Στα απομακρυσμένα υψίπεδα του Λαντάκ, στη βόρεια Ινδία, η 65χρονη Kunzis Dolma και ο γιος της, Thinlay Nurboo, συνεχίζουν να φροντίζουν τα κοπάδια τους από γιακ, διατηρώντας έναν αρχαίο νομαδικό τρόπο ζωής. Ωστόσο, η παράδοση αυτή αντιμετωπίζει σοβαρές απειλές, τόσο από την κλιματική αλλαγή όσο και από την εγκατάλειψη της περιοχής από τους νέους.
Η ζωή στο οροπέδιο Τσανγκτάνγκ
Στην περιοχή του Λαντάκ, η ζωή είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τους ρυθμούς των βουνών, των ζώων και των εποχών. Εκεί, στο οροπέδιο Τσανγκτάνγκ, σε ένα μέσο υψόμετρο που αγγίζει τα 4.600 μέτρα, η Kunzis Dolma και ο Thinlay Nurboo συνεχίζουν την παραδοσιακή εκτροφή γιακ, μια δραστηριότητα που μεταβιβάζεται από γενιά σε γενιά. Το ρεπορτάζ του Noema Magazine, το οποίο δημοσιεύτηκε τον Φεβρουάριο του 2026, καταγράφει την καθημερινότητα και τις προκλήσεις που απειλούν να εξαφανίσουν αυτόν τον βαθιά συνδεδεμένο με το φυσικό περιβάλλον τρόπο ζωής.
Η απαιτητική καθημερινότητα των κτηνοτρόφων
Η μέρα του Thinlay Nurboo ξεκινά νωρίς, περίπου στις 06:00 το πρωί, με το άρμεγμα των γιακ. Μέχρι τις 09:00, η διαδικασία έχει ολοκληρωθεί και τα ζώα οδηγούνται για βοσκή. Η δουλειά της οικογένειας δεν περιορίζεται μόνο στην εκτροφή, καθώς επεξεργάζονται το γάλα για την παρασκευή παραδοσιακών προϊόντων, όπως βούτυρο, πηγμένο γάλα και σκληρό τυρί, με τη μητέρα του να συμμετέχει ενεργά σε αυτή τη διαδικασία.
Στη συνέχεια, ο Thinlay αναλαμβάνει να συνοδεύσει το κοπάδι στα βουνά, όπου παραμένει μέχρι το απόγευμα. Η επιστροφή στην εγκατάσταση γίνεται προς το απόγευμα, και περίπου στις 19:00 τα ζώα συγκεντρώνονται ξανά στον περιφραγμένο χώρο τους.
Διαρκής επαγρύπνηση απέναντι στην άγρια πανίδα
Ακόμη και μετά τη συγκέντρωση των ζώων, η οικογένεια δεν μπορεί να χαλαρώσει. Η απειλή από άγρια ζώα, όπως λύκοι και λεοπαρδάλεις του χιονιού, καθώς και από αδέσποτους σκύλους, είναι συνεχής. Αυτό απαιτεί συνεχή επιτήρηση καθ' όλη τη διάρκεια της νύχτας.
Όπως εξηγεί ο Thinlay στο Noema Magazine, «Πρέπει να μένουμε ξύπνιοι για να τα προστατεύουμε από τα άγρια ζώα και τους σκύλους που περιφέρονται. Είναι μια δουλειά που απαιτεί τη διαρκή παρουσία μας, 24 ώρες το 24ωρο».
Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής
Η φροντίδα των ζώων γίνεται ακόμη πιο δύσκολη λόγω των αλλαγών στο περιβάλλον. Οι κάτοικοι της περιοχής παρατηρούν ότι οι χειμώνες ξεκινούν αργότερα και τελειώνουν νωρίτερα, ενώ οι χιονοπτώσεις μειώνονται και οι βροχές του καλοκαιριού γίνονται πιο απρόβλεπτες. Αυτές οι μεταβολές επηρεάζουν τη διαθέσιμη υγρασία στο έδαφος και την ανάπτυξη της βλάστησης, με αποτέλεσμα να περιορίζονται τα λιβάδια που είναι απαραίτητα για τη διατροφή των ζώων.
Η κτηνοτρόφος Sonam Dogree περιγράφει στο ίδιο ρεπορτάζ πώς οι χαμηλότερες εκτάσεις δεν επαρκούν πλέον για τη βοσκή, αναγκάζοντας τους κτηνοτρόφους να ανεβαίνουν σε μεγαλύτερα υψόμετρα αναζητώντας χορτάρι. Παράλληλα, η υποχώρηση των παγετώνων και η αλλαγή των εποχικών κύκλων επηρεάζουν τη διαθεσιμότητα του νερού. Η περιοχή του Λαντάκ, ως μέρος της ευρύτερης ζώνης των Ιμαλαΐων, αντιμετωπίζει αυξημένες πιέσεις στα ευαίσθητα ορεινά οικοσυστήματα λόγω της υπερθέρμανσης και των μεταβολών στις βροχοπτώσεις.
Η απειλή της εγκατάλειψης του νομαδικού βίου
Πέρα από τις περιβαλλοντικές προκλήσεις, ο νομαδικός τρόπος ζωής απειλείται και από κοινωνικούς παράγοντες. Η εκτροφή γιακ απαιτεί καθημερινή και επίπονη εργασία, καθώς και μακρά παραμονή σε απομονωμένες περιοχές. Η φυγή των νέων από την περιοχή, αναζητώντας πιθανόν ευκολότερες συνθήκες ζωής, αποτελεί έναν επιπλέον παράγοντα που απειλεί τη συνέχιση αυτής της αρχαίας παράδοσης.
Με πληροφορίες από: Gazzetta
