Σημαντικά «μελανά σημεία» που υποσκάπτουν το κράτος δικαίου στην Ελλάδα διαπίστωσε το Συμβούλιο της Ευρώπης, έπειτα από συνέλευση αξιολόγησης της χώρας. Το σχετικό ψήφισμα της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης υπογραμμίζει πως, παρά το δημοκρατικό καθεστώς, απαιτούνται διαρκείς προσπάθειες για την περαιτέρω εδραίωση του κράτους δικαίου. Η αξιολόγηση βασίστηκε σε έκθεση της Επιτροπής Παρακολούθησης και αποτελεί την πρώτη του είδους της μετά το 2018.
Η αξιολόγηση του Συμβουλίου της Ευρώπης
Το Συμβούλιο της Ευρώπης, μέσω της Κοινοβουλευτικής του Συνέλευσης, διεξήγαγε αξιολόγηση της Ελλάδας, καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι υπάρχουν πολλά μελανά σημεία που υποσκάπτουν το κράτος δικαίου. Στο ψήφισμα που εκδόθηκε, αναφέρεται πως η δημοκρατία στην Ελλάδα παραμένει «σταθερά ριζωμένη και ανθεκτική». Ωστόσο, τονίζεται η ανάγκη για «διαρκείς προσπάθειες και εποικοδομητικό πολιτικό διάλογο» προκειμένου να προστατευθεί και να εδραιωθεί περαιτέρω το κράτος δικαίου.
Η αξιολόγηση αυτή βασίστηκε σε έκθεση που εκπόνησε η Επιτροπή Παρακολούθησης του Συμβουλίου της Ευρώπης. Πρόκειται για την πρώτη φορά που πραγματοποιείται μια τέτοια αξιολόγηση μετά το έτος 2018, γεγονός που προσδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στα ευρήματά της.
Προηγούμενη αξιολόγηση και διαχρονικές επιφυλάξεις
Η προηγούμενη αξιολόγηση από τη Συνέλευση είχε λάβει χώρα το 2018. Τότε, η κρίση ήταν ότι η Ελλάδα εκπλήρωνε γενικά τις υποχρεώσεις της ως κράτος μέλος. Ωστόσο, είχαν διατυπωθεί επιφυλάξεις σε σχέση με τους τρεις βασικούς πυλώνες της αποστολής του Οργανισμού. Αυτοί οι πυλώνες αφορούν τη δημοκρατία, το κράτος δικαίου και τα ανθρώπινα δικαιώματα, υποδεικνύοντας ότι υπήρχαν ζητήματα προς βελτίωση ή παρακολούθηση.
Στη νέα αξιολόγηση, η Συνέλευση επισημαίνει την ύπαρξη «σημαντικών επίμονων προκλήσεων» που επηρεάζουν τη λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών στη χώρα. Αυτές οι προκλήσεις αποτελούν ζητήματα ανησυχίας, τα οποία χρήζουν άμεσης και αποτελεσματικής αντιμετώπισης από τις ελληνικές αρχές.
Καταπολέμηση της διαφθοράς και κρίσιμες υποθέσεις
Ένα από τα πεδία στα οποία το ψήφισμα του Συμβουλίου της Ευρώπης εστιάζει είναι η καταπολέμηση της διαφθοράς. Με βάση τις συστάσεις της GRECO, ζητείται η ολοκλήρωση δύο μεγάλων ποινικών υποθέσεων. Οι υποθέσεις αυτές αφορούν αιρετούς και δημόσιους λειτουργούς και είναι σημαντικό, σύμφωνα με το ψήφισμα, να ολοκληρωθούν με διαφάνεια και ικανοποιητικά.
Η απαίτηση για διαφάνεια και αποτελεσματικότητα στην επίλυση αυτών των υποθέσεων υπογραμμίζει την ανάγκη για ενίσχυση της εμπιστοσύνης στους θεσμούς και την απονομή δικαιοσύνης, ειδικά όταν εμπλέκονται πρόσωπα με δημόσια ιδιότητα.
Η τραγωδία των Τεμπών στο επίκεντρο
Η πρώτη από τις δύο μεγάλες ποινικές υποθέσεις που αναφέρονται στο ψήφισμα σχετίζεται άμεσα με την τραγωδία των Τεμπών. Το κείμενο του ψηφίσματος κάνει λόγο για την ανεπαρκή και καθυστερημένη υλοποίηση σιδηροδρομικών έργων, τα οποία είχαν χρηματοδοτηθεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτή η κατάσταση, κατά τη διατύπωση του Συμβουλίου της Ευρώπης, οδήγησε στην πολύνεκρη τραγωδία.
Η σιδηροδρομική τραγωδία έλαβε χώρα στις 26 Φεβρουαρίου 2023 και είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο 57 ανθρώπων. Η αναφορά σε αυτή την υπόθεση από το Συμβούλιο της Ευρώπης αναδεικνύει την ανάγκη για διερεύνηση και απόδοση ευθυνών σε σχέση με τις ελλείψεις και τις καθυστερήσεις στα έργα.
Η υπόθεση της μαζικής απάτης στον ΟΠΕΚΕΠΕ
Η δεύτερη σημαντική υπόθεση που επισημαίνεται στο ψήφισμα αφορά τη μαζική απάτη με τις αγροτικές επιδοτήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτή η απάτη φέρεται να έχει γίνει μέσω του Οργανισμού Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων, γνωστού ως ΟΠΕΚΕΠΕ.
Η αναφορά σε αυτή την υπόθεση υπογραμμίζει τις ανησυχίες για την ορθή διαχείριση των ευρωπαϊκών κονδυλίων και την ανάγκη για διαφάνεια και λογοδοσία στη διανομή των αγροτικών επιδοτήσεων. Η ολοκλήρωση αυτής της ποινικής υπόθεσης με διαφάνεια και ικανοποιητικά αποτελέσματα θεωρείται κρίσιμη για την αποκατάσταση της εμπιστοσύνης και την καταπολέμηση της διαφθοράς στον συγκεκριμένο τομέα.
Με πληροφορίες από: Reader
