Η τεχνητή νοημοσύνη (ΑΙ) αναδεικνύεται σε παράγοντα που μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τα φορολογικά έσοδα των κρατών, πέρα από τον ρόλο της ως επιταχυντή της ανάπτυξης. Η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, κατά την κοινή σύνοδο του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) και της Παγκόσμιας Τράπεζας, επισήμανε πως η ΑΙ μπορεί να λειτουργήσει και ως τροχοπέδη για τα δημόσια ταμεία. Αυτή η εξέλιξη αποδίδεται κυρίως στη μετατόπιση του εισοδήματος από τους εργαζομένους προς τους ιδιοκτήτες του κεφαλαίου.
Η ΑΙ και ο αντίκτυπος στα δημόσια ταμεία
Σύμφωνα με την ανάλυση που παρουσιάστηκε, μια επιχείρηση, αξιοποιώντας την τεχνητή νοημοσύνη, μπορεί να αυξήσει την παραγωγή της, μειώνοντας ταυτόχρονα τη μισθοδοσία της. Αυτή η διαδικασία οδηγεί σε αύξηση των κερδών για την επιχείρηση, αλλά ταυτόχρονα μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες για τον κρατικό προϋπολογισμό.
Συγκεκριμένα, η μείωση της μισθοδοσίας μεταφράζεται σε λιγότερους φόρους από μισθούς και χαμηλότερες ασφαλιστικές εισφορές για το κράτος. Παράλληλα, η πιθανή απώλεια ή υποβάθμιση θέσεων εργασίας λόγω της ΑΙ ενδέχεται να αυξήσει τις κρατικές δαπάνες για επιδόματα ανεργίας και προγράμματα κατάρτισης. Οι εκτιμήσεις του ΔΝΤ υποδεικνύουν ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να επηρεάσει περίπου το 40% των θέσεων εργασίας παγκοσμίως, ποσοστό που ανεβαίνει στο 60% στις προηγμένες οικονομίες, γεγονός που αναμένεται να αλλάξει τις παραδοσιακές πηγές χρηματοδότησης των δημόσιων ταμείων.
Οι δημοσιονομικοί κίνδυνοι για την Ελλάδα
Ο δημοσιονομικός κίνδυνος που περιγράφει η Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα αφορά άμεσα και την Ελλάδα. Για το έτος 2027, οι προβλέψεις για τις ασφαλιστικές εισφορές στην Ελλάδα ανέρχονται στα 31,071 δισ. ευρώ. Σε ένα ενδεικτικό σενάριο, μια απώλεια μόλις 1% αυτών των εσόδων θα σήμαινε 311 εκατ. ευρώ λιγότερα στα κρατικά ταμεία.
Εάν η απώλεια των ασφαλιστικών εισφορών φτάσει το 3%, η υστέρηση για το κράτος θα άγγιζε τα 932 εκατ. ευρώ. Δεδομένου ότι το συνολικό πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης για το 2027 προβλέπεται στα 743 εκατ. ευρώ, μια τέτοια υστέρηση θα οδηγούσε σε έλλειμμα 189 εκατ. ευρώ. Επιπλέον, οποιαδήποτε υποχώρηση στους φόρους που προέρχονται από τους μισθούς θα επιβάρυνε ακόμα περισσότερο το δημοσιονομικό αποτέλεσμα. Ωστόσο, η πραγματική επίδραση της ΑΙ θα καθοριστεί από παράγοντες όπως οι θέσεις εργασίας που θα δημιουργηθούν ή θα χαθούν, η παραγωγικότητα και οι φόροι που θα αποφέρουν τα τυχόν αυξημένα επιχειρηματικά κέρδη.
Προειδοποιήσεις για AI worms και κυβερνοασφάλεια
Πέρα από τις οικονομικές επιπτώσεις, επιχειρηματικοί ηγέτες εκφράζουν σοβαρές ανησυχίες για τις απειλές που προκύπτουν από την τεχνητή νοημοσύνη στον τομέα της κυβερνοασφάλειας. Η εταιρεία Anthropic προειδοποίησε ότι οι ανεξέλεγκτοι AI worms, γνωστοί και ως «σκώληκες τεχνητής νοημοσύνης», θα μπορούσαν μέσα σε λίγους μήνες να είναι σε θέση να καταλάβουν έξυπνες οικιακές συσκευές.
Αυτές οι συσκευές περιλαμβάνουν φούρνους, τηλεοράσεις και ηλεκτρικές σκούπες, δημιουργώντας μια νέα μορφή απειλής για την κυβερνοασφάλεια, η οποία θα είναι ιδιαίτερα δύσκολο να περιοριστεί. Η Anthropic τόνισε ότι η δυνατότητα αυτο-αναπαραγωγής αυτών των πρακτόρων τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ agents) χωρίς ανθρώπινο έλεγχο θα καθιστούσε εξαιρετικά δύσκολη την αντιμετώπισή τους.
Έκκληση για ρύθμιση των AI agents
Στο πλαίσιο των αυξανόμενων ανησυχιών, ο ιδρυτής της Moderna, Noubar Afeyan, ζητά την επείγουσα θέσπιση ρυθμιστικού πλαισίου για τους AI agents. Ο δισεκατομμυριούχος επιχειρηματίας του κλάδου της βιοτεχνολογίας προειδοποίησε για τον κίνδυνο επανάληψης λαθών του παρελθόντος, φέρνοντας ως παράδειγμα τον κλάδο της φαρμακοβιομηχανίας.
Η έκκλησή του υπογραμμίζει την ανάγκη για άμεση δράση ώστε να διασφαλιστεί ότι η ανάπτυξη και η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης θα γίνεται με τρόπο που να προστατεύει την κοινωνία από πιθανούς κινδύνους, αποφεύγοντας ανεπιθύμητες συνέπειες που θα μπορούσαν να προκύψουν από την έλλειψη ελέγχου και κανονισμών.
Με πληροφορίες από: Newsit
