Σε νέο κύκλο αντιπαράθεσης φαίνεται ότι εισέρχονται Αθήνα και Άγκυρα, με αφορμή το ζήτημα της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου. Η Τουρκία ζητεί συνεννόηση πριν από την έναρξη ερευνών και την πόντιση καλωδίων, ενώ η ελληνική κυβέρνηση απαντά επικαλούμενη το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας. Η πραγματική αιτία αυτής της έντασης φέρεται να είναι οι μαξιμαλιστικές απαιτήσεις της Τουρκίας στο Αιγαίο.
Οι τουρκικές απαιτήσεις για το καλώδιο
Η Τουρκία διατηρεί την ίδια «γραμμή» σε σχέση με το 2024, όταν είχε αναπτύξει πολεμικά πλοία λόγω της παρουσίας του ιταλικού σκάφους «Ievoli Relume» στα ανοιχτά της Κάσου. Τουρκικές πηγές ανέφεραν ότι, όταν προγραμματίζονται δραστηριότητες έρευνας ή πόντισης καλωδίων σε θαλάσσιες περιοχές επί των οποίων η Τουρκία έχει δηλώσει και διατηρεί κυριαρχικά δικαιώματα και δικαιοδοσία, το κράτος της σημαίας των εμπλεκόμενων πλοίων θα πρέπει να επικοινωνεί με την Τουρκία μέσω της διπλωματικής οδού.
Ο στόχος αυτής της επικοινωνίας, σύμφωνα με την Άγκυρα, είναι να διασφαλίζονται η απαραίτητη συνεργασία, ο συντονισμός και η αποφυγή αλληλοεπικάλυψης ή σύγκρουσης δραστηριοτήτων. Η Τουρκία θεωρεί ότι αυτή η προσέγγιση είναι πλήρως συμβατή με το διεθνές δίκαιο και την κρατική πρακτική.
Ουσιαστικά, η Άγκυρα απαιτεί πλήρη έλεγχο του έργου. Η θέση της είναι πως έχει αναγγείλει την υφαλοκρηπίδα της στην Ανατολική Μεσόγειο και αναμένει να δει πώς θα κινηθεί η ελληνική κυβέρνηση. Συγκεκριμένα, αν θα κινηθεί με πνεύμα συνεργασίας, όπως η Άγκυρα την εννοεί, ή αν θα προχωρήσει στην πραγματοποίηση ερευνών και πόντισης καλωδίου δίχως να συνεργαστεί με τη γειτονική χώρα.
Η απάντηση της Αθήνας μέσω του κυβερνητικού εκπροσώπου
Απαντώντας στην τουρκική θέση, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, ξεκαθάρισε ότι η Αθήνα θα κινηθεί με βάση όσα προβλέπει το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας. Τόνισε ότι το έργο θα προχωρήσει σύμφωνα με τον σχεδιασμό που έχει τεθεί.
Ο κ. Μαρινάκης σημείωσε ότι οι κανόνες του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της Θάλασσας είναι ακόμα πιο σαφείς σε ό,τι αφορά την έρευνα και το καλώδιο. Επισήμανε ότι η Ελλάδα δεν πρόκειται να αποστεί από αυτούς τους κανόνες.
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος επανέλαβε την εκπεφρασμένη βούληση της Κύπρου, της Ελλάδας και της Γαλλίας να προχωρήσει αυτό το έργο, το οποίο χαρακτήρισε ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος. Δήλωσε ότι το έργο θα προχωρήσει με βάση τον προγραμματισμό και ότι από ελληνικής πλευράς θα γίνουν όσα προβλέπονται και αναλογούν για την πρόοδό του.
Προηγούμενα επεισόδια και η στάση της Τουρκίας
Η στάση της Τουρκίας σήμερα θυμίζει έντονα την κατάσταση που επικράτησε το 2024. Τότε, η Άγκυρα είχε αντιδράσει στην παρουσία του ιταλικού σκάφους «Ievoli Relume» στα ανοιχτά της Κάσου, αποστέλλοντας πολεμικά πλοία στην περιοχή.
Αυτή η επανάληψη των απαιτήσεων και των αντιδράσεων της Τουρκίας, όπως αναφέρεται, έχει ως πραγματική αιτία τις μαξιμαλιστικές της απαιτήσεις στο Αιγαίο, οι οποίες επηρεάζουν τη συνολική προσέγγιση της Άγκυρας σε θέματα θαλάσσιας δικαιοδοσίας.
Οι ελληνικές προσδοκίες και η στρατηγική
Η Αθήνα, προς το παρόν, αναμένει την επανέναρξη των εργασιών για το έργο του GSI. Στόχος είναι να παρακολουθήσει αν η Τουρκία προτίθεται να κινηθεί επιθετικά, όπως είχε πράξει το 2024 στην περιοχή της Κάσου.
Παράλληλα, η ελληνική πλευρά επενδύει πολλά στην συμφωνία εισόδου του γαλλικού επενδυτικού ομίλου Meridiam στο έργο, με πλειοψηφικό πακέτο. Αυτή η εξέλιξη επιτρέπει στην κυβέρνηση να αισιοδοξεί και να δηλώνει δημόσια ότι το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης θα προχωρήσει κανονικά, σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό.
Αποκάλυψη εγγράφου από Τούρκο δημοσιογράφο
Στο πλαίσιο των εξελίξεων, εντύπωση προκάλεσε η αποκάλυψη ενός εγγράφου του τουρκικού υπουργείου Άμυνας από τον Τούρκο αντιφρονούντα δημοσιογράφο Αμπντουλάχ Μποζκούρτ.
Με πληροφορίες από: Topontiki
