Ο υφυπουργός Ανάπτυξης, Σταύρος Καλαφάτης, παρουσίασε τις πέντε πρωτοβουλίες του υπουργείου του για τη δημιουργία μιας «συμμαχίας με τον τεχνικό κόσμο». Οι πρωτοβουλίες αυτές εντάσσονται στο πλαίσιο της στρατηγικής μετατόπισης της Ευρώπης και της Ελλάδας από το κλασικό μοντέλο της πράσινης μετάβασης προς το ευρωπαϊκό πρότυπο «Resilient-by-Design», δηλαδή την Ανθεκτικότητα βάσει Σχεδιασμού. Ο κ. Καλαφάτης υπογράμμισε τη μεγάλη σημασία αυτής της αλλαγής, αναλύοντας τους βασικούς πυλώνες της κυβερνητικής πολιτικής.
Η στρατηγική μετατόπιση και η ανθεκτικότητα βάσει σχεδιασμού
Ο Σταύρος Καλαφάτης τόνισε ότι η πράσινη μετάβαση συμπληρώνεται πλέον από το μοντέλο «Resilient-by-Design», το οποίο αποτελεί ένα νέο πρότυπο για την ανάπτυξη. Σύμφωνα με τις δηλώσεις του, οι υποδομές, τα κτίρια και τα δίκτυα της χώρας πρέπει να σχεδιάζονται από την αρχή ως κρίσιμες εθνικές υποδομές.
Αυτός ο σχεδιασμός πρέπει να διασφαλίζει την αντοχή τους απέναντι σε ακραία κλιματικά φαινόμενα, τις γεωπολιτικές αναταράξεις, καθώς και τις πιέσεις που ενδέχεται να ασκηθούν στην εφοδιαστική αλυσίδα. Ο υφυπουργός επισήμανε επίσης ότι η έρευνα και η καινοτομία αποτελούν θεμέλιο τόσο για την εθνική ισχύ όσο και για την οικονομική αντοχή, ιδίως όταν συνδέονται άμεσα με την πραγματικότητα των εργοταξίων και του ευρύτερου τεχνικού κλάδου.
Ρεκόρ στις εθνικές δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης
Κάνοντας έναν απολογισμό των κυβερνητικών δράσεων στον τομέα της έρευνας και ανάπτυξης, ο υφυπουργός Ανάπτυξης ανέφερε ότι οι εθνικές δαπάνες για Έρευνα και Ανάπτυξη έχουν φτάσει σε ιστορικό ρεκόρ. Συγκεκριμένα, οι δαπάνες αυτές ανήλθαν στο 1,54% του ΑΕΠ, ποσό που μεταφράζεται σε 3,66 δισ. ευρώ.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο κ. Καλαφάτης σημείωσε ότι η Ελλάδα κατατάσσεται στην τέταρτη θέση μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά τις κρατικές δαπάνες που διατίθενται για την Έρευνα και την Ανάπτυξη, υπογραμμίζοντας την αυξημένη προσπάθεια της χώρας σε αυτόν τον νευραλγικό τομέα.
Ενίσχυση περιφερειακών κόμβων καινοτομίας και ερευνητικών πόλων
Στο πεδίο της περιφερειακής ανάπτυξης, ο υφυπουργός Ανάπτυξης αναφέρθηκε στην ενίσχυση των 13 Περιφερειακών Κόμβων Καινοτομίας, καθώς και των ερευνητικών πόλων που λειτουργούν στη χώρα. Μεταξύ αυτών, ξεχωρίζουν το ThessINTEC, το ΙΤΕ και το ΕΚΕΤΑ, τα οποία λαμβάνουν σημαντική υποστήριξη.
Οι επενδύσεις που κατευθύνονται προς αυτούς τους κόμβους καινοτομίας και τους ερευνητικούς πόλους ξεπερνούν τα 300 εκατ. ευρώ. Η χρηματοδότηση αυτή προέρχεται από το Ταμείο Ανάκαμψης, επιβεβαιώνοντας τη δέσμευση για την ενίσχυση της καινοτομίας σε περιφερειακό επίπεδο.
Αξιοποίηση υπερυπολογιστών για ψηφιακό μετασχηματισμό
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην άμεση έναρξη της επιχειρησιακής πρόσβασης του ιδιωτικού και του τεχνικού τομέα στον εθνικό υπερυπολογιστή «ΔΑΙΔΑΛΟΣ». Η πρόσβαση αυτή θα επιτευχθεί μέσω συνεργασιών με ερευνητικά κέντρα, ανοίγοντας νέες δυνατότητες για την αξιοποίηση της υψηλής υπολογιστικής ισχύος.
Όπως ανέφερε ο κ. Καλαφάτης, η αξιοποίηση του «ΔΑΙΔΑΛΟΣ», σε συνδυασμό με το ευρωπαϊκό AI Factory «Pharos» και το AI Nucleus του ΕΚΕΤΑ, συνδέεται άμεσα με τη δημιουργία ψηφιακών διδύμων (Digital Twins) και τη μοντελοποίηση κλιματικών κινδύνων. Αυτές οι εφαρμογές αναμένεται να προσφέρουν σημαντικά εργαλεία για την πρόληψη και την αντιμετώπιση προκλήσεων.
Στο πλαίσιο των παρεμβάσεων για τον παραγωγικό μετασχηματισμό, εντάχθηκε επίσης ο σχεδιασμός του Mega Data Center της ΔΕΗ και ενός νέου υπερυπολογιστή στην Κοζάνη. Το έργο αυτό αποτελεί μέρος της Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης, με στόχο την ενίσχυση της ψηφιακής υποδομής της χώρας.
Νέα χρηματοδοτικά εργαλεία και ο αναπτυξιακός νόμος
Ως προς τα χρηματοδοτικά εργαλεία, ο υφυπουργός στάθηκε στη θεσμοθέτηση της φορολογικής υπερέκπτωσης δαπανών Έρευνας και Ανάπτυξης. Η υπερέκπτωση αυτή μπορεί να φτάσει έως και το 315%, έχοντας αυξηθεί από το αρχικό 130% στο 200%. Η δυνατότητα ανόδου έως το 315% προβλέπεται για πράσινες, ψηφιακές και καινοτόμες συμπράξεις, ενθαρρύνοντας επενδύσεις σε στρατηγικούς τομείς.
Τέλος, ο κ. Καλαφάτης αναφέρθηκε στον νέο Αναπτυξιακό Νόμο (ν. 5203/2025), ο οποίος προβλέπει επενδύσεις συνολικού ύψους άνω των 4 δισ. ευρώ. Ο νόμος αυτός περιλαμβάνει ένα ειδικό καθεστώς ύψους 150 εκατ. ευρώ, το οποίο προορίζεται αποκλειστικά για την ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης και των πράσινων τεχνολογιών στην ελληνική οικονομία.
Με πληροφορίες από: Newsit
