/26.
Αν και αρχικά η κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι όλες οι συντάξεις στο εξής θα καταβάλλονταν στο 70% (ξεκινώντας από τις πληρωμές Σεπτεμβρίου που πιστώθηκαν στα τέλη Αυγο), η εφαρμογή της ρύθμισης με χρονικούς περιορισμούς και εξαιρέσεις έχει προκαλέσει αντιδράσεις στους θιγόμενους.
Προσφυγές κατά του ΕΦΚΑ και επιχειρήματα
Οι εν λόγω θιγμένοι συνταξιούχοι αναμένεται να καταθέσουν αγωγές κατά του ΕΦΚΑ, διεκδικώντας την επαναφορά και της δικής τους παροχής στο 70%. Οι προσφεύγοντες ισχυρίζονται μάλιστα ότι πρόκειται για επιλεκτική εφαρμογή του νόμου, η οποία συνιστά απαράδεκτη στέρηση οικονομικών πόρων και δικαιώματος. Η κίνηση αυτή αναδεικνύει το πρόβλημα της άνισης μεταχείρισης μεταξύ των δικαιούχων συντάξεων χηρείας.
Παρά το γεγονός ότι πολλά στελέχη του ΕΦΚΑ έχουν εντοπίσει το πρόβλημα που προκύπτει από τον χρονικό διαχωρισμό στις συντάξεις χηρείας (πριν και μετά τις 12 Μαΐου 2016), η κατάσταση παραμένει αμετάβλητη χωρίς δικαστική παρέμβαση.
Η δικαστική οδός και το Σύνταγμα
Εάν τα δικαστήρια δεν δώσουν εντολή για την εξομοίωση όλων των συνταξιούχων, η υπόθεση αναμένεται να οδηγηθεί ενώπιον των δευτεροβάθμιων δικαστηρίων. Τελικός σταθμός, σε αυτή την περίπτωση, θα είναι το ανώτατο ακυρωτικό δικαστήριο. Η διαδικασία αυτή μπορεί να είναι χρονοβόρα, αλλά οι ασφαλισμένοι επιδιώκουν την πλήρη αποκατάσταση των δικαιωμάτων τους.
Δεν αποκλείεται, ωστόσο, κάποιος αδέκαστος δικαστής να εντοπίσει από τον πρώτο βαθμό τον διαχωρισμό αυτό ως απαράδεκτο. Σε μια τέτοια περίπτωση, θα μπορούσε να κρίνει ότι πρόκειται για μια ακόμη αντισυνταγματική διάταξη, η οποία λειτουργεί σε βάρος συγκεκριμένης μερίδας ασφαλισμένων, παραβιάζοντας τις αρχές της ισονομίας και της ισότητας που επιτάσσει το Σύνταγμα.
Με πληροφορίες από: Ieidiseis
