Οι συνομιλίες για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία επανέρχονται στο προσκήνιο, με μια προγραμματισμένη συνάντηση εκπροσώπων των Ηνωμένων Πολιτειών, της Ρωσίας και της Ουκρανίας να λαμβάνει χώρα στο Άμπου Ντάμπι. Οι συζητήσεις, που έχουν οριστεί για τις 10 και 11 Νοεμβρίου, αποτελούν την πιο πρόσφατη διπλωματική προσπάθεια για την επανεκκίνηση μιας διαδικασίας που έχει επανειλημμένα προσκρούσει στις ασυμβίβαστες απαιτήσεις τόσο της Μόσχας όσο και του Κιέβου. Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στην πιθανότητα επίτευξης συμφωνίας και στον ρόλο που θα διαδραματίσει η Ευρώπη στη μεταπολεμική αρχιτεκτονική ασφαλείας.
Οι κρίσιμες συνομιλίες στο Άμπου Ντάμπι
Η συνάντηση στο Άμπου Ντάμπι πραγματοποιείται υπό τη σκιά των νέων πολιτικών συσχετισμών που διαμορφώνονται στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, επιδιώκει να καταγράψει μια σημαντική διπλωματική επιτυχία, έχοντας επενδύσει πολιτικά στην υπόσχεση ότι μπορεί να τερματίσει τον πόλεμο στην Ουκρανία. Η επιστροφή στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων συμπίπτει με μια περίοδο μεταβολών στην αμερικανική πολιτική σκηνή, μετά τις ενδιάμεσες εκλογές.
Οι συνομιλίες αυτές δεν αφορούν μόνο την επίτευξη μιας συμφωνίας, αλλά και το είδος της συμφωνίας που επιδιώκει ο Αμερικανός πρόεδρος. Επίσης, τίθενται ερωτήματα σχετικά με το ποιος θα επωμιστεί το πολιτικό και εδαφικό τίμημα μιας τέτοιας διευθέτησης. Η ευρωπαϊκή ηγεσία, από την πλευρά της, αναζητά έναν ουσιαστικό ρόλο σε αυτό το διπλωματικό παζάρι, καθώς διακυβεύεται η θέση της στην αρχιτεκτονική ασφαλείας μετά το τέλος των εχθροπραξιών.
Το διπλωματικό στοίχημα του Ντόναλντ Τραμπ
Για τον Λευκό Οίκο, η επίτευξη μιας συμφωνίας για την Ουκρανία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως ένα ισχυρό πολιτικό αντίβαρο στις εσωτερικές δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο πρόεδρος. Μια κατάπαυση του πυρός, ακόμα και αν δεν οδηγήσει σε μια οριστική ειρηνευτική διευθέτηση, θα μπορούσε να παρουσιαστεί ως απόδειξη της αποτελεσματικότητας της προσωπικής διπλωματίας του Ντόναλντ Τραμπ. Αυτό θα υποδείκνυε ότι η προσέγγισή του αποδίδει καρπούς εκεί όπου οι παραδοσιακές διαπραγματεύσεις είχαν αποτύχει.
Η στρατηγική αυτή κίνηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος έχει δεσμευτεί δημόσια για την ικανότητά του να φέρει εις πέρας τον τερματισμό του πολέμου. Η επιτυχία σε αυτό το μέτωπο θα ενίσχυε σημαντικά την πολιτική του θέση, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο διεθνές πεδίο, προσφέροντας ένα ισχυρό επιχείρημα υπέρ της διπλωματικής του ικανότητας.
Οι εσωτερικές ισορροπίες στην Ουάσιγκτον
Πέρα από τις άμεσες πολιτικές επιδιώξεις, υπάρχει και ένας δεύτερος υπολογισμός που επηρεάζει την προσπάθεια του Ντόναλντ Τραμπ. Οι νέες ισορροπίες που διαμορφώθηκαν στο Κογκρέσο μετά τις ενδιάμεσες εκλογές ενδέχεται να περιορίσουν την πολιτική ευχέρεια του Αμερικανού προέδρου. Αυτό αφορά ιδιαίτερα ζητήματα που σχετίζονται με τη χρηματοδότηση, την επιβολή κυρώσεων και τις διεθνείς δεσμεύσεις των Ηνωμένων Πολιτειών.
Αν και αυτό δεν σημαίνει ότι ο Ντόναλντ Τραμπ χάνει αυτομάτως τη δυνατότητα να διαπραγματεύεται, υποδηλώνει ότι μια γρήγορη διπλωματική επιτυχία αποκτά μεγαλύτερη πολιτική αξία αυτή την περίοδο. Η ανάγκη για άμεσα και απτά αποτελέσματα καθίσταται πιο επιτακτική, καθώς το περιθώριο ελιγμών του προέδρου ενδέχεται να συρρικνωθεί στο μέλλον.
Οι βασικοί διαπραγματευτές και οι στόχοι
Στις επικείμενες συνομιλίες στο Άμπου Ντάμπι, αναμένεται να διαδραματίσουν κεντρικό ρόλο ο ειδικός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρεντ Κούσνερ. Οι δύο αυτοί αξιωματούχοι έχουν ήδη πραγματοποιήσει επαφές με την ηγεσία τόσο της Ρωσίας όσο και της Ουκρανίας, προετοιμάζοντας το έδαφος για τις τρέχουσες διαπραγματεύσεις. Η αμερικανική επιδίωξη είναι να αναζητηθεί ένα πλαίσιο που θα περιλαμβάνει την αποκλιμάκωση των εντάσεων, τη θέσπιση ρυθμίσεων ασφαλείας και την προοπτική τερματισμού των εχθροπραξιών.
Ωστόσο, το δυσκολότερο μέρος αυτής της διπλωματικής προσπάθειας παραμένει η ουσία της ίδιας της συμφωνίας. Οι ασυμβίβαστες απαιτήσεις των εμπλεκόμενων πλευρών έχουν αποτελέσει εμπόδιο σε προηγούμενες προσπάθειες, και η εξεύρεση κοινού εδάφους σε κρίσιμα ζητήματα παραμένει η μεγαλύτερη πρόκληση για τους διαπραγματευτές.
Η στάση Μόσχας και Κιέβου
Η Μόσχα προσέρχεται στη νέα διπλωματική διαδικασία χωρίς να έχει εγκαταλείψει τη στρατιωτική πίεση στο πεδίο. Οι ρωσικές επιθέσεις εναντίον ουκρανικών ενεργειακών υποδομών συνεχίστηκαν τις τελευταίες ημέρες, προκαλώντας εκτεταμένες διακοπές ηλεκτροδότησης σε διάφορες περιοχές της χώρας. Αυτή η στρατηγική υπογραμμίζει την πρόθεση της Ρωσίας να διατηρήσει το πλεονέκτημα στο πεδίο της μάχης, ακόμα και κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.
Από την πλευρά του, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι κατηγόρησε τη Ρωσία ότι επιχειρεί να αυξήσει την πίεση στο Κίεβο ενόψει των συνομιλιών, χρησιμοποιώντας τις επιθέσεις ως μέσο διαπραγματευτικού εξαναγκασμού. Αυτή η τακτική δημιουργεί ένα προφανές πρόβλημα για την ουκρανική πλευρά, καθώς καλείται να συζητήσει υπό συνθήκες αυξημένης στρατιωτικής και ενεργειακής πίεσης, γεγονός που περιπλέκει περαιτέρω τις προσπάθειες για την επίτευξη μιας βιώσιμης λύσης.
Με πληροφορίες από: Topontiki
