Η Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ) μπορεί να αποτελέσει έναν ισχυρό μοχλό ενίσχυσης της παραγωγικότητας, της ανταγωνιστικότητας και της οικονομικής ανάπτυξης, αρκεί οι δυνατότητές της να αξιοποιηθούν με ουσιαστικό τρόπο από την πλειονότητα των πολιτών, των επιχειρήσεων και των δημόσιων οργανισμών. Αυτό ήταν το κεντρικό μήνυμα που διατύπωσε ο Γενικός Γραμματέας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημοσθένης Αναγνωστόπουλος, κατά την παρέμβασή του στο 22ο Ετήσιο Συνέδριο του Economist στην Κύπρο.
Η παρέμβαση στη Λευκωσία
Ο κ. Αναγνωστόπουλος συμμετείχε στις εργασίες του συνεδρίου, το οποίο πραγματοποιήθηκε στις 10 Νοεμβρίου στη Λευκωσία. Στην ομιλία του, υπογράμμισε ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη φέρνει μαζί της ένα νέο ψηφιακό χάσμα. Αυτό το χάσμα, όπως εξήγησε, δεν περιορίζεται μόνο στην πρόσβαση στα εργαλεία της ΤΝ, αλλά επεκτείνεται κυρίως στην ικανότητα των χρηστών να τα αξιοποιούν αποτελεσματικά και να αποκομίζουν πραγματικά οφέλη.
Ο Γενικός Γραμματέας περιέγραψε τρία βασικά πεδία στα οποία εκδηλώνεται ο ανταγωνισμός γύρω από την Τεχνητή Νοημοσύνη. Αυτά τα πεδία αφορούν την ανάπτυξη νέων μοντέλων ΤΝ, την επιτυχή ενσωμάτωσή τους στις διάφορες δραστηριότητες της οικονομίας, καθώς και την επίτευξη μετρήσιμων και σημαντικών κερδών στην παραγωγικότητα.
Το ψηφιακό χάσμα και τα στοιχεία της Eurostat
Το μέγεθος των προκλήσεων που ανακύπτουν από την υιοθέτηση της Τεχνητής Νοημοσύνης αντικατοπτρίζεται στα στοιχεία που δημοσίευσε η Eurostat για το έτος 2025. Σύμφωνα με αυτά τα στοιχεία, το 55% των μεγάλων επιχειρήσεων εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης χρησιμοποιούσε εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης. Αντίθετα, το αντίστοιχο ποσοστό για τις μικρές επιχειρήσεις ήταν σημαντικά χαμηλότερο, φτάνοντας μόλις το 17%.
Σε επίπεδο κρατών μελών, η Δανία εμφάνιζε ένα υψηλό ποσοστό, με το 42% του συνόλου των επιχειρήσεων να χρησιμοποιεί εργαλεία ΤΝ. Αντίθετα, στην Ελλάδα και την Κύπρο, το ποσοστό αυτό βρισκόταν σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα, κοντά στο 9%. Ωστόσο, στον δημόσιο τομέα της Ελλάδας, η χρήση εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης ήταν υψηλότερη, φτάνοντας το 15%.
Οι ελληνικές πρωτοβουλίες στον δημόσιο τομέα
Ο κ. Αναγνωστόπουλος αναφέρθηκε στις πρωτοβουλίες που έχει αναλάβει η Ελλάδα, οι οποίες δικαιολογούν το ποσοστό χρήσης της ΤΝ στον δημόσιο τομέα. Συγκεκριμένα, σημείωσε τη διάθεση 60.000 αδειών χρήσης εργαλείων αυτοματισμού γραφείου σε δημοσίους λειτουργούς, οι οποίες περιλαμβάνουν και δωρεάν εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης. Παράλληλα, περίπου 30.000 από αυτούς τους λειτουργούς έχουν λάβει εκπαίδευση για την αποτελεσματική χρήση των εν λόγω εργαλείων.
Όπως τόνισε χαρακτηριστικά ο Γενικός Γραμματέας, ο πρωταρχικός στόχος αυτών των ενεργειών δεν είναι απλώς η παροχή πρόσβασης σε νέες εφαρμογές. Αντιθέτως, ο βασικός σκοπός είναι η μετρήσιμη βελτίωση της καθημερινής λειτουργίας των δημοσίων υπηρεσιών και η αύξηση της παραγωγικότητας. Για την επίτευξη αυτού του στόχου, πρότεινε μια συγκεκριμένη μέθοδο, η οποία συμπυκνώνεται σε συγκεκριμένα στάδια, χωρίς να αναφερθούν λεπτομέρειες των σταδίων.
Υποδομές και ευρωπαϊκή τεχνολογική κυριαρχία
Μια δεύτερη σημαντική εστία πιθανών ανισοτήτων, σύμφωνα με τον κ. Αναγνωστόπουλο, αφορά τις απαιτήσεις σε υποδομές για την ανάπτυξη και λειτουργία συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης. Σε αυτό το πλαίσιο, έκανε ειδική αναφορά στον εθνικό υπερυπολογιστή «ΔΑΙΔΑΛΟ», καθώς και στο ελληνικό Εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης «PHAROS» («Φάρος»).
Αυτές οι υποδομές έχουν ως στόχο να διευρύνουν τις δυνατότητες της χώρας στην ανάπτυξη και αξιοποίηση μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης. Επιπλέον, ο κ. Αναγνωστόπουλος αναφέρθηκε και στις συνολικές πρωτοβουλίες που έχει αναλάβει η Ευρωπαϊκή Ένωση για τη δημιουργία Εργοστασίων Τεχνητής Νοημοσύνης σε όλη την επικράτειά της.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην επίτευξη της ευρωπαϊκής τεχνολογικής κυριαρχίας. Ο Γενικός Γραμματέας ανέπτυξε την άποψη ότι η κυριαρχία αυτή δεν εξαρτάται αποκλειστικά από τη δημιουργία ισχυρών υποδομών. Είναι εξίσου σημαντική η εξασφάλιση πρόσβασης σε ανταγωνιστικά μοντέλα και υπηρεσίες, ώστε τόσο οι επιχειρήσεις όσο και οι πολίτες να έχουν πραγματικές επιλογές στην αξιοποίηση της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Προβληματισμοί για το μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης
Στο πλαίσιο της συζήτησης για την τεχνολογική κυριαρχία, ο κ. Αναγνωστόπουλος έθεσε μια σειρά από κρίσιμα ερωτήματα που αφορούν το μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης στην Ευρώπη. Αναρωτήθηκε τι θα συμβεί εάν τα πιο προηγμένα μοντέλα ΤΝ παραμείνουν ιδιόκτητα, με αποτέλεσμα να μην μπορούν να εγκατασταθούν σε ευρωπαϊκές υποδομές.
Επίσης, εξέφρασε τον προβληματισμό του για την περίπτωση που τα ευρωπαϊκά ανοικτά μοντέλα ΤΝ δεν αποδειχθούν αρκετά ανταγωνιστικά για την κάλυψη των πιο απαιτητικών εφαρμογών. Αυτά τα ερωτήματα υπογραμμίζουν την ανάγκη για στρατηγικό σχεδιασμό και επενδύσεις που θα διασφαλίσουν την αυτονομία και την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Με πληροφορίες από: Topontiki
