Η Ελλάδα παραμένει στην 23η θέση μεταξύ των 38 χωρών του ΟΟΣΑ όσον αφορά τον Δείκτη Διεθνούς Φορολογικής Ανταγωνιστικότητας για το έτος 2026. Η βαθμολογία της χώρας παρουσίασε μία οριακή βελτίωση, φτάνοντας τις 65,9 μονάδες από τις 65,7 μονάδες σε σύνολο 100. Την ίδια περίοδο, μια εταιρεία βρέθηκε σε δικαστική διαμάχη για την είσπραξη τόκων από επιστροφή ΦΠΑ, ενώ αναδεικνύονται και οι αποκλίσεις στον τρόπο υπολογισμού του φορολογικού οφέλους των ηλεκτρονικών αποδείξεων.
Η θέση της Ελλάδας στον δείκτη φορολογικής ανταγωνιστικότητας
Ο Δείκτης Διεθνούς Φορολογικής Ανταγωνιστικότητας 2026, ο οποίος κατατάσσει την Ελλάδα στην 23η θέση μεταξύ των 38 χωρών του ΟΟΣΑ, συντάσσεται από το αμερικανικό Tax Foundation. Στη χώρα μας, ο δείκτης παρουσιάζεται από το Κέντρο Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕΦίΜ). Η οριακή βελτίωση της βαθμολογίας, από 65,7 σε 65,9 μονάδες στις 100, υποδηλώνει μικρή μεταβολή στην συνολική εικόνα.
Ο συγκεκριμένος δείκτης δεν περιορίζεται μόνο στη μέτρηση του ύψους των φόρων. Λαμβάνει επίσης υπόψη την απλότητα και την ουδετερότητα του φορολογικού συστήματος κάθε χώρας. Στην κορυφή της κατάταξης, για 13η συνεχή χρονιά, βρίσκεται η Εσθονία, ενώ η Γαλλία καταλαμβάνει την τελευταία θέση.
Ισχυρά και αδύναμα σημεία του ελληνικού φορολογικού συστήματος
Ένα από τα ισχυρά χαρτιά της Ελλάδας, σύμφωνα με τον Δείκτη, είναι η φορολόγηση των φυσικών προσώπων. Σε αυτή την κατηγορία, η χώρα κατατάσσεται στην 5η θέση, ένα αποτέλεσμα στο οποίο συμβάλλει και ο φόρος μερισμάτων του 5%. Ο μέσος όρος του φόρου μερισμάτων στις χώρες του ΟΟΣΑ ανέρχεται σε 24,7%.
Ωστόσο, το ελληνικό φορολογικό σύστημα παρουσιάζει και αδύναμα σημεία. Αυτά εντοπίζονται κυρίως στην ιδιοκτησία, όπου η Ελλάδα βρίσκεται στην 30ή θέση, καθώς και στην κατανάλωση, καταλαμβάνοντας την 29η θέση. Ο Φόρος Προστιθέμενης Αξίας (ΦΠΑ) στην Ελλάδα, με συντελεστή 24%, συγκαταλέγεται στους υψηλότερους εντός του ΟΟΣΑ. Παρόλα αυτά, λόγω των υφιστάμενων εξαιρέσεων και των μειωμένων συντελεστών, ο ΦΠΑ καλύπτει μόλις το 44% της τελικής κατανάλωσης.
Ο εταιρικός φόρος και οι επιπτώσεις του
Όσον αφορά τον εταιρικό φόρο, ο συντελεστής στην Ελλάδα είναι 22%, ποσοστό που είναι χαμηλότερο από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ, ο οποίος φτάνει το 24,2%. Παρόλο που ο συντελεστής είναι σχετικά χαμηλός, οι επιχειρήσεις στην Ελλάδα αντιμετωπίζουν περιορισμένα περιθώρια για να συμψηφίσουν ζημιές με κέρδη άλλων χρήσεων, γεγονός που μπορεί να επηρεάζει την αποτελεσματική φορολογική τους επιβάρυνση.
Ένα ανταγωνιστικό φορολογικό σύστημα μπορεί να λειτουργήσει ως κίνητρο για την προσέλκυση περισσότερων επενδύσεων. Αυτό, με τη σειρά του, μπορεί να ενισχύσει τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και να βελτιώσει τις προοπτικές αύξησης των εισοδημάτων. Οι φόροι επηρεάζουν άμεσα το κόστος παραγωγής και κατανάλωσης, κάτι που έχει αντίκτυπο στις τιμές που καλούνται να πληρώσουν οι καταναλωτές.
Δικαστική δικαίωση για τόκους ΦΠΑ
Μια εταιρεία αναγκάστηκε να προβεί σε δεύτερη δικαστική διεκδίκηση προκειμένου να της καταβληθούν οι αναλογούντες τόκοι επί επιστροφής ΦΠΑ ύψους 2,7 εκατ. ευρώ. Η εταιρεία είχε ήδη επιτύχει την επιστροφή του αρχικού ποσού, όμως η φορολογική διοίκηση αρνήθηκε να καταβάλει τους τόκους που της αναλογούσαν για το τέταρτο τρίμηνο του 2021.
Η φορολογική αρχή επικαλέστηκε παρωχημένες διατάξεις, συνδέοντας τον υπολογισμό των τόκων με το επιτόκιο των τριμηνιαίων εντόκων γραμματίων, το οποίο την περίοδο εκείνη ήταν αρνητικό. Η Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών, με την απόφαση 3783/2026, ακύρωσε τον συγκεκριμένο υπολογισμό. Η απόφαση έκρινε ότι εφαρμόζεται το επιτόκιο που ορίζει ο Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας, αναγνωρίζοντας ρητά την υποχρέωση καταβολής τόκων επί του επιστραφέντος ποσού. Η δικαστική κρίση σχετικά με την ημερομηνία έναρξης του υπολογισμού παρέμεινε δεσμευτική για τη διοίκηση, αλλά η πλήρης δικαίωση απαίτησε έναν νέο γύρο προσφυγών για την κάλυψη του κόστους της καθυστέρησης.
Αποκλίσεις στο φορολογικό όφελος των ηλεκτρονικών αποδείξεων
Σημαντικές αποκλίσεις παρατηρούνται στον τρόπο υπολογισμού του φορολογικού οφέλους που προκύπτει από τις ηλεκτρονικές αποδείξεις. Ο συγκεκριμένος τρόπος υπολογισμού διαμορφώνει διαφορετικά αποτελέσματα ως προς το όφελος που αποκομίζουν οι φορολογούμενοι, ανάλογα με την εφαρμογή του. Αυτό υποδηλώνει ότι η ίδια απόδειξη μπορεί να οδηγήσει σε διαφορετικά φορολογικά οφέλη, ανάλογα με τον τρόπο που γίνεται ο υπολογισμός.
Με πληροφορίες από: Newsit
