Σε μια σημαντική αλλαγή για την αγορά των βραχυχρόνιων μισθώσεων τύπου Airbnb και το εγχώριο real estate προχωρούν το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) σε συνεργασία με το υπουργείο Τουρισμού. Μέσω της θεσμοθέτησης του νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό (ΕΧΠ-Τ), η ρύθμιση της δραστηριότητας των πλατφορμών αυτού του είδους παύει να βασίζεται αποκλειστικά σε εισοδηματικά και φορολογικά κριτήρια. Αντιθέτως, εντάσσεται για πρώτη φορά στον πυρήνα του πολεοδομικού και χωρικού σχεδιασμού της χώρας, όπως ορίζεται στο ΦΕΚ Δ΄ 658/7.8.2026.
Στο επίκεντρο του νέου πλαισίου βρίσκεται ο αυστηρός έλεγχος και ο γεωγραφικός περιορισμός της νέας προσφοράς ακινήτων. Οι βασικοί στόχοι είναι η αναχαίτιση του υπερτουρισμού, η προστασία του οικιστικού αποθέματος και η αντιμετώπιση της οξείας στεγαστικής κρίσης που παρατηρείται σε πολλές περιοχές.
Νέες αρμοδιότητες για Πολιτεία και Δήμους
Το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο παρέχει τη θεσμική κάλυψη στην Πολιτεία και στους Δήμους να επιβάλλουν στοχευμένα μέτρα, προσαρμοσμένα στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και τη φέρουσα ικανότητα κάθε περιοχής. Αυτό σημαίνει ότι οι τοπικές αρχές θα έχουν πλέον τη δυνατότητα να παρεμβαίνουν ενεργά στη ρύθμιση των βραχυχρόνιων μισθώσεων.
Μία από τις σημαντικότερες προβλέψεις είναι η θέσπιση γεωγραφικών ζωνών απαγόρευσης ή περιορισμού. Θα υπάρχει η δυνατότητα να ορίζονται συγκεκριμένα οικοδομικά τετράγωνα, δημοτικές ενότητες ή ολόκληρες περιοχές στις οποίες θα απαγορεύεται πλήρως η εγγραφή νέων ακινήτων στο Μητρώο Ακινήτων Βραχυχρόνιας Διαμονής (ΑΜΑ) της ΑΑΔΕ.
Περιορισμοί σε νεόδμητα και χρονικά όρια
Ιδιαίτερα σημαντική είναι η πρόβλεψη που αφορά τα καινούργια ακίνητα. Σε κορεσμένες περιοχές ή σε νησιά με αυξημένη οικιστική πίεση, θα μπορεί να απαγορευτεί η μετατροπή νεόδμητων κατοικιών σε Airbnb. Αυτό θα ισχύει ακόμη κι αν οι ιδιοκτήτες είχαν σχεδιάσει την κατασκευή τους αποκλειστικά για τουριστική εκμετάλλευση, βάζοντας ένα «μπλόκο» σε τέτοιου είδους επενδύσεις.
Επιπλέον, δίνεται το ελεύθερο για τον καθορισμό χρονικών ορίων λειτουργίας. Θα μπορεί να τεθεί πλαφόν στον αριθμό των ημερών που θα επιτρέπεται να διατίθεται ένα ακίνητο ανά έτος, με παραδείγματα όπως 60 ή 90 ημέρες, ανάλογα με την κατηγορία του δήμου στον οποίο ανήκει το ακίνητο.
Σύνδεση με την κύρια κατοικία και κατηγορίες περιοχών
Ένα ακόμη μέτρο που εξετάζεται είναι η σύνδεση της βραχυχρόνιας μίσθωσης με την κύρια κατοικία του ιδιοκτήτη. Θα μπορεί να τεθεί ως προϋπόθεση το ακίνητο να αποτελεί την κύρια κατοικία του ιδιοκτήτη. Αυτή η ρύθμιση στοχεύει να βάλει φρένο στις εταιρείες διαχείρισης και στους επενδυτές που αγοράζουν ολόκληρα πολυώροφα κτίρια με αποκλειστικό σκοπό τη βραχυχρόνια μίσθωση, επαναφέροντας τα ακίνητα στην αγορά της μακροχρόνιας μίσθωσης.
Το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο χωρίζει την επικράτεια σε πέντε κατηγορίες τουριστικής ανάπτυξης. Η κατάταξη γίνεται με βάση την αναλογία τουριστικών κλινών προς τη μόνιμη κατοικία και την έκταση της περιοχής. Στην πρώτη κατηγορία, τις Περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης, οι οποίες χαρακτηρίζονται ως Κορεσμένες, περιλαμβάνονται δημοφιλείς προορισμοί όπως η Μύκονος, η Σαντορίνη και η Σκιάθος.
Σε αυτή την κατηγορία εντάσσονται επίσης συγκεκριμένες δημοτικές ενότητες της Αθήνας, της Θεσσαλονίκης, της Κρήτης, της Κέρκυρας, της Ρόδου και της Ζακύνθου. Σε αυτές τις περιοχές θα εφαρμοστούν τα πιο αυστηρά μέτρα, συμπεριλαμβανομένης της ολικής αναστολής νέων Αριθμών Μητρώου Ακινήτων (ΑΜΑ) για βραχυχρόνιες μισθώσεις.
Με πληροφορίες από: e-howto.gr