Το Κέντρο Φιλελευθέρων Μελετών (ΚΕΦΙΜ) δημοσιοποίησε νέα μελέτη που αναδεικνύει ενδιαφέροντα συμπεράσματα σχετικά με την υποστήριξη του ελληνικού εκλογικού σώματος προς λαϊκιστικά κόμματα, καθώς και την ευρύτερη τάση στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η έρευνα καταγράφει μια σημαντική άνοδο στην υποστήριξη των λαϊκιστικών κομμάτων, τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε εθνικό επίπεδο, με τις εκτιμήσεις για το 2026 να δείχνουν νέα υψηλά ποσοστά. Η ανάλυση βασίζεται σε συγκεκριμένα σχήματα ταξινόμησης και δεδομένα, προσφέροντας μια λεπτομερή εικόνα του πολιτικού τοπίου.
Η μεθοδολογία της μελέτης
Η μελέτη του ΚΕΦΙΜ, η οποία εξετάζει τα δεδομένα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, χρησιμοποιεί το σχήμα ταξινόμησης του Timbro. Επιπλέον, αξιοποιεί δεδομένα από τις πλατφόρμες The PopuList και PolitPro, προκειμένου να διακρίνει τα πολιτικά κόμματα σε λαϊκιστικά και μη λαϊκιστικά. Αυτή η προσέγγιση επιτρέπει την κατηγοριοποίηση των κομμάτων με βάση συγκεκριμένα κριτήρια.
Ωστόσο, η μελέτη αναγνωρίζει ότι αρκετά κόμματα βρίσκονται σε μια «γκρίζα ζώνη». Αυτό συμβαίνει διότι συνδυάζουν λαϊκιστικά και μη λαϊκιστικά στοιχεία τόσο στον λόγο τους όσο και στις θέσεις που εκφράζουν, γεγονός που καθιστά δύσκολη τη σαφή και απόλυτη κατάταξή τους σε μία μόνο κατηγορία.
Άνοδος των λαϊκιστικών κομμάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση
Στα εθνικά νομοθετικά σώματα των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η υποστήριξη προς τα λαϊκιστικά κόμματα αναμένεται να φτάσει το 33,5% το 2026. Το ποσοστό αυτό αποτελεί το υψηλότερο που έχει καταγραφεί σε ολόκληρη τη μεταπολεμική περίοδο. Μετά από μια περίοδο σχετικής σταθερότητας, κατά την οποία η υποστήριξη κυμαινόταν γύρω στο 29% από το 2018 έως το 2023, τα τελευταία τρία χρόνια σημειώθηκε αύξηση της τάξης των 4,1 ποσοστιαίων μονάδων.
Η άνοδος αυτή οφείλεται κυρίως στα δεξιά λαϊκιστικά κόμματα. Η υποστήριξη προς αυτά έχει υπερδιπλασιαστεί από το 2007, όταν βρισκόταν στο 9,9%, και πλέον ανέρχεται στο 21,3%. Μόνο κατά την τελευταία τριετία, η αύξηση για τα δεξιά λαϊκιστικά κόμματα ήταν 3,1 ποσοστιαίες μονάδες. Αντίθετα, η υποστήριξη προς τα αριστερά λαϊκιστικά κόμματα κινείται διαχρονικά σε ένα στενό εύρος, μεταξύ 6% και 10%, και σήμερα βρίσκεται στο 7,6%, ποσοστό χαμηλότερο από το 8,1% που είχε καταγραφεί το 2019.
Η πορεία της λαϊκιστικής ψήφου στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα, η εκλογική υποστήριξη προς τα λαϊκιστικά κόμματα κορυφώθηκε το 2015, φτάνοντας το 55,6% των ψήφων. Στη συνέχεια, παρατηρήθηκε μια υποχώρηση, με το ποσοστό να διαμορφώνεται στο 48,3% το 2019 και περαιτέρω στο 44,7% το 2023. Ωστόσο, οι μέσοι όροι των δημοσκοπήσεων που πραγματοποιήθηκαν τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο του 2026 εκτιμούν ότι η εκλογική υποστήριξη στα λαϊκιστικά κόμματα θα ανέλθει στο 57,1%.
Αυτό το εκτιμώμενο ποσοστό είναι υψηλότερο κατά 12,4 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με τις τελευταίες εκλογές του 2023. Παράλληλα, υπερβαίνει κατά 1,5 μονάδα το 55,6% του 2015, το οποίο αποτελούσε το προηγούμενο υψηλό. Εάν επιβεβαιωθεί, το 57,1% θα είναι το υψηλότερο ποσοστό υποστήριξης σε λαϊκιστικά κόμματα που έχει καταγραφεί στην Ελλάδα κατά τη μεταπολιτευτική περίοδο.
Η διάκριση μεταξύ αριστερού και δεξιού λαϊκισμού στην Ελλάδα
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις για το 2026, τα αριστερά λαϊκιστικά κόμματα στην Ελλάδα θα συγκέντρωναν το 38,8% των ψήφων, εξασφαλίζοντας 99 έδρες. Το ποσοστό αυτό είναι αυξημένο σε σχέση με το 31,5% που είχαν λάβει στις εκλογές του 2023. Αντίστοιχα, τα δεξιά λαϊκιστικά κόμματα εκτιμάται ότι θα συγκέντρωναν το 18,3% των ψήφων και 46 έδρες, έναντι 13,2% το 2023.
Η Ελλάδα, βάσει αυτών των δεδομένων, θα παρέμενε μία από τις λίγες ευρωπαϊκές χώρες όπου το μεγαλύτερο μέρος της λαϊκιστικής ψήφου συγκεντρώνεται στο αριστερό άκρο του πολιτικού φάσματος. Η έναρξη της κρίσης οδήγησε σε εκτόξευση των ποσοστών των λαϊκιστικών κομμάτων στη χώρα, τα οποία συγκέντρωσαν το 55,6% των ψήφων το 2015. Την ίδια περίοδο, ο αντίστοιχος μέσος όρος των 31 επιλεγμένων ευρωπαϊκών χωρών που καλύπτει ο Δείκτης, ο ο
Με πληροφορίες από: Ieidiseis
