Η Ελληνική Αστυνομία προχώρησε στην ανακοίνωση της επιχείρησης «ΚΟΜΒΟΣ», παρουσιάζοντας ένα σχέδιο που βασίζεται στην προηγμένη τεχνολογία για την αντιμετώπιση του κυκλοφοριακού προβλήματος στην Αθήνα. Η πρωτοβουλία αυτή περιλαμβάνει τη χρήση drones, ενός εκτεταμένου δικτύου καμερών και αλγορίθμων τεχνητής νοημοσύνης, με στόχο τη βελτίωση της κυκλοφοριακής ροής. Παρά τις υποσχέσεις για εντυπωσιακή μείωση της συμφόρησης, τίθενται ερωτήματα σχετικά με το κατά πόσο η τεχνολογία μπορεί να αποτελέσει πανάκεια χωρίς την εφαρμογή δομικών λύσεων.
Η επιχείρηση «ΚΟΜΒΟΣ» και η τεχνολογική της διάσταση
Η ανακοίνωση της επιχείρησης «ΚΟΜΒΟΣ» από την Ελληνική Αστυνομία διαθέτει όλα τα χαρακτηριστικά ενός σύγχρονου τεχνολογικού δελτίου τύπου. Στο πλαίσιο αυτής της πρωτοβουλίας, προβλέπεται η χρήση drones για περιπολίες πάνω από τον Κηφισό, καθώς και η εγκατάσταση 235 καμερών που θα μεταδίδουν ζωντανή εικόνα από τους δρόμους της πρωτεύουσας.
Επιπλέον, αλγόριθμοι τεχνητής νοημοσύνης θα αναλύουν τις κυκλοφοριακές ροές, ενώ ένας «Traffic Commander» θα έχει τον ρόλο του συντονιστή. Η επιχείρηση υπόσχεται μια εντυπωσιακή βελτίωση της κυκλοφοριακής ροής, η οποία εκτιμάται ότι θα φτάσει το 20% έως 25%, χάρη στην άμεση επέμβαση ειδικών ομάδων σε μικροσυμβάντα που ενδεχομένως να προκαλούν καθυστερήσεις.
Η πραγματικότητα των δρόμων και τα όρια της τεχνολογίας
Παρά το εντυπωσιακό ψηφιακό περιτύλιγμα της επιχείρησης, η καθημερινή πραγματικότητα που βιώνουν οι οδηγοί σε βασικούς οδικούς άξονες της Αθήνας, όπως η Κηφισίας, η Μεσογείων ή η λεωφόρος Αθηνών, παραμένει αμείλικτη. Η τεχνολογία, αν και ένα εξαιρετικό εργαλείο εποπτείας, δεν διαθέτει μαγικές ιδιότητες.
Μέχρι σήμερα, καμία κάμερα υψηλής ευκρίνειας και κανένας αλγόριθμος δεν έχει καταφέρει να εξαφανίσει αυτοκίνητα από έναν ήδη κορεσμένο δρόμο. Η τεχνητή νοημοσύνη, σύμφωνα με τις παρατηρήσεις, δεν αποτελεί πανάκεια για το κυκλοφοριακό, καθώς χωρίς δομικές λύσεις, ο «ΚΟΜΒΟΣ» ενδέχεται απλώς να καταγράφει την καθημερινή ταλαιπωρία των πολιτών από ψηλά.
Η φιλοσοφία πίσω από την προσέγγιση
Το θεμελιώδες πρόβλημα της συγκεκριμένης προσέγγισης δεν εντοπίζεται στα εργαλεία που χρησιμοποιούνται, αλλά στην ίδια τη φιλοσοφία της. Η πολιτεία, για πολλοστή φορά, επιλέγει να αντιμετωπίσει ένα καθαρά συγκοινωνιακό, πολεοδομικό και αναπτυξιακό έμφραγμα με όρους δημόσιας τάξης και αστυνόμευσης.
Φαίνεται πως είναι σαφώς πιο εύκολο, πιο οικονομικό και εξαιρετικά πιο «φωτογενές» να εξαγγέλλονται επιχειρησιακά κέντρα και οθόνες ελέγχου, παρά να γίνει η παραδοχή ότι το κυκλοφοριακό μοντέλο του λεκανοπεδίου έχει καταρρεύσει δομικά. Αυτή η προσέγγιση εστιάζει στα συμπτώματα αντί να αναζητά και να επιλύει τις ρίζες του προβλήματος.
Τα πραγματικά αίτια του κυκλοφοριακού εμφράγματος
Η παράλυση της κίνησης στην Αθήνα δεν οφείλεται κυρίως σε μικροσυμβάντα, όπως ένα όχημα που έμεινε από μηχανική βλάβη στη δεξιά λωρίδα, ή σε δύο οδηγούς που αντάλλαξαν στοιχεία μετά από ένα μικροτρακάρισμα. Αυτά τα περιστατικά αποτελούν απλώς συμπτώματα, όχι την ίδια την ασθένεια που μαστίζει το κυκλοφοριακό.
Η πραγματική ασθένεια είναι ότι ο όγκος των κινούμενων οχημάτων υπερβαίνει κατά πολύ τη φυσική, θεωρητική χωρητικότητα των βασικών οδικών αξόνων κατά τις ώρες αιχμής. Όταν ένας δρόμος που έχει σχεδιαστεί για να εξυπηρετεί 3.000 οχήματα την ώρα καλείται να διαχειριστεί 6.000 οχήματα, τότε το μποτιλιάρισμα αποτελεί μαθηματική βεβαιότητα και όχι ζήτημα ελλιπούς παρακολούθησης ή έγκαιρης επέμβασης.
Η απουσία εναλλακτικών και η αδράνεια του κυκλοφοριακού κύματος
Η υπόσχεση για ανάκτηση του 20% της ροής μέσω της ταχύτερης απομάκρυνσης εμποδίων μοιάζει περισσότερο με ευσεβή πόθο παρά με συγκοινωνιακή μελέτη. Ακόμα κι αν ένα drone εντοπίσει ένα συμβάν σε μηδενικό χρόνο και ένα περιπολικό φτάσει πέντε λεπτά νωρίτερα, η ουρά που έχει ήδη δημιουργηθεί σε έναν άξονα όπως ο Κηφισός απαιτεί ώρες για να εκτονωθεί, απλώς και μόνο λόγω της αδράνειας του κυκλοφοριακού κύματος.
Η αποδόμηση της υπόσχεσης γίνεται ακόμα πιο προφανής όταν αναλογιστεί κανείς τι λείπει από την εξίσωση: η εναλλακτική λύση. Ο οδηγός δεν επιλέγει να εγκλωβιστεί για μιάμιση ώρα στο τιμόνι επειδή απολαμβάνει τη διαδρομή, αλλά επειδή τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς (ΜΜΜ) παραμένουν ασύνδετα, υποστελεχωμένα και απρόβλεπτα. Όσο οι λεωφορειολωρίδες υπάρχουν μόνο ως κίτρινη μπογιά, η κατάσταση αυτή θα συνεχίζεται.
Με πληροφορίες από: Gazzetta
