Οι παλιές συνήθειες των καλεσμάτων για δείπνο, πάρτι ή βραδιές με κρασιά και πλατό τυριών στο σπίτι φαίνεται να ανήκουν πλέον σε μια άλλη εποχή. Σήμερα, αν κάποιος επιθυμεί να δειπνήσει με φίλους, η επικρατέστερη επιλογή είναι ένα εστιατόριο, όπου το πιθανότερο είναι το κόστος να μοιραστεί ρεφενέ. Αυτή η μετατόπιση σηματοδοτεί μια σημαντική αλλαγή στον τρόπο κοινωνικοποίησης.
Η εποχή των οικιακών σουαρέ
Παλαιότερα, οι προσκλήσεις για φαγητό στο σπίτι, συχνά με αφορμή την ονομαστική εορτή της οικοδέσποινας ή του οικοδεσπότη, αποτελούσαν έναν αστικό κανόνα. Τα σαλόνια ή οι σαλοτραπεζαρίες μετατρέπονταν σε σκηνικό για αυτά τα κοινωνικά σουαρέ.
Αυτές οι συγκεντρώσεις έχουν αποτυπωθεί και σε σημαντικά έργα της λογοτεχνίας και του θεάτρου. Αριστουργήματα όπως τα «Ζευγάρια» του Τζον Απντάικ, το «Ποιος φοβάται την Βιρτζίνια Γουλφ» του Έντουαρντ Άλμπι, ο «Δρόμος της επανάστασης» του Ρίτσαρντ Γέιτς, καθώς και ο μεταγενέστερος «Θεός της σφαγής» της Γιασμίνα Ρεζά, εκτυλίχθηκαν σε ένα σαλόνι, αναδεικνύοντας την κεντρική τους θέση στην κοινωνική ζωή.
Στατιστικά στοιχεία και η ελληνική πραγματικότητα
Σύμφωνα με έρευνες της εταιρίας DDB Needham Life Style Surveys, έως το 1975, ένας Αμερικανός ήταν καλεσμένος σε κάποιο σπίτι περίπου μία φορά τον μήνα. Ωστόσο, από το 1975 έως το 1998, το ποσοστό των Αμερικανών που δέχονταν μια τέτοια πρόσκληση σε μηνιαία βάση μειώθηκε στο μισό. Παράλληλα, το ποσοστό των ανθρώπων που δεν καλούσαν κανέναν στο σπίτι τους τριπλασιάστηκε.
Είναι βέβαιο ότι και στην Ελλάδα συνέβη κάτι ανάλογο, αν και σταδιακά. Το 2000, ο Ρόμπερτ Πάτναμ στο βιβλίο του «Bowling Alone» είχε προβλέψει ότι η επίσκεψη σε φίλους θα εξαφανιζόταν από τη ζωή των Αμερικανών σε λιγότερο από μία γενιά. Για να δοθεί μια αντικειμενική απάντηση στην τρέχουσα κατάσταση της φιλοξενίας στον 21ο αιώνα, η εταιρεία δημοσκοπήσεων Data for Progress επανέλαβε τις έρευνες της DDB Needham.
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η κοινωνικοποίηση μέσω κοινής παρακολούθησης αθλητικών γεγονότων, μαζώξεων για χαρτιά, εθελοντισμού ή συμμετοχής σε κοινά έχει μειωθεί σημαντικά. Το ποσοστό των Αμερικανών που δηλώνουν ότι έχουν υποδεχθεί φίλους ή συγγενείς στο σπίτι τους τουλάχιστον μία φορά τον μήνα έχει πέσει από 42% το 1975 σε 12% το 2026, καταγράφοντας πτώση 70% μέσα σε μισό αιώνα.
Οικονομικοί και πρακτικοί λόγοι πίσω από την αλλαγή
Οι λόγοι αυτής της αλλαγής είναι, κατά κύριο λόγο, οικονομικοί, τόσο στην Αμερική όσο και στην Ελλάδα. Για να καλέσει κάποιος φίλους στο σπίτι, ειδικά αν ζει μόνος ή με χαμηλό μισθό, απαιτούνται αρκετά έξοδα. Χρειάζονται τραπέζι, καρέκλες, καναπές, καθώς και προμήθειες κρασιών, αναψυκτικών και τροφίμων.
Πέρα από το οικονομικό κόστος, υπάρχει και η ταλαιπωρία του καθαρίσματος, τόσο πριν όσο και μετά το κάλεσμα. Ακόμη και για ζευγάρια, όπου μπορεί να υπάρχουν ήδη τα απαραίτητα έπιπλα, οι πρακτικές δυσκολίες παραμένουν. Στην περίπτωση που υπάρχουν παιδιά, παλαιότερα οι γονείς μπορεί να αποκτούσαν περισσότερα, αλλά δεν απασχολούνταν το ίδιο μαζί τους, με τη φράση «στο δωμάτιο σου και μην βγάλεις κιχ» να ήταν πολύ δημοφιλής.
Με πληροφορίες από: liberal.gr