Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ απέρριψε δημοσίως την ιρανική πρόταση για μια συμφωνία επτά ημερών, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και στην επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα. Η κίνηση αυτή της Τεχεράνης στη Νέα Υόρκη δεν έφερε την αναμενόμενη αποκλιμάκωση, με αποτέλεσμα το μέτωπο ΗΠΑ – Ιράν να επιστρέψει σε μια εξαιρετικά επικίνδυνη ισορροπία. Παρά τις διπλωματικές προσπάθειες που συνεχίζονται στο παρασκήνιο, οι απειλές και οι στρατιωτικές προειδοποιήσεις κυριαρχούν στην επιφάνεια.
Η πρόταση της Τεχεράνης για αποκλιμάκωση
Η πρόταση που υπέβαλε η Τεχεράνη ήταν αρκετά συγκεκριμένη και διέφερε από προηγούμενες διπλωματικές βολιδοσκοπήσεις. Το Ιράν πρότεινε ένα επταήμερο χρονοδιάγραμμα, με στόχο την αποκλιμάκωση της έντασης και τελικά την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ. Αυτό το σχέδιο αποτελούσε μια σημαντική διπλωματική κίνηση από την πλευρά του Ιράν.
Στον πυρήνα αυτής της πρότασης βρίσκονταν διάφοροι όροι. Συγκεκριμένα, η Τεχεράνη ζητούσε την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, τη χαλάρωση των περιορισμών στις ιρανικές εξαγωγές πετρελαίου, την αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων, καθώς και την παύση των εχθροπραμιών. Σε αντάλλαγμα για αυτά τα μέτρα, το Ιράν εμφανιζόταν έτοιμο να ανοίξει ξανά τα Στενά του Ορμούζ εντός επτά ημερών και να επιστρέψει στις συνομιλίες με την Ουάσιγκτον για μια ευρύτερη συμφωνία, η οποία θα περιλάμβανε και το πυρηνικό ζήτημα.
Η απόρριψη από τον Ντόναλντ Τραμπ
Η απάντηση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στην ιρανική πρόταση ήταν αρνητική. Ο Τραμπ δήλωσε δημοσίως ότι απέρριψε την πρόταση, υποστηρίζοντας ότι η Τεχεράνη επιδιώκει τώρα μια συμφωνία επειδή βρίσκεται υπό τεράστια οικονομική πίεση. «Απέρριψα την πρότασή τους», ανέφερε χαρακτηριστικά, παρουσιάζοντας την αμερικανική πλευρά ως εκείνη που διατηρεί το πάνω χέρι στην αντιπαράθεση με το Ιράν.
Ο Αμερικανός πρόεδρος ξεκαθάρισε τη θέση του το Σάββατο, τονίζοντας ότι δεν αποδέχεται το ιρανικό σχέδιο. Η ανάγνωσή του είναι ότι η Τεχεράνη προσέρχεται με προτάσεις αυτή τη στιγμή επειδή ασφυκτιά οικονομικά και έχει επείγουσα ανάγκη να αποκαταστήσει τη ροή μέσω των Στενών του Ορμούζ. Η αμερικανική πλευρά θεωρεί, επομένως, ότι δεν υπάρχει λόγος να εγκαταλείψει την πίεση που ασκεί.
Το χάσμα στις θέσεις των δύο πλευρών
Παρά τις προσπάθειες για διπλωματική επίλυση, ένα μεγάλο χάσμα εξακολουθεί να χωρίζει τις δύο πλευρές όσον αφορά τη σειρά των κινήσεων. Η Τεχεράνη επιθυμεί πρώτα την άρση της πίεσης, την παροχή εγγυήσεων και την αποκλιμάκωση της έντασης, και στη συνέχεια να προχωρήσει σε διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό της πρόγραμμα. Αυτή η προσέγγιση αποτελεί βασικό σημείο της ιρανικής στρατηγικής.
Αντιθέτως, η Ουάσιγκτον επιδιώκει ουσιαστικά το αντίθετο. Θέλει το πυρηνικό ζήτημα και τις εγγυήσεις από την Τεχεράνη να βρίσκονται στο επίκεντρο της συμφωνίας από την αρχή των συνομιλιών. Αυτή η θεμελιώδης διαφορά στην προσέγγιση αποτελεί το κύριο εμπόδιο για την επίτευξη μιας κοινά αποδεκτής λύσης και τη γεφύρωση των διαφορών μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Διπλωματικές προσπάθειες και προειδοποιήσεις
Το σχέδιο της Τεχεράνης μεταφέρθηκε στην αμερικανική πλευρά μέσω του Κατάρ, το οποίο έχει αναλάβει για μία ακόμη φορά ρόλο διαμεσολαβητή στις σχέσεις των δύο χωρών. Παράλληλα, το Πακιστάν, μαζί με το Κατάρ, επιχειρούν να κρατήσουν ζωντανή τη διπλωματία, αναζητώντας τρόπους για την αποκλιμάκωση της κατάστασης και την αποφυγή περαιτέρω εντάσεων στην περιοχή.
Εν μέσω αυτών των διπλωματικών προσπαθειών, η Τεχεράνη έχει στείλει σαφές μήνυμα στον Αμερικανό πρόεδρο, προειδοποιώντας τον να μην κάνει το λάθος να επιτεθεί. Η ιρανική πλευρά προειδοποιεί για ανεξέλεγκτη κλιμάκωση σε περίπτωση στρατιωτικής ενέργειας, υπογραμμίζοντας την επικινδυνότητα της παρούσας κατάστασης και την ανάγκη για προσοχή από όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές.
Με πληροφορίες από: Topontiki
