Ένα πόρισμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου αποκαλύπτει εκτεταμένα προβλήματα και χαοτική κατάσταση στη λειτουργία του ΕΟΠΥΥ, ιδίως όσον αφορά τη διαχείριση των φαρμάκων. Το μεγαλύτερο ασφαλιστικό Ταμείο της χώρας, που διαχειρίζεται δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως, εμφανίζει σοβαρές αδυναμίες στην οργάνωση και τους ελεγκτικούς μηχανισμούς. Οι διαπιστώσεις αφορούν τα έτη 2024 και 2025, αναδεικνύοντας κρίσιμα ζητήματα που επηρεάζουν τη διάθεση φαρμάκων υψηλού κόστους.
Σοβαρές αδυναμίες στη λειτουργία του ΕΟΠΥΥ
Ο ΕΟΠΥΥ, παρά τον κρίσιμο ρόλο του και τη διαχείριση πάνω από 3 δισεκατομμυρίων ευρώ κάθε χρόνο, φαίνεται να αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις στην ψηφιακή του μετάβαση και την εσωτερική του οργάνωση. Το πόρισμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου υπογραμμίζει ότι ο οργανισμός δεν έχει πλήρη εικόνα των φαρμάκων που διαθέτει στις αποθήκες του.
Συγκεκριμένα, δεν γνωρίζει τις ημερομηνίες λήξης των σκευασμάτων, ούτε αν οι παραγγελίες αφορούν φάρμακα σε έλλειψη ή αν υπάρχει επαρκές απόθεμα. Επιπλέον, διαπιστώθηκε ότι κάποια από τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ εξακολουθούν να συνταγογραφούν χειρόγραφα, γεγονός που αναδεικνύει την έλλειψη εκσυγχρονισμού.
Μία ακόμη κρίσιμη αδυναμία είναι ότι δεν έχει εκδοθεί ακόμη ο Οργανισμός Εσωτερικής Υπηρεσίας του ΕΟΠΥΥ, ο οποίος προβλέπεται από το 2014. Αυτό έχει ως συνέπεια την απουσία ορθολογικής κατανομής του προσωπικού, προκαλώντας σύγχυση αρμοδιοτήτων και επηρεάζοντας την αποτελεσματική λειτουργία του Ταμείου.
Το εύρος του ελέγχου και τα οικονομικά δεδομένα
Ο έλεγχος του Ελεγκτικού Συνεδρίου πραγματοποιήθηκε για τα έτη 2024 και 2025, καλύπτοντας την περίοδο έως τις 30 Απριλίου 2025. Εξετάστηκαν 14 από τα συνολικά 39 φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ σε πανελλαδικό επίπεδο. Ο στόχος του πορίσματος, με τίτλο «Προγράμματα Φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ: Υφίστανται επαρκείς δικλίδες ασφαλείας στη διαχείριση του φαρμακευτικού υλικού;», ήταν η αξιολόγηση των ελέγχων και των ασφαλιστικών δικλείδων για την ορθή διαχείριση των φαρμακευτικών σκευασμάτων.
Το συμπέρασμα των ελεγκτών είναι ότι στο Ταμείο, το οποίο διακινεί φάρμακα αξίας εκατομμυρίων ευρώ, διενεργούνται ελάχιστοι έλεγχοι. Παράλληλα, διαπιστώθηκε ότι ο οργανισμός «μπάζει από παντού» σε θέματα οργάνωσης και διαχείρισης, ειδικά όσον αφορά τη διάθεση φαρμάκων υψηλού κόστους.
Τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ διαθέτουν φάρμακα μεγάλης αξίας, άνω των 3.000 ευρώ, σε ασθενείς που πάσχουν από σοβαρές, χρόνιες ή σπάνιες παθήσεις. Η διαχείριση αυτών των σκευασμάτων είναι κρίσιμη, τόσο λόγω της κοινωνικής τους σημασίας όσο και του τεράστιου κόστους που συνεπάγονται, το οποίο ανέρχεται σε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Ενδεικτικά, το κόστος προμήθειας, χωρίς ΦΠΑ και με οικειοθελείς εκπτώσεις, έφτασε τα 2,3 δισεκατομμύρια ευρώ το 2024 και αυξήθηκε στα 2,6 δισεκατομμύρια ευρώ το 2025.
Προβλήματα στα πληροφοριακά συστήματα και τις απογραφές
Ένα από τα βασικά ευρήματα του πορίσματος αφορά τις αδυναμίες του πληροφοριακού συστήματος του ΕΟΠΥΥ. Το ψηφιακό σύστημα δεν υποστηρίζει την αποτελεσματική παρακολούθηση των ημερομηνιών λήξης των φαρμάκων, ούτε τη ροή κατανάλωσης, κάτι που θα επέτρεπε την έγκαιρη ειδοποίηση για την απομείωση των αποθεμάτων ασφαλείας. Επιπλέον, διαπιστώθηκε έλλειψη διαλειτουργικότητας μεταξύ των επιμέρους αποθηκών του οργανισμού, δυσχεραίνοντας την ενιαία και αποτελεσματική διαχείριση.
Σοβαρά προβλήματα εντοπίστηκαν και στις διαδικασίες των απογραφών. Οι απογραφές δεν διενεργούνται πάντα στον προβλεπόμενο χρόνο και σύμφωνα με τις ορθές διαδικασίες. Οι ελεγκτές διαπίστωσαν αποκλίσεις μεταξύ των ψηφιακά καταχωρημένων αποθεμάτων και των φυσικών αποθεμάτων στις αποθήκες.
Αυτές οι διαφορές αποδίδονται σε παλιές εκκρεμότητες και καθυστερήσεις στην καταχώριση των εξαγωγών φαρμάκων. Για τις συγκεκριμένες διαφορές, δεν τηρούνται οι προβλεπόμενες διαδικασίες ενημέρωσης των αρμόδιων οργάνων, γεγονός που δημιουργεί ένα κενό στην εποπτεία και τον έλεγχο των αποθεμάτων.
Ελλιπείς ελεγκτικοί μηχανισμοί και υποδομές
Το πόρισμα του Ελεγκτικού Συνεδρίου αναδεικνύει επίσης την ανεπάρκεια των ελεγκτικών μηχανισμών εντός του ΕΟΠΥΥ. Οι έλεγχοι στα φαρμακεία του οργανισμού δεν είναι συστηματικοί, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει συνεχής και αποτελεσματική παρακολούθηση της λειτουργίας τους. Μάλιστα, μέχρι τη διεξαγωγή της συγκεκριμένης έρευνας, η λειτουργία των φαρμακείων δεν είχε αποτελέσει αντικείμενο ελέγχου από τη Μονάδα Εσωτερικού Ελέγχου του ίδιου του ΕΟΠΥΥ.
Πέρα από τις οργανωτικές και διαχειριστικές αδυναμίες, το πόρισμα αναφέρεται και σε ζητήματα που αφορούν τις κτιριακές και υλικοτεχνικές υποδομές. Αν και οι λεπτομέρειες δεν επεκτείνονται, η αναφορά αυτή υποδηλώνει ένα ευρύτερο φάσμα προβλημάτων που χρήζουν αντιμετώπισης για την ομαλή και ασφαλή λειτουργία των φαρμακείων του ΕΟΠΥΥ.
Με πληροφορίες από: Topontiki