Η καθημερινότητα πολλών παιδιών έχει γίνει αναπόσπαστο μέρος της διαδικτυακής παρουσίας των γονιών τους, με τη δημιουργία μιας ψηφιακής ιστορίας που συχνά ξεκινά πολύ πριν τα ίδια τα παιδιά αποκτήσουν λογαριασμό στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Αυτή η πρακτική, γνωστή ως sharenting, αφορά τη δημοσίευση φωτογραφιών, βίντεο και πληροφοριών για τα παιδιά από τους γονείς τους. Το φαινόμενο αυτό εγείρει σημαντικά ερωτήματα σχετικά με την ασφάλεια στο διαδίκτυο και την ανάπτυξη των παιδιών.
Τι είναι το sharenting και οι επιπτώσεις του
Ο όρος sharenting προέρχεται από τον συνδυασμό των αγγλικών λέξεων "sharing" (κοινοποίηση) και "parenting" (γονεϊκότητα) και περιγράφει τη συνήθεια των γονέων να μοιράζονται περιεχόμενο που αφορά τα παιδιά τους. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει στιγμές όπως φωτογραφίες από τα πρώτα γενέθλια, βίντεο από σχολικές γιορτές, ή ακόμα και παιδικά ξεσπάσματα που οι γονείς θεωρούν χαριτωμένα.
Παρόλο που η πρακτική αυτή συνήθως πηγάζει από αγάπη, ανακύπτουν σοβαρά ερωτήματα που δεν αφορούν μόνο την ασφάλεια στο διαδίκτυο, αλλά και τις ψυχολογικές συνέπειες της διαδικτυακής έκθεσης στην ανάπτυξη του παιδιού. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Δικαιωμάτων του Παιδιού, που τιμάται στις 20 Νοεμβρίου, το Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων (ΑΠΕ-ΜΠΕ) απευθύνθηκε σε αρμόδιους φορείς, όπως η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, ο Συνήγορος του Παιδιού και η ψυχολόγος MSc, PhD(c) – ψυχοθεραπεύτρια Γεωργία Βασιλείου, για να συζητήσει τα δικαιώματα των παιδιών, τις συνέπειες της έκθεσης και τα όρια που πρέπει να θέτουν οι γονείς.
Ευρωπαϊκή προσέγγιση και ενημερωτικές εκστρατείες
Το ζήτημα του sharenting απασχολεί όλο και περισσότερο τις ευρωπαϊκές Αρχές Προστασίας Δεδομένων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ενημερωτική εκστρατεία «Pause Before You Post» («Στάσου πριν δημοσιεύσεις»), την οποία πραγματοποίησε η ιρλανδική Αρχή Προστασίας Δεδομένων σε συνεργασία με τη Γαλλία.
Η εκστρατεία αυτή είχε ως στόχο να αναδείξει πόσες πληροφορίες για ένα παιδί μπορούν να αποκαλυφθούν μέσα από φαινομενικά αθώες οικογενειακές αναρτήσεις, τονίζοντας την ανάγκη για προσοχή πριν από κάθε δημοσίευση.
Νέα εφαρμογή FantomApp έρχεται στην Ελλάδα
Στο πλαίσιο της προστασίας των προσωπικών δεδομένων των νέων, αναμένεται να είναι διαθέσιμη στην Ελλάδα, μέσα στο 2026, η ελληνική έκδοση του FantomApp. Πρόκειται για μια δωρεάν εφαρμογή που αναπτύχθηκε από τη γαλλική Αρχή Προστασίας Δεδομένων (CNIL) και στοχεύει στην προστασία των προσωπικών δεδομένων των νέων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η εφαρμογή θα διατίθεται ευρέως, καθώς θα είναι προσβάσιμη μέσω του App Store, του Google Play, αλλά και σε διαδικτυακή έκδοση, παρέχοντας έτσι πολλαπλές δυνατότητες πρόσβασης στους χρήστες.
Λειτουργίες και προστασία δεδομένων του FantomApp
Το FantomApp απευθύνεται κυρίως σε παιδιά και εφήβους, προσφέροντας πρακτικά εργαλεία για την ενίσχυση της διαδικτυακής τους παρουσίας. Μεταξύ των λειτουργιών του, βοηθά τους νέους να ρυθμίζουν τις ρυθμίσεις ιδιωτικότητας των λογαριασμών τους, να περιορίζουν την έκθεση προσωπικών πληροφοριών και να ελέγχουν την ασφάλεια των κωδικών τους.
Επιπλέον, η εφαρμογή δίνει τη δυνατότητα στους χρήστες να ζητούν την αφαίρεση περιεχομένου που τους αφορά. Όπως εξήγησε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο αναπληρωτής προϊστάμενος της Γενικής Διεύθυνσης Γραμματείας της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, δρ Γιώργος Ρουσόπουλος, το FantomApp έχει σχεδιαστεί με ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία των δεδομένων των ίδιων των χρηστών, συλλέγοντας μόνο τη διεύθυνση IP και κανένα άλλο προσωπικό δεδομένο.
Με πληροφορίες από: ieidiseis.gr