Οι τιμές στα καύσιμα, όπως το πετρέλαιο θέρμανσης, το ντίζελ, η βενζίνη και το φυσικό αέριο, καθώς και το κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος, συνεχίζουν να επιβαρύνουν σημαντικά τα νοικοκυριά και τους παραγωγούς. Η κατάσταση αυτή δημιουργεί ένα πιεστικό οικονομικό περιβάλλον, με την κυβέρνηση να βρίσκεται αντιμέτωπη με σύνθετα διλήμματα ενόψει της μακράς προεκλογικής περιόδου.
Το δίλημμα της κυβέρνησης
Η κυβέρνηση, στο παρελθόν, είχε επωφεληθεί από τις φορολογικές υπερ-εισπράξεις που προέκυπταν από τα καύσιμα. Αυτό, σε συνδυασμό με άλλες ανατιμήσεις στην αγορά, όπως στα τρόφιμα και τις υπηρεσίες, είχε οδηγήσει σε «θηριώδη πρωτογενή πλεονάσματα».
Ωστόσο, οι τρέχουσες συνθήκες, ιδιαίτερα εντός της μακράς προεκλογικής περιόδου, χαρακτηρίζονται ως εξαιρετικά δύσκολες. Η κυβέρνηση φαίνεται να έχει «αυτοπαγιδευθεί», καθώς δεν μπορεί να προχωρήσει σε αισθητή μείωση των φόρων. Ο λόγος είναι ότι έχει συνηθίσει να υπόσχεται επιδόματα, τα οποία προέρχονται από αυτά τα «ματωμένα πλεονάσματα». Παράλληλα, η αγορά έχει «εθιστεί στις ανατιμήσεις», ενώ η χαμηλή παραγωγικότητα, που ανέρχεται στο 56% του ευρωπαϊκού μέσου όρου, δεν επιτρέπει ουσιαστικές αυξήσεις για τη στήριξη των νοικοκυριών.
Επιτόκια και επιχειρήσεις
Η συνεχής άνοδος των επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) αναμένεται να έχει σοβαρές επιπτώσεις. Αφενός, θα καταστρέψει πολλές επιχειρήσεις, καθώς το υψηλό κόστος εξυπηρέτησης των δανείων, σε συνδυασμό με τις τιμές των καυσίμων, θα δημιουργήσει ασφυκτικές συνθήκες. Αφετέρου, θα αυξήσει το κόστος του κρατικού δανεισμού, με το επιτόκιο των δεκαετών τίτλων να ξεπερνά το 4% σε σχεδόν όλες τις μεγάλες οικονομίες.
Η κατάσταση αυτή αποτελεί «σκληρή διάψευση» για την κυβέρνηση, καθώς η προβλέψιμη άνοδος των επιτοκίων συνέβη ενώ η χώρα είχε προπληρώσει τα χαμηλότοκα δάνεια του πρώτου μνημονίου, τα οποία είχαν επιτόκιο περίπου 1%.
Κερδοφορία και ενέργεια
Οι υψηλές τιμές στο αργό πετρέλαιο συμβάλλουν στην «προκλητική κερδοφορία» των διυλιστηρίων και των εταιρειών εμπορίας πετρελαιοειδών. Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση, προκειμένου να προστατεύσει την κερδοφορία των επιχειρηματιών/παραγωγών ηλεκτρικού ρεύματος, οι οποίοι σε πολλές περιπτώσεις είναι οι ίδιοι με αυτούς των υγρών καυσίμων, εφάρμοσε αντικίνητρα ή όρθωσε εμπόδια απέναντι στο ακριβό υγροποιημένο φυσικό αέριο.
Συγκεκριμένα, προχώρησε σε «βίαιο κλείσιμο» των λιγνιτικών μονάδων και «ανατίναξε» τους κάδο-εκσκαφείς λιγνίτη στη Δυτική Μακεδονία, μια ενέργεια που περιγράφεται ως «κανονική κρατική δολιοφθορά». Επιπλέον, δεν προχώρησε η αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας με μπαταρίες, η οποία θα χρηματοδοτούνταν από κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης, καθώς τα σχετικά έργα «απεντάχθηκαν».
Πολιτικές δηλώσεις για τους φόρους
Στις αρχές του μήνα, στη Θεσσαλονίκη, ο πρωθυπουργός είχε αποκλείσει το ενδεχόμενο παρεμβάσεων στον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης. Ο φόρος αυτός, μαζί με τον ΦΠΑ, ο οποίος επιβάλλεται ακόμα και επί του Ειδικού Φόρου, επιβαρύνει έως και 60% την τελική τιμή κάθε λίτρου καυσίμου.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο κ. Τσίπρας δεν αναφέρθηκε στο συγκεκριμένο θέμα κατά τη διάρκεια της ΔΕΘ, ωστόσο επανήλθε αργότερα, ζητώντας την επιβολή πλαφόν στις τιμές των καυσίμων.
Με πληροφορίες από: ieidiseis.gr
