Μια σοβαρή δυσλειτουργία στο σύστημα ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας της Βρετανίας, που αποδόθηκε σε σφάλμα λογισμικού, προκάλεσε εκτεταμένο χάος στις πτήσεις, επηρεάζοντας εκατοντάδες χιλιάδες επιβάτες. Το περιστατικό, το οποίο συνέβη στις 8 Σεπτεμβρίου 2026, οδήγησε σε μαζικές ακυρώσεις και καθυστερήσεις, με την πλήρη αποκατάσταση να απαιτεί περισσότερες από δύο ημέρες. Η Εθνική Υπηρεσία Ελέγχου Εναέριας Κυκλοφορίας (NATS) επιβεβαίωσε ότι το πρόβλημα προέκυψε από αλλοίωση δεδομένων πτήσεων σε κλάσμα του δευτερολέπτου.
Το σφάλμα λογισμικού και η αρχική διακοπή
Το σφάλμα λογισμικού εντοπίστηκε σε τμήμα του συστήματος ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας της NATS. Σύμφωνα με την έκθεση της υπηρεσίας, το πρόβλημα αλλοίωσε τα δεδομένα πτήσεων «σε διάστημα ενός χιλιοστού του δευτερολέπτου». Αυτή η δυσλειτουργία προκάλεσε μια διακοπή λειτουργίας έξι ωρών, ξεκινώντας στις 10:00 π.μ. της 8ης Σεπτεμβρίου 2026.
Οι μηχανικοί ενημερώθηκαν για το σφάλμα αμέσως, ωστόσο, παρόλο που η λειτουργία του συστήματος φαινόταν να έχει αποκατασταθεί μέχρι τις 12:30 μ.μ., το σφάλμα εκδηλώθηκε εκ νέου. Αυτό οδήγησε στην κήρυξη κατάστασης σοβαρού περιστατικού. Η προκαταρκτική έκθεση ανέφερε ότι η βλάβη οφειλόταν σε ελάττωμα λογισμικού σε τμήμα του Εθνικού Συστήματος Εναέριου Χώρου, το οποίο είναι υπεύθυνο για την εκχώρηση κωδικών σε μεμονωμένα αεροσκάφη για την αναγνώριση των πτήσεων στο ραντάρ. Ειδικότερα, μια συγκεκριμένη ακολουθία σχεδόν ταυτόχρονων αιτημάτων από αεροσκάφος προκάλεσε προσωρινή διακοπή στη λειτουργία του συστήματος.
Εκτεταμένες επιπτώσεις και ακυρώσεις πτήσεων
Οι συνέπειες της δυσλειτουργίας ήταν άμεσες και εκτεταμένες. Εκατοντάδες χιλιάδες επιβάτες αντιμετώπισαν προβλήματα στα ταξίδια τους. Η βλάβη της NATS αρχικά προκάλεσε διακοπή μόνο των πτήσεων που αναχωρούσαν από την περιοχή του Λονδίνου, αλλά τελικά επεκτάθηκε και προκάλεσε διαταραχές στα ταξίδια σε ολόκληρο το Ηνωμένο Βασίλειο και πέραν αυτού μέχρι το βράδυ της ίδιας ημέρας.
Η δυσλειτουργία οδήγησε στην ακύρωση περίπου 2.000 πτήσεων, με τις επιπτώσεις να χρειάζονται περισσότερες από δύο ημέρες για να αποκατασταθούν πλήρως. Το γεγονός αυτό ανέδειξε για άλλη μια φορά την ευπάθεια των συστημάτων ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας και τον αντίκτυπο που μπορεί να έχει ένα τεχνικό πρόβλημα στην καθημερινότητα χιλιάδων ταξιδιωτών.
Αντιδράσεις και απαιτήσεις από αεροπορικές εταιρείες
Οι αεροπορικές εταιρείες, που επλήγησαν σημαντικά από το χάος, ζήτησαν αποζημίωση για τις απώλειες που υπέστησαν. Παράλληλα, απαίτησαν ένα «αξιόπιστο σχέδιο» από την NATS για την αποφυγή παρόμοιων περιστατικών στο μέλλον. Η Ryanair, μία από τις μεγαλύτερες αεροπορικές εταιρείες, προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, ζητώντας την απομάκρυνση του διευθύνοντος συμβούλου της NATS, Μάρτιν Ρόλφ.
Η απαίτηση της Ryanair ήρθε στον απόηχο της τρίτης σημαντικής βλάβης στον έλεγχο της εναέριας κυκλοφορίας στο Ηνωμένο Βασίλειο από το καλοκαίρι του 2023. Αυτό υπογραμμίζει την αυξανόμενη ανησυχία των αεροπορικών εταιρειών για την αξιοπιστία των συστημάτων της NATS και τις οικονομικές επιπτώσεις που έχουν τέτοια περιστατικά στις δραστηριότητές τους.
Η θέση της NATS και οι δηλώσεις του διευθύνοντος συμβούλου
Ο διευθύνων σύμβουλος της NATS, Μάρτιν Ρόλφ, δήλωσε ότι το πρόσφατο περιστατικό δεν είχε καμία σχέση με τις προηγούμενες βλάβες που έχουν σημειωθεί. Απέρριψε επίσης κατηγορηματικά τις εικασίες που κυκλοφόρησαν, ότι η δυσλειτουργία προκλήθηκε από στρατιωτική παρέμβαση.
Ο κ. Ρολφ τόνισε επιπλέον ότι η ασφάλεια των πτήσεων δεν τέθηκε σε κίνδυνο καθ' όλη τη διάρκεια του περιστατικού. Η NATS έχει ήδη εφαρμόσει μια προσωρινή λύση για το πρόβλημα, ενώ παράλληλα δοκιμάζεται μια μόνιμη επιδιόρθωση του λογισμικού.
Κυβερνητική παρέμβαση και διερεύνηση
Η υπουργός Μεταφορών, Χάιντι Αλεξάντερ, χαρακτήρισε τη δυσλειτουργία «εντελώς απαράδεκτη». Δήλωσε ότι η έκθεση της NATS για το περιστατικό άφησε ακόμη αναπάντητα ερωτήματα και τόνισε την ανάγκη «να κατανοήσουν επειγόντως γιατί το πρόβλημα αυτό δεν εντοπίστηκε και δεν επιδιορθώθηκε πριν προκαλέσει χάος».
Η κ. Αλεξάντερ ανακοίνωσε ότι η ρυθμιστική αρχή του κλάδου, η Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας (CAA), θα «εξετάσει τα πορίσματά της» και θα διερευνήσει τα σχέδια της NATS. Παράλληλα, η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας έχει ήδη ξεκινήσει μια ανεξάρτητη έρευνα για το περιστατικό, επιδιώκοντας να ρίξει φως σε όλες τις πτυχές της δυσλειτουργίας και να διασφαλίσει την ανθεκτικότητα των συστημάτων στο μέλλον.
Προηγούμενα περιστατικά και ανησυχίες για την ανθεκτικότητα
Το πρόσφατο περιστατικό επαναφέρει στο προσκήνιο τις ανησυχίες για την ανθεκτικότητα των συστημάτων εναέριας κυκλοφορίας στη Βρετανία. Όπως αναφέρθηκε, πρόκειται για την τρίτη σημαντική βλάβη από το καλοκαίρι του 2023. Μια αντίστοιχη δυσλειτουργία το 2023 είχε προκαλέσει εκτεταμένο ταξιδιωτικό χάος και είχε κοστίσει στις αεροπορικές εταιρείες περίπου 100 εκατομμύρια στερλίνες.
Αυτά τα επαναλαμβανόμενα προβλήματα εγείρουν ερωτήματα σχετικά με τις υποδομές και τις διαδικασίες συντήρησης των συστημάτων της NATS, παρόλο που ο διευθύνων σύμβουλος Μάρτιν Ρόλφ δήλωσε ότι το τρέχον περιστατικό δεν συνδέεται με τις προηγούμενες δυσλειτουργίες. Η ανεξάρτητη έρευνα της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας αναμένεται να εξετάσει ενδελεχώς όλες αυτές τις πτυχές.
Με πληροφορίες από: Ieidiseis, Topontiki
