Είναι σαν να διπλασιάστηκε σε μια ημέρα ο στόλος οχημάτων στην πρωτεύουσα, λένε οι ειδικοί δίνοντας το μέγεθος της επιβάρυνσης! Αμεση κινητοποίηση και έμπρακτη ευαισθητοποίηση κράτους και πολιτών ζητούν οι ειδικοί επιστήμονες που περιγράφουν με ιδιαίτερα μελανά χρώματα το περιβαλλοντικό «αύριο» της υδροκέφαλης πρωτεύουσας μετά την καταστροφή στην Πάρνηθα. Κι αυτό γιατί, όπως τόνισε ο αναπληρωτής καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Ματθαίος Σανταμούρης, το πρόσθετο θερμικό φορτίο που θα δεχθεί η πόλη στη «μετά Πάρνηθα» εποχή είναι παραπλήσιο με αυτό που δημιουργεί η κίνηση των αυτοκινήτων - είναι σαν να «βγάλαμε» διπλάσιο αριθμό Ι.Χ. στους αθηναϊκούς δρόμους. Χάθηκε, συμπληρώνει, ο κύριος μηχανισμός ψύξης της πρωτεύουσας, απέμεινε η «λειτουργία» της θαλάσσιας αύρας, αλλά αυτή δεν φθάνει, το κλίμα της πόλης θα αλλάξει... Απαραίτητη είναι, κατά συνέπεια, η λήψη μέτρων για την «αφαίρεση» θερμότητας: πάση θυσία μείωση της χρήσης των αυτοκινήτων, υιοθέτηση ειδικών υλικών που μειώνουν τη θερμοκρασία, περιορισμός της δόμησης και, βέβαια, η με κάθε τρόπο περιφρούρηση των ελεύθερων, αδόμητων χώρων -«φυτέψτε παντού πράσινο». Στην περίπτωση βέβαια του Ελληνικού και του Γουδή, τα ήδη εξαγγελθέντα μητροπολιτικά πάρκα «πρασινίζουν» προς το παρόν μόνο στις μακέτες, ενώ θα αποτελούσαν, ειδικά τώρα, ένεση ζωής για την Αθήνα.
Την ίδια ώρα, κι ενώ τα ερωτήματα πληθαίνουν όσον αφορά στο τι έφταιξε ώστε ο Εθνικός Δρυμός της Πάρνηθας να μετατραπεί σε αποκαΐδια, η προτροπή μέσω της «Κ» ενός πολύπειρου δασολόγου, με θητεία 18 χρόνων στην Πάρνηθα, μαρτυρά πολλά: να σταματήσουν οι έριδες και οι τρικλοποδιές, η διένεξη μεταξύ υπηρεσιών δεν προσφέρει τίποτα στο δάσος...
Κατασκευάζουμε ακατάλληλα κτίρια, χρησιμοποιούμε θερμοσυσσωρευτικά υλικά, κινούμαστε αποκλειστικά με Ι.Χ., καταστρέφουμε τους ελάχιστους ελεύθερους χώρους και μόλις κάψαμε και το γιγάντιο κοινό μας κλιματιστικό. Αυτό ήταν η Πάρνηθα για την Αθήνα, ένας θερμοστάτης που, αν και για όλους τους παραπάνω λόγους «υπολειτουργούσε» (δυσάρεστος ήταν ο καύσωνας και προ πυρκαγιάς), βοηθούσε μαζί με τη θαλάσσια αύρα ώστε να διατηρείται η θερμοκρασία της πόλης σε ανεκτά επίπεδα. Η πυρκαγιά αυτόματα ακύρωσε αυτήν τη λειτουργία. Και μολονότι ουδείς μπορεί ακόμη να γνωρίζει σε επίπεδο βαθμών Κελσίου τι πρέπει να περιμένουμε εφεξής, υπολογίζεται ότι η έκταση δάσους που κάηκε «εξοικονομούσε» θερμότητα ίση με αυτήν που εκλύουν τα περίπου 2,5 εκατομμύρια αυτοκίνητα που κινούνται στους δρόμους του λεκανοπεδίου.
«Είναι σαν να διπλασιάστηκε ο στόλος των Ι.Χ. στην Αθήνα», τόνισε χθες δίνοντας μια άλλη διάσταση στο μέγεθος της καταστροφής ο αναπληρωτής καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και διευθυντής της Ομάδας Φυσικής Κτιριακού Περιβάλλοντος κ. Ματθαίος Σανταμούρης σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησαν από κοινού με τον αντιπρύτανη του ΕΜΠ και διευθυντή του Εργαστηρίου Αστικού Περιβάλλοντος κ. Γιάννη Πολύζο και στελέχη της Greenpeace και του WWF Ελλάς για τις επιπτώσεις της πυρκαγιάς της Πάρνηθας στο κλίμα του λεκανοπεδίου της Αττικής. Οπως εξήγησε ο κ. Σανταμούρης, μετά την πυρκαγιά αυξήθηκε σημαντικά η επιφανειακή θερμοκρασία του βουνού. Είναι χαρακτηριστικό ότι η διαφορά στις τιμές του υδραργύρου μεταξύ «καμένης» και «μη καμένης» Πάρνηθας φθάνει τους 35 βαθμούς Κελσίου. «Αυτό σημαίνει ότι ο αέρας πάνω από την Πάρνηθα θα είναι ζεστός και άρα θα ανεβαίνει αντί να εισέρχεται στην πόλη. Χάθηκε δηλαδή ο κύριος μηχανισμός ψύξης της Αθήνας και έμεινε μόνο η «λειτουργία» της θαλάσσιας αύρας. Δεν φτάνει. Το κλίμα της πόλης θα αλλάξει».
Κύριο μέλημα, κατά συνέπεια, των αρμόδιων αρχών θα πρέπει να είναι η αφαίρεση θερμότητας από την πόλη. «Υπάρχουν τρόποι», σημειώνουν οι ειδικοί. Και προτείνουν:
- Την προστασία των ελεύθερων χώρων της πρωτεύουσας και τη μετατροπή τους σε ψυχρές οάσεις. «Η προστασία των ελεύθερων χώρων είναι η τελευταία μας ευκαιρία», είπε ο κ. Πολύζος. «Οι αδόμητες εκτάσεις ισοδυναμούν σε έκταση με την καμένη Πάρνηθα. Κι όμως, χάνονται κάθε μέρα, ενώ απωλέσαμε πολλούς κατά τους Ολυμπιακούς Αγώνες». Ο λόγος για το Ελληνικό, του Γουδή, τον Πύργο Βασιλίσσης, τα Τουρκοβούνια, τον Εθνικό Κήπο, το Αλσος Παγκρατίου, το Πεδίον του Αρεως κ.λπ.
- Τη μείωση της χρήσης Ι.Χ. Η κίνηση των αυτοκινήτων είναι η σημαντικότερη ανθρωπογενής επίδραση στην αύξηση της θερμοκρασίας της Αθήνας. Ενδεικτικό της συμβολής του Ι.Χ. στο φαινόμενο της «θερμικής νησίδας» είναι το γεγονός ότι, σύμφωνα με μετρήσεις του Πανεπιστημίου Αθηνών, η θερμοκρασία στον πεζόδρομο της Βαλαωρίτου είναι 3 βαθμούς Κελσίου χαμηλότερη από αυτήν της οδού Σόλωνος. «Αν περιορίσουμε τη θερμότητα που εκπέμπουν τα αυτοκίνητα μπορούμε ίσως να κερδίσουμε πίσω κάτι από αυτά που χάσαμε στην Πάρνηθα», σχολίασε ο κ. Σανταμούρης. Η πολιτική στάθμευσης που ξεκίνησε ο Δήμος Αθηναίων δεν επαρκεί, συμπλήρωσε ο κ. Πολύζος. «Χρειάζονται και άλλα μέτρα. Η Αττική Οδός πλησιάζει στον κορεσμό της. Δεν χρειαζόμαστε όμως μια νέα Αττική Οδό, αλλά επεκτάσεις των μέσων σταθερής τροχιάς».
- Tη χρήση ψυχρών υλικών και χρωμάτων στις οροφές και τη φύτευση στεγών. Μια ταράτσα από τσιμέντο λειτουργεί όπως ένα καμένο δάσος: θερμαίνει τον αέρα ανεβάζοντάς τον ψηλά. Η τεχνολογία προσφέρει σήμερα τη δυνατότητα χρήσης ειδικών υλικών ή χρωμάτων που δεν συγκρατούν θερμότητα. Υπολογίζεται ότι εάν σε όλες τις πολυκατοικίες της Αθήνας οι ταράτσες βάφονταν απλά με ένα «ψυχρό» πράσινο, η θερμοκρασία στην πόλη θα μειωνόταν έως και 2 βαθμούς Κελσίου.
- Τη χρήση ψυχρών υλικών στους δρόμους και τα πεζοδρόμια. «Πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες, όλα τα πεζοδρόμια της πρωτεύουσας άλλαξαν, χωρίς κανείς να αναλογιστεί τη συμβολή τους στο κλίμα της πόλης», είπε ο κ. Σανταμούρης. «Κι όμως, στις ψυχρές πλάκες αναπτύσσεται θερμοκρασία έως και 5 βαθμούς Κελσίου χαμηλότερη από ό,τι στο λευκό μάρμαρο!»
- Την υιοθέτηση της Οδηγίας για την ενεργειακή ποιότητα των κτιρίων. Τα κτίρια στην Αθήνα αφ' ενός επιτρέπουν στη θερμότητα να εισχωρήσει σ' αυτά, αφ' ετέρου καταναλώνουν τεράστιες ποσότητες ενέργειας για να τη βγάλουν έξω. «Πρόκειται για το σύνδρομο του τρύπιου βαρελιού, καθώς τα κλιματιστικά συμβάλλουν καθοριστικά στην αύξηση της θερμοκρασίας της πόλης».
πηγή: kathimerini
