Περίπου το 12% των συνολικών περιστατικών καρκίνου παγκοσμίως για το έτος 2024 ενδέχεται να έχει προκληθεί από κάποια λοίμωξη, σύμφωνα με τα ευρήματα μιας νέας έρευνας που διεξήγαγε ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ). Η μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «The Lancet Oncology», εστίασε στην ανάλυση της συχνότητας και των αιτιών διαφόρων μορφών καρκίνου, δίνοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στον ρόλο των λοιμώξεων στην εμφάνισή τους.
Οι λοιμώξεις που προκαλούν καρκίνο
Οι ερευνητές της μελέτης συνέδεσαν συνολικά 2,3 εκατομμύρια νέα περιστατικά καρκίνου με κάποια λοίμωξη. Η πλειονότητα αυτών των περιπτώσεων αποδόθηκε σε μόλις πέντε συγκεκριμένους παθογόνους παράγοντες. Αυτοί είναι το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού (Helicobacter pylori), το οποίο ευθύνεται για το 4% των περιπτώσεων, ο ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV), επίσης με ποσοστό 4%, ο ιός της ηπατίτιδας Β, που αντιστοιχεί στο 2%, ο ιός Epstein-Barr με 1% και ο ιός της ηπατίτιδας C, ο οποίος ευθύνεται για λιγότερο από 1% των περιστατικών.
Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι αυτές οι λοιμώξεις έχουν τη δυνατότητα να προκαλέσουν περισσότερους από 20 διαφορετικούς τύπους καρκίνου. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται ο καρκίνος του στομάχου, ο καρκίνος του ήπατος, διάφορες μορφές καρκίνου του αίματος, καθώς και ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας.
Μηχανισμοί ανάπτυξης καρκίνου
Για την κατανόηση της σύνδεσης μεταξύ λοιμώξεων και εμφάνισης καρκίνου, εκτεταμένες έρευνες έχουν αναλύσει τους μοριακούς μηχανισμούς που εμπλέκονται. Πλέον, είναι γνωστό ότι οι λοιμώξεις μπορούν να οδηγήσουν στην ανάπτυξη καρκίνου μέσω διαφόρων οδών.
Ένας από τους τρόπους αυτούς είναι η άμεση ή έμμεση μεταβολή των γονιδίων του κυττάρου που έχει μολυνθεί, δηλαδή του κυττάρου-ξενιστή, από έναν ιό. Αυτή η μεταβολή αυξάνει την πιθανότητα το κύτταρο να αρχίσει να πολλαπλασιάζεται ανεξέλεγκτα, οδηγώντας τελικά στην εξέλιξή του σε καρκινικό.
Υπάρχουν τρεις βασικοί μηχανισμοί μέσω των οποίων μπορεί να συμβεί αυτή η διαδικασία. Ένας από αυτούς είναι η απενεργοποίηση της ικανότητας ενός κυττάρου είτε να αυτοκαταστρέφεται είτε να σταματά τη διαίρεσή του. Για παράδειγμα, ένας ιός μπορεί να αδρανοποιήσει την πρωτεΐνη TP53, η οποία παίζει καθοριστικό ρόλο σε αυτές τις κυτταρικές λειτουργίες.
Η εξέλιξη των δεδομένων και οι στόχοι της μελέτης
Ορισμένοι από τους συγγραφείς της παρούσας μελέτης δραστηριοποιούνται στο συγκεκριμένο ερευνητικό πεδίο για περίπου 30 χρόνια. Στο πλαίσιο προηγούμενων ερευνών τους, είχαν εξετάσει τα περιστατικά καρκίνου που συνδέονταν με λοιμώξεις κατά τα έτη 1990, 2002, 2008, 2012 και 2018. Κατά τη διάρκεια αυτών των ετών, το ποσοστό των καρκίνων που αποδίδονταν σε λοιμώξεις φάνηκε να μειώνεται, έχοντας φτάσει στο υψηλότερο επίπεδο του 18% το 2002.
Ωστόσο, οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι δεν είναι ασφαλές να πραγματοποιηθούν άμεσες συγκρίσεις μεταξύ των διαφορετικών χρονικών περιόδων. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι οι πηγές και η ποιότητα των διαθέσιμων δεδομένων έχουν μεταβληθεί σημαντικά με την πάροδο του χρόνου.
Στην πραγματικότητα, η νέα μελέτη δεν είχε ως πρωταρχικό στόχο τη σύγκριση διαφορετικών χρονικών περιόδων. Ο κύριος σκοπός της είναι να αναδείξει εκείνους τους τομείς όπου ο αποτελεσματικός έλεγχος και η πρόληψη των λοιμώξεων μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη μείωση των περιστατικών καρκίνου παγκοσμίως.
Με πληροφορίες από: ertnews.gr