Το να είσαι βοηθητικός, συνεργατικός και συμπονετικός είναι χαρακτηριστικά που συνήθως θεωρούνται κομπλιμέντα. Η προσφορά βοήθειας στους άλλους είναι σημαντική και αναγνωρίζεται ως θετική συμπεριφορά. Ωστόσο, υπάρχει ένα σημείο όπου η φροντίδα για τις ανάγκες των άλλων μπορεί να υπερβεί τη φροντίδα για τις δικές μας ανάγκες, οδηγώντας σε μια κατάσταση που είναι γνωστή ως σύμπλεγμα του σωτήρα.
Τι είναι το σύμπλεγμα του σωτήρα;
Το σύμπλεγμα του σωτήρα περιγράφει ένα άτομο που έχει την επιθυμία ή την ανάγκη να βοηθήσει τους άλλους σε τέτοιο βαθμό, ώστε να παραμελεί τη δική του ευημερία για να το επιτύχει. Όπως εξηγεί η δρ. Cassandra Boduch, επικεφαλής του PsychPlus, το άτομο αυτό αισθάνεται ότι έχει μια αποστολή να εκπληρώσει, βασιζόμενο στις ιδιαίτερες δυνατότητές του.
Αν και δεν αποτελεί επίσημα διαγνώσιμη κατάσταση, πολλοί επαγγελματίες ψυχικής υγείας θεωρούν την έννοια αυτή κλινικά χρήσιμη. Το κίνητρο πίσω από το σύμπλεγμα του σωτήρα επηρεάζει το άτομο τόσο διανοητικά όσο και συναισθηματικά, καθώς τείνει να ορίζει ως σκοπό της ζωής του τη βοήθεια ή τη «διάσωση» των άλλων.
Όταν η βοήθεια γίνεται βάρος
Η υπερβολική αυτή συμπεριφορά έχει αρνητικό αντίκτυπο στην καθημερινή ζωή και τη γενική ευεξία του ατόμου. Ενώ το να βοηθάς τους άλλους μπορεί να οδηγήσει σε αισθήματα ευτυχίας και πληρότητας, στην περίπτωση του συμπλέγματος του σωτήρα, η προσφορά βοήθειας γίνεται εις βάρος του ίδιου του εαυτού.
Είναι σημαντικό να διαχωρίσουμε το να είσαι απλώς ένα εξυπηρετικό και στοργικό άτομο από το να πάσχεις από το σύμπλεγμα του σωτήρα. Η διαφορά έγκειται στο αν η φροντίδα για τους άλλους επισκιάζει τις δικές σου ανάγκες και αν η αυτοεκτίμησή σου συνδέεται άρρηκτα με την προσφορά βοήθειας.
Αναγνωρίζοντας τα σημάδια
Υπάρχουν συγκεκριμένα σημάδια που υποδεικνύουν την ύπαρξη του συμπλέγματος του σωτήρα. Σύμφωνα με τη δρ. GinaMarie Guarino, σύμβουλο ψυχικής υγείας και ιδρύτρια του PsychPoint.com, ένα από αυτά είναι η τάση να αναζητάς ή να έλκεσαι από άτομα που αντιμετωπίζουν προβλήματα και να αναλαμβάνεις την ευθύνη να τα βοηθήσεις ή να τα «σώσεις».
Επιπλέον, πολλά άτομα με σύμπλεγμα του σωτήρα νιώθουν άβολα όταν δεν αισθάνονται ότι κάποιος άλλος τους έχει ανάγκη. Αυτή η ανάγκη να είναι απαραίτητοι μπορεί να τους ωθήσει σε συμπεριφορές που τελικά τους βλάπτουν.
Το πρώτο βήμα για την αλλαγή
Το πρώτο και βασικότερο βήμα για να επέλθει μια αλλαγή είναι η αναγνώριση αυτών των συμπεριφορών στην καθημερινή ζωή. Η συνειδητοποίηση ότι η αυτοεκτίμηση μπορεί να είναι συνδεδεμένη με την αδιάκοπη προσφορά βοήθειας είναι κρίσιμη για να ξεκινήσει η διαδικασία της αυτοφροντίδας και της ισορροπίας.
Με πληροφορίες από: onmed.gr
