Σημαντική υπέρβαση των στόχων του παρουσίασε ο κρατικός προϋπολογισμός κατά το εννεάμηνο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου του 2026, σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Το πρωτογενές πλεόνασμα διαμορφώθηκε στα 7,554 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας την αρχική πρόβλεψη. Παράλληλα, τα φορολογικά έσοδα κινήθηκαν ανοδικά, ενισχύοντας την εικόνα των δημοσιονομικών μεγεθών.
Επιδόσεις πρωτογενούς πλεονάσματος και ισοζυγίου
Ειδικότερα, ο προϋπολογισμός εμφάνισε πρωτογενές πλεόνασμα ύψους 7,554 δισ. ευρώ σε τροποποιημένη ταμειακή βάση για την περίοδο Ιανουαρίου-Σεπτεμβρίου 2026. Ο στόχος που είχε τεθεί ήταν για πρωτογενές πλεόνασμα 5,129 δισ. ευρώ. Για την ίδια περίοδο του προηγούμενου έτους, το 2025, το πρωτογενές πλεόνασμα είχε ανέλθει στα 9,449 δισ. ευρώ.
Όσον αφορά το ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού, παρουσιάστηκε πλεόνασμα 127 εκατ. ευρώ στο εννεάμηνο του 2026. Αυτό έρχεται σε αντίθεση με τον στόχο για έλλειμμα 1,897 δισ. ευρώ, όπως είχε περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Το αντίστοιχο διάστημα του 2025 είχε καταγραφεί πλεόνασμα 2,401 δισ. ευρώ.
Υπέρβαση στα φορολογικά έσοδα
Τα τακτικά φορολογικά έσοδα, εξαιρουμένων των ειδικών εισπράξεων, υπερέβησαν τον στόχο κατά 1,426 δισ. ευρώ, ποσοστό που αντιστοιχεί σε 2,6%. Η βασική στήριξη για αυτή την υπέρβαση προήλθε από τα έσοδα του Φόρου Προστιθέμενης Αξίας (ΦΠΑ) και των φόρων εισοδήματος. Η εικόνα αυτή αντανακλά την επίδραση των υψηλότερων τιμών στη φορολογία κατανάλωσης, καθώς και την αύξηση των εισοδημάτων στη φορολογία εισοδήματος.
Συνολικά, τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού για το εννεάμηνο ανήλθαν σε 57,811 δισ. ευρώ. Το ποσό αυτό είναι αυξημένο κατά 2,501 δισ. ευρώ έναντι του στόχου που είχε τεθεί.
Καθαρή υπέρβαση και παράγοντες ετεροχρονισμού
Η υπέρβαση στο πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση έναντι των στόχων του προϋπολογισμού, ανέρχεται σε 305 εκατ. ευρώ, εάν εξαιρεθούν ορισμένα ποσά που συνδέονται με ετεροχρονισμούς πληρωμών και ειδικές εισπράξεις. Συγκεκριμένα, από την αρχική υπέρβαση εξαιρούνται 695 εκατ. ευρώ που αφορούν ετεροχρονισμό πληρωμών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων.
Επιπλέον, εξαιρούνται 385 εκατ. ευρώ από ετεροχρονισμό πληρωμών σε εξοπλιστικά προγράμματα, καθώς και 905 εκατ. ευρώ από ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών σε φορείς της Γενικής Κυβέρνησης. Στα εξαιρούμενα ποσά περιλαμβάνονται και 135 εκατ. ευρώ από τη δεύτερη δόση του τιμήματος για την παραχώρηση άδειας λειτουργίας επιχείρησης καζίνο στο Ελληνικό. Η είσπραξη αυτών των 135 εκατ. ευρώ είχε προβλεφθεί να πραγματοποιηθεί στο τέλος του 2025, ενώ δημοσιονομικά καταγράφεται κατά τη διάρκεια των ετών της παραχώρησης. Σημειώνεται ότι τα ποσά των ετεροχρονισμών δεν επηρεάζουν το αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε δημοσιονομικούς όρους.
Επιστροφές εσόδων και Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων
Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν συνολικά σε 6,727 δισ. ευρώ κατά το εννεάμηνο. Το ποσό αυτό είναι αυξημένο κατά 520 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου των 6,206 δισ. ευρώ, όπως είχε περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026. Η αύξηση αυτή οφείλεται κυρίως στην επιστροφή ΦΠΑ ύψους 306 εκατ. ευρώ από τη Σύμβαση Παραχώρησης της Εγνατίας Οδού.
Παράλληλα, τα συνολικά έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) έφτασαν τα 3,518 δισ. ευρώ. Και σε αυτή την περίπτωση καταγράφηκε υπέρβαση, καθώς τα έσοδα ήταν αυξημένα κατά 278 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου των 3,240 εκατ. ευρώ, που είχε επίσης περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2026.
Διευκρινίσεις για τα δημοσιονομικά μεγέθη
Είναι σημαντικό να διευκρινιστεί ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Τα στοιχεία που ανακοινώθηκαν αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης. Δεν περιλαμβάνουν το σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, το οποίο θα περιελάμβανε και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων, καθώς και των υποτομέων των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ) και των Οργανισμών Κοινωνικών Ασφαλίσεων (ΟΚΑ).
Με πληροφορίες από: Newsit, Ieidiseis
