Στη Μέση Ανατολή, οι εντάσεις κλιμακώνονται, καθώς οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ πραγματοποίησαν τα ξημερώματα της Τετάρτης επιθέσεις στο νότιο Ιράν, ενώ παράλληλα η Ουάσιγκτον επανέφερε σε ισχύ τις κυρώσεις στο ιρανικό πετρέλαιο.
Σύμφωνα με την Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM), οι επιδρομές ολοκληρώθηκαν με στόχους περισσότερους από 80. Οι Ηνωμένες Πολιτείες δηλώνουν ότι η στρατιωτική επιχείρηση είναι απάντηση στις επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ, κατηγορώντας την Τεχεράνη για παραβίαση της συμφωνίας που είχε επιτευχθεί στα μέσα Ιουνίου.
Επιθέσεις και διεθνείς αντιδράσεις
Η βρετανική υπηρεσία επιτήρησης ναυσιπλοΐας UKMTO ανέφερε ότι τρία πλοία δέχθηκαν επιθέσεις στην περιοχή των Στενών του Ορμούζ μέσα σε 24 ώρες. Το Κατάρ και η Σαουδική Αραβία κατηγορούν το Ιράν για δύο από αυτές τις επιθέσεις. Η νέα αυτή κρίση επαναφέρει στο προσκήνιο τη στρατηγική σημασία των Στενών του Ορμούζ, από όπου διέρχεται ένα σημαντικό ποσοστό της παγκόσμιας μεταφοράς πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη αλληλοκατηγορούνται για παραβίαση του μνημονίου κατανόησης που υπογράφηκε στις 17 Ιουνίου, το οποίο προέβλεπε την πλήρη απελευθέρωση των Στενών. Υπό κανονικές συνθήκες, περίπου το 20% του αργού πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου που καταναλώνεται παγκοσμίως διέρχεται από εκεί. Η παραβίαση αυτής της συμφωνίας είχε ήδη προκαλέσει αναταράξεις στην παγκόσμια οικονομία και αύξηση των τιμών της ενέργειας.
Στρατηγικοί στόχοι και απαντήσεις
Μετά τα μεσάνυχτα, η CENTCOM ανακοίνωσε την έναρξη «σθεναρών πληγμάτων» στο Ιράν, χαρακτηρίζοντας τις ιρανικές επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων «ξεκάθαρη παραβίαση της κατάπαυσης του πυρός». Οι τελευταίες επιθέσεις εστίασαν σε συστήματα αεράμυνας, πυραύλους και εγκαταστάσεις εκτόξευσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών.
Από την πλευρά του, το Ιράν προειδοποίησε τις ΗΠΑ για τις «παραβιάσεις» και δήλωσε ότι θα λάβει «αποφασιστικά μέτρα» για την προστασία των συμφερόντων και της εθνικής του ασφάλειας, όπως ανέφερε ο υφυπουργός Εξωτερικών Καζέμ Γαριμπαμπαντί.
Ο αντίκτυπος στην αγορά ενέργειας
Η τιμή του βαρελιού της αμερικανικής ποικιλίας αργού WTI παρουσίασε αύξηση 2,63%, φτάνοντας τα 72,29 δολάρια, αμέσως μετά το άνοιγμα των ασιατικών αγορών. Οι εξελίξεις στην περιοχή παρακολουθούνται στενά από τις αγορές, καθώς η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ είναι κρίσιμη για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό.
Διπλωματικές αντιδράσεις και επιπλοκές
Η ναυσιπλοΐα είχε επανέλθει στα Στενά του Ορμούζ μετά την υπογραφή του μνημονίου κατανόησης, αλλά η κατάσταση παρέμεινε εύθραυστη. Στα τέλη Ιουνίου, δύο πλοία δέχθηκαν επιθέσεις από βλήματα άγνωστης προέλευσης, με τον αμερικανικό στρατό να κατηγορεί την Τεχεράνη. Η Σαουδική Αραβία καταδίκασε τις επιθέσεις κατά των δεξαμενόπλοιων της, ενώ το Κατάρ ζήτησε εξηγήσεις από την Ιρανική πλευρά.
Η Τεχεράνη απορρίπτει τις κατηγορίες και δηλώνει ότι δεν πρόκειται να επιστρέψει στην προπολεμική κατάσταση, απειλώντας πλοία που επιχειρούν να παρακάμψουν τη μόνη διαδρομή που επιτρέπει.
Η νέα αυτή κλιμάκωση συμβαίνει σε μια περίοδο που το Ιράν οργανώνει τελετές πριν από την ταφή του ανώτατου ηγέτη του, Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος σκοτώθηκε σε πρόσφατες επιθέσεις. Οι εξελίξεις αυτές εντείνουν την ανησυχία για περαιτέρω αποσταθεροποίηση στην περιοχή.
