Μια παθολογία που χαρακτηρίζεται από το ξαφνικό, επώδυνο «κλείδωμα» ή ένα διακριτικό «κλικ» του δακτύλου κατά την προσπάθεια έκτασής του, γνωστή ως εκτινασσόμενος δάκτυλος, παρουσιάζει αυξητική τάση. Η ραγδαία μετάβαση στην ψηφιακή εργασία και οι επαναλαμβανόμενες χειρωνακτικές δραστηριότητες έχουν συμβάλει σε μια πρωτοφανή αύξηση στις διαγνώσεις παθήσεων του άνω άκρου, όπως αναδεικνύεται σε μια αναλυτική κλινική ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε στο Cureus Journal of Medical Science. Ο εκτινασσόμενος δάκτυλος, ή επιστημονικά στενωτική τενοντοελυτρίτιδα, βρίσκεται στην κορυφή αυτών των περιστατικών.
Τι είναι ο εκτινασσόμενος δάκτυλος και πώς εκδηλώνεται
Η συγκεκριμένη πάθηση εκδηλώνεται όταν ο καμπτήρας τένοντας του δακτύλου, ή και ο περιβάλλων ιστός του που ονομάζεται έλυτρο, αναπτύσσει οίδημα, τοπική πάχυνση ή ένα οζίδιο. Αυτό έχει ως συνέπεια να παγιδεύεται στην είσοδο του στενού οστεο-ινώδη σωλήνα, μέσα από τον οποίο κινείται κανονικά ο τένοντας.
Όπως εξηγεί ο δρ Παναγιώτης Πάντος, Ορθοπαιδικός Χειρουργός, Διευθυντής της Ορθοπαιδικής Κλινικής Άνω Άκρου στο Ιατρικό Κέντρο Αθηνών και υπεύθυνος των τμημάτων Άνω Άκρου και Αθλητικών Κακώσεων της Osteon Orthopedic & Spine Clinic, ο τένοντας «σκαλώνει» στον πρώτο στενό δακτύλιο συγκράτησης στη βάση του δακτύλου, τον Α1. Αυτή η κατάσταση καθιστά την κίνηση αδύνατη χωρίς μηχανική υποβοήθεια από το άλλο χέρι, προκειμένου να ισιώσει το δάκτυλο.
Τα συμπτώματα και η εξέλιξη της πάθησης
Εκτός από τη δημιουργία ενός ψηλαφητού και επώδυνου οζιδίου στην παλάμη, τα συμπτώματα του εκτινασσόμενου δακτύλου περιλαμβάνουν πόνο και τοπική ευαισθησία. Οι ασθενείς συχνά αναφέρουν δυσκολία στην καθημερινή χρήση του χεριού και του δακτύλου που έχει προσβληθεί.
Καθώς η στένωση επιδεινώνεται με την πάροδο του χρόνου, οι ασθενείς αρχίζουν να βιώνουν έντονη πρωινή ακαμψία. Η χρόνια παραμονή του τένοντα σε αυτή την κατάσταση φλεγμονής μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη απώλεια του εύρους κίνησης της άρθρωσης, επηρεάζοντας σημαντικά τη λειτουργικότητα του χεριού.
Στατιστικά στοιχεία και παράγοντες κινδύνου
Σύμφωνα με επίσημα δεδομένα, ο κίνδυνος εμφάνισης της πάθησης κατά τη διάρκεια της ζωής ενός ατόμου αγγίζει το 2% έως 3%. Οι στατιστικές αναλύσεις καταδεικνύουν ότι ο εκτινασσόμενος δάκτυλος εκδηλώνεται με σημαντικά υψηλότερη συχνότητα στον αντίχειρα, τον μέσο και τον παράμεσο δάκτυλο, αν και δεν είναι σπάνια η ταυτόχρονη εμφάνισή της σε περισσότερα του ενός δάκτυλα.
Η νόσος παρουσιάζει μια σαφή ηλικιακή κατανομή, καθώς τα περισσότερα κλινικά περιστατικά εντοπίζονται σε άτομα ηλικίας μεταξύ 40 και 60 ετών. Επιπλέον, οι γυναίκες αποτελούν την πληθυσμιακή ομάδα με τον υψηλότερο κίνδυνο, καθώς διαγιγνώσκονται με εκτινασσόμενο δάκτυλο έως και έξι φορές συχνότερα σε σύγκριση με τους άνδρες.
Ο ρόλος του σακχαρώδη διαβήτη και άλλων νοσημάτων
Ο σακχαρώδης διαβήτης αναγνωρίζεται ως ένας από τους ισχυρότερους προδιαθεσικούς παράγοντες για την εμφάνιση του εκτινασσόμενου δακτύλου. Ο κίνδυνος εμφάνισης της πάθησης εκτοξεύεται στο 10% με 20% σε άτομα με διαβήτη, λόγω των αλλοιώσεων που προκαλεί η υπεργλυκαιμία στο κολλαγόνο των τενόντων.
Εκτός από τον διαβήτη, κινδυνεύουν επίσης άτομα που πάσχουν από συστηματικά φλεγμονώδη νοσήματα. Σε αυτά περιλαμβάνονται η ρευματοειδής αρθρίτιδα, η ουρική αρθρίτιδα και ο υποθυρεοειδισμός, τα οποία μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη της στενωτικής τενοντοελυτρίτιδας.
Με πληροφορίες από: Topontiki