Το βιβλίο του Κυριάκου Αθανασιάδη με τίτλο «Στοιχειωμένο- Μια νουβέλα κι οχτώ ιστορίες του χαμού» κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Bell. Πρόκειται για ένα έργο 256 σελίδων που ξεκινά με μια ανατριχιαστική ομολογία, παραδίδοντας αμέσως στον αναγνώστη ένα έγκλημα, τους δράστες και την απουσία οποιουδήποτε κινήτρου.
Μια παρέα παιδιών έχει διαπράξει έναν φόνο, ο οποίος παραμένει ανεξήγητος ακόμα και πολλά χρόνια αργότερα. Το ενδιαφέρον του συγγραφέα στρέφεται σε όσα ακολουθούν την πράξη, όπως η ενοχή, η επίμονη επεξεργασία της μνήμης και η αγωνιώδης προσπάθεια να ανακαλύψει κανείς κάποιο νόημα εκεί όπου πιθανότατα δεν υπήρξε ποτέ.
Η ανεξήγητη πράξη και η ενοχή
Το «Στοιχειωμένο» ανοίγει με την ομολογία «Σκοτώσαμε τον Κάρολο αναίτια», θέτοντας αμέσως το πλαίσιο μιας ιστορίας όπου το έγκλημα είναι δεδομένο, αλλά το κίνητρο απουσιάζει. Ο Κυριάκος Αθανασιάδης οικοδομεί μια σκοτεινή νουβέλα γύρω από αυτή την αφετηρία, την οποία ακολουθούν οχτώ ιστορίες του χαμού.
Μέσα από αυτές τις ιστορίες, ο συγγραφέας διευρύνει το πεδίο του τρόμου προς την ανθρώπινη συνείδηση, τη φαντασία και τις πιο δυσάρεστες εκδοχές της ύπαρξης. Η ενοχή και η διαρκής αναζήτηση νοήματος σε μια πράξη χωρίς λογική αιτία αποτελούν κεντρικούς άξονες της αφήγησης.
Το «Στοιχειωμένο» αρχοντικό και η παιδική περιέργεια
Ο τόπος όπου διαδραματίζονται τα γεγονότα είναι ένα παλιό αρχοντικό, γνωστό στη γειτονιά ως «Στοιχειωμένο». Εκεί, οι φήμες των ενηλίκων συναντούν την επινοητικότητα των παιδιών.
Η απαγόρευση τροφοδοτεί την περιέργεια, μετατρέποντας το ερειπωμένο κτίσμα σε έναν κόσμο με δικούς του κανόνες, σχεδόν ανεξάρτητο από την υπόλοιπη καθημερινότητα. Μέσα σε αυτόν τον κόσμο, τον οποίο η παρέα έχει ήδη πλάσει με τις ιστορίες της πριν καν επιχειρήσει να τον εξερευνήσει, τα όρια ανάμεσα στο παιχνίδι και στην πραγματικότητα αρχίζουν να μετακινούνται ανεπαίσθητα.
Η γοητεία της παιδικής ηλικίας και η συλλογική συμπεριφορά
Ο Αθανασιάδης δείχνει να γνωρίζει καλά τη γοητεία της παιδικής ηλικίας. Αναγνωρίζει την ανάγκη του παιδιού να ανήκει σε μια παρέα, να αποδεικνύει τη γενναιότητά του και να συμμετέχει σε δοκιμασίες που μοιάζουν ακίνδυνες ακριβώς επειδή τις μοιράζεται με τους φίλους του.
Παράλληλα, ο συγγραφέας ερευνά πόσο εύθραυστη είναι η απόσταση ανάμεσα στο παιχνίδι και στη βία. Η συλλογική συμπεριφορά δημιουργεί μια ιδιαίτερη μορφή ευθύνης, όπου ο καθένας αισθάνεται λιγότερο υπόλογος λόγω της συμμετοχής των υπολοίπων. Εκείνο που θα φαινόταν αδιανόητο σε ένα παιδί μόνο του, μπορεί ξαφνικά να γίνει δυνατό μέσα στην ασφάλεια της ομάδας.
Η αθωότητα απέναντι στη σκληρότητα
Μία από τις ενδιαφέρουσες πλευρές της νουβέλας είναι η αντιμετώπιση της παιδικής ηλικίας ως μιας περιόδου όπου η αθωότητα συνυπάρχει με άγνωστες ακόμη δυνατότητες σκληρότητας. Τα παιδιά ανακαλύπτουν τον κόσμο μαζί με τις δικές τους δυνάμεις, χωρίς να μπορούν πάντοτε να εκτιμήσουν τις συνέπειες όσων κάνουν.
Ο αφηγητής, κοιτάζοντας προς τα πίσω, έχει πια αποκτήσει τη γνώση που του έλειπε. Ωστόσο, αυτή η γνώση αποδεικνύεται περισσότερο βασανιστική από την αρχική άγνοια, καθώς τον στοιχειώνει η ανάμνηση της ανεξήγητης πράξης.
Η αφηγηματική δομή και η επεξεργασία της μνήμης
Ιδιαίτερη σημασία έχει η αφηγηματική επιλογή του Κυριάκου Αθανασιάδη. Η ιστορία περνά μέσα από τη συνείδηση ενός ανθρώπου που ανασυνθέτει διαρκώς το παρελθόν του.
Οι εικόνες επανέρχονται, οι λεπτομέρειες διογκώνονται και οι ίδιες σκέψεις επαναλαμβάνονται με μικρές διαφωνίες, αναδεικνύοντας τον βασανιστικό τρόπο με τον οποίο η μνήμη επεξεργάζεται ένα τραυματικό γεγονός.
Με πληροφορίες από: Topontiki
