Μια νέα συμφωνία μεταξύ του Ντόναλντ Τραμπ και του Βλαντιμίρ Πούτιν για το ρωσικό ντίζελ έχει προκαλέσει σοβαρή κρίση στις σχέσεις ΗΠΑ-Ουκρανίας. Η εξέλιξη αυτή ήρθε την ώρα που Αμερικανοί διαμεσολαβητές είχαν μόλις ολοκληρώσει οκτάωρες συνομιλίες στο Μαϊάμι με Ουκρανούς και Ευρωπαίους διπλωμάτες. Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε αιφνιδιασμένος από την ανακοίνωση, χαρακτηρίζοντάς την «άδικη και ανέντιμη».
Το παρασκήνιο της συμφωνίας για το ντίζελ
Σύμφωνα με αξιωματούχο των ΗΠΑ, ο Ντόναλντ Τραμπ έλαβε την απόφαση να προχωρήσει σε αυτή τη συμφωνία αφού ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι αγνόησε επανειλημμένα τα αιτήματα της Ουάσιγκτον να σταματήσουν οι επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια. Ο ίδιος αξιωματούχος, με άμεση γνώση των γεγονότων, δήλωσε στο Axios ότι ο Τραμπ αποφάσισε να συνάψει τη συμφωνία για το ντίζελ με τη Ρωσία ακριβώς επειδή ο Ζελένσκι δεν ανταποκρίθηκε στα αιτήματα των ΗΠΑ.
Η συμφωνία του Τραμπ με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν πυροδότησε νέα κρίση με την Ουκρανία. Παράλληλα, απειλεί να εκτροχιάσει τη νέα προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ για μια συμφωνία που θα τερματίσει τον πόλεμο. Ο Αμερικανός αξιωματούχος τόνισε πως ο Ζελένσκι «δεν διαβάζει σωστά την κατάσταση», προσθέτοντας ότι η συνέχιση των πληγμάτων στα διυλιστήρια «διαβρώνει την καλή θέληση που έχει χτίσει με τον Τραμπ τους τελευταίους έξι μήνες».
Η αντίδραση του προέδρου Ζελένσκι
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, σε συνέντευξή του στο Axios μετά την ανακοίνωση της συμφωνίας, δήλωσε ότι αιφνιδιάστηκε πλήρως. Χαρακτήρισε τη συμφωνία ως «άδικη και ανέντιμη», προσθέτοντας ότι αποτελεί ένα «αδικαιολόγητο δώρο» προς τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν.
Οι δηλώσεις του Ζελένσκι υπογραμμίζουν το χάσμα που δημιουργείται στις σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών, καθώς η Ουκρανία φαίνεται να μην είχε ενημερωθεί εκ των προτέρων για την απόφαση αυτή, παρά τις εν εξελίξει διπλωματικές συνομιλίες.
Οι ουκρανικές επιθέσεις και οι επιπτώσεις τους
Οι ουκρανικές επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια πετρελαίου τους τελευταίους μήνες έχουν αποδειχθεί εξαιρετικά αποτελεσματικές. Σύμφωνα με τις πηγές, αυτές οι επιθέσεις προκάλεσαν ενεργειακή κρίση εντός της Ρωσίας. Ως απάντηση, η Μόσχα επέβαλε απαγόρευση στις εξαγωγές ντίζελ.
Αυτή η απαγόρευση πρόσθεσε ακόμη μεγαλύτερη πίεση στις παγκόσμιες αγορές ντίζελ, οι οποίες ήδη δοκιμάζονταν από τον πόλεμο στο Ιράν. Η κατάσταση αυτή συνέβαλε, κατά τον Αμερικανό αξιωματούχο, στις υψηλές τιμές της βενζίνης στην Αμερική, γεγονός που αποτέλεσε παράγοντα στην απόφαση του Τραμπ.
Οι προτάσεις του Ζελένσκι και η στάση των ΗΠΑ
Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι είχε εκφράσει στον Ντόναλντ Τραμπ και στους απεσταλμένους του, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, την προθυμία του να σταματήσει τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια. Ωστόσο, αυτή η πρόταση συνοδευόταν από έναν σαφή όρο: οι Ρώσοι να σταματήσουν τις δικές τους επιθέσεις στους ουκρανικούς σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής. Η Ουκρανία έθετε ως προϋπόθεση την αμοιβαία αποκλιμάκωση.
Ο Αμερικανός αξιωματούχος διευκρίνισε ότι ο Τραμπ επιθυμούσε η Ουκρανία να σταματήσει μονομερώς τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια. Ο βασικός λόγος ήταν ότι τα πλήγματα αυτά συνέβαλλαν στις υψηλές τιμές της βενζίνης στην Αμερική, επηρεάζοντας άμεσα την εγχώρια αγορά. Ο ίδιος αξιωματούχος ανέφερε επίσης ότι ο Τραμπ δεν θεωρούσε τις επιθέσεις στα διυλιστήρια ισοδύναμες με τα ρωσικά πλήγματα στο ηλεκτρικό δίκτυο της Ουκρανίας, υποδηλώνοντας μια διαφορετική αξιολόγηση των επιπτώσεων και των προτεραιοτήτων.
Οι συνομιλίες στο Μαϊάμι και η ενημέρωση της Ουκρανίας
Την Παρασκευή, κατά τη διάρκεια οκτάωρων συνομιλιών που πραγματοποιήθηκαν στο Μαϊάμι, οι απεσταλμένοι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ ενημέρωσαν την ουκρανική διαπραγματευτική ομάδα για τις επικείμενες εξελίξεις. Τους γνωστοποίησαν ότι ο πρόεδρος αναμενόταν να συνομιλήσει με τον Πούτιν και να προχωρήσει στην άρση των κυρώσεων στις ρωσικές εξαγωγές ντίζελ.
Η ενημέρωση αυτή, η οποία έγινε ενώ οι Ουκρανοί διπλωμάτες βρίσκονταν ακόμη σε διαπραγματεύσεις, προκάλεσε την ψυχρολουσία που περιγράφεται, καθώς η συμφωνία προχώρησε παρά τις αντιρρήσεις και τους όρους που είχε θέσει η ουκρανική πλευρά.
Με πληροφορίες από: Ieidiseis
