Η Μπανγκόκ, μία από τις πιο ζωντανές και πυκνοκατοικημένες μητροπόλεις της Νοτιοανατολικής Ασίας, βρέθηκε ξανά αντιμέτωπη με μια εφιαλτική εικόνα. Δρόμοι μετατράπηκαν σε ποτάμια, υποδομές τέθηκαν εκτός λειτουργίας και ολόκληρες συνοικίες βρέθηκαν κάτω από το νερό μέσα σε μόλις 48 ώρες. Αν και το φαινόμενο φαίνεται εκ πρώτης όψεως ως μια «ξαφνική θεομηνία», η πραγματικότητα είναι ότι η βύθιση της πόλης αποτελεί το συνδυαστικό αποτέλεσμα μιας τέλειας καταιγίδας μετεωρολογικών, γεωλογικών και ανθρωπογενών παραγόντων. Η κλιματική πίεση, οι μουσώνες, η καθίζηση του εδάφους και η αστικοποίηση συνέκλιναν σε μια ακραία πλημμυρική κρίση.
Οι κλιματικές πιέσεις και το φαινόμενο El Niño
Η αρχή του προβλήματος ξεκινά χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά, στον Ειρηνικό Ωκεανό, όπου το φαινόμενο El Niño ανεβάζει τη θερμοκρασία των επιφανειακών υδάτων. Αυτή η αύξηση της θερμοκρασίας διοχετεύει τεράστιες ποσότητες θερμότητας στην ατμόσφαιρα. Παρόλο που σε βάθος περιόδου το El Niño προκαλεί ξηρασία και μειωμένες βροχές στην περιοχή της Νοτιοανατολικής Ασίας, στην παρούσα συγκυρία συνέβαλε στην αύξηση της θερμότητας στην ατμόσφαιρα.
Σε αυτό το πλαίσιο, υπεισέρχεται ο θεμελιώδης νόμος της φυσικής, ο νόμος Clausius-Clapeyron. Σύμφωνα με αυτόν, για κάθε 1°C αύξησης της θερμοκρασίας, η ατμόσφαιρα μπορεί να συγκρατήσει έως και 7% περισσότερη υγρασία. Αυτή η επιπλέον υγρασία μετατρέπει την ατμόσφαιρα πάνω από την περιοχή σε μια γιγαντιαία «αποθήκη νερού», έτοιμη να απελευθερωθεί με την πρώτη ευκαιρία.
Ο ρόλος των νοτιοδυτικών μουσώνων
Η τεράστια ποσότητα υδρατμών που συσσωρεύτηκε στην ατμόσφαιρα δεν έμεινε στον ωκεανό. Οι ισχυροί νοτιοδυτικοί μουσώνες λειτούργησαν ως ο απόλυτος μεταφορέας αυτής της υγρασίας. Φορτώθηκαν την υγρασία από τον Ειρηνικό και τη διοχέτευσαν συστημένη προς την Ινδοκίνα.
Η υγρασία αυτή εγκλωβίστηκε πάνω από την πεδιάδα της Ταϊλάνδης, δημιουργώντας ένα περιβάλλον κορεσμένο σε υδρατμούς, το οποίο ήταν έτοιμο να μετατραπεί σε έντονες βροχοπτώσεις. Οι μουσώνες έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στην μεταφορά και συγκέντρωση αυτών των αέριων μαζών.
Ο σχηματισμός των καταιγιδοφόρων νεφών
Όταν αυτή η υγρή αέρια μάζα συνάντησε ένα στάσιμο Χαμηλό Βαρομετρικό, δημιουργήθηκε ένας μηχανισμός ισχυρής αναρρόφησης. Ο θερμός, υγρός αέρας αναγκάστηκε σε βίαιη ανύψωση στα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας. Αυτή η διαδικασία είναι κρίσιμη για τον σχηματισμό νεφών.
Εκεί, ερχόμενος σε επαφή με πολύ ψυχρότερες αέριες μάζες, ο υγρός αέρας συμπυκνώθηκε ακαριαία. Το αποτέλεσμα ήταν η δημιουργία πυκνών, βαριών καταιγιδοφόρων σύννεφων, γνωστών ως Cumulonimbus. Από αυτά τα σύννεφα έπεσαν περισσότερα από 300 χιλιοστά βροχής μέσα σε ένα μόλις διήμερο, ένας όγκος νερού που ισοδυναμεί με τις συνολικές βροχοπτώσεις αρκετών μηνών.
Η τοπογραφία της Μπανγκόκ
Πέρα από τα μετεωρολογικά αίτια, η ίδια η τοπογραφία της Μπανγκόκ λειτουργεί επιβαρυντικά στην αντιμετώπιση των πλημμυρικών φαινομένων. Η πόλη είναι χτισμένη στο δέλτα του ποταμού Chao Phraya, μια περιοχή που από τη φύση της είναι χαμηλού υψομέτρου και ευάλωτη σε πλημμύρες.
Μεγάλο μέρος της μητρόπολης βρίσκεται μόλις 0,5 έως 1,5 μέτρο πάνω από τη στάθμη της θάλασσας. Αυτό το μηδενικό υψόμετρο καθιστά την πόλη εξαιρετικά ευάλωτη στην εισροή υδάτων, τόσο από έντονες βροχοπτώσεις όσο και από την άνοδο της στάθμης των υδάτων.
Το φαινόμενο της καθίζησης του εδάφους
Ένας ακόμη σοβαρός παράγοντας που επιδεινώνει την κατάσταση είναι η καθίζηση του εδάφους, ένα φαινόμενο γνωστό και ως «Sinking City». Αυτή η καθίζηση οφείλεται σε δύο κύριες αιτίες: την υπεράντληση των υπογείων υδάτων επί δεκαετίες και το τεράστιο βάρος των ουρανοξυστών που έχουν ανεγερθεί στην πόλη.
Λόγω αυτών των παραγόντων, η Μπανγκόκ «βουλιάζει» σταδιακά με ρυθμό 1-2 εκατοστών το χρόνο. Αυτή η συνεχής καθίζηση του εδάφους επιδεινώνει την ευπάθεια της πόλης στις πλημμύρες και καθιστά την αντιμετώπιση των υδάτινων κρίσεων ακόμη πιο περίπλοκη και δύσκολη.
Με πληροφορίες από: Topontiki
