Στα Υψίπεδα του Γκολάν, μεταξύ Συρίας και Ισραήλ, κρύβεται ένα από τα πιο αινιγματικά αρχαία μνημεία της περιοχής, το Rujm el-Hiri. Πρόκειται για ένα εντυπωσιακό πέτρινο σύμπλεγμα, ηλικίας περίπου 5.500 ετών, το οποίο από το έδαφος είναι σχεδόν αόρατο, αλλά αποκαλύπτει την πραγματική του διάταξη μόνο από ψηλά. Το βασικό μυστήριο που το περιβάλλει είναι ποιος το έχτισε και για ποιον σκοπό, καθώς οι απαντήσεις παραμένουν άγνωστες μέχρι σήμερα.
Η εντυπωσιακή δομή και η ανακάλυψή του
Το Rujm el-Hiri αποτελείται από πέντε ομόκεντρους κύκλους, κατασκευασμένους από βασάλτη, με συνολικό βάρος που ξεπερνά τους 40.000 τόνους. Ο μεγαλύτερος από αυτούς τους κύκλους έχει διάμετρο άνω των 150 μέτρων, προσδίδοντας στο μνημείο μια επιβλητική παρουσία. Σε αντίθεση με άλλα διάσημα μνημεία, όπως το Stonehenge, η κατασκευή του Rujm el-Hiri δεν βασίζεται σε λίγους τεράστιους ογκόλιθους, αλλά σε χιλιάδες μικρότερες πέτρες που χρησιμοποιήθηκαν για τη δημιουργία των κυκλικών τοίχων.
Η κυκλική διάταξη του μνημείου, η οποία θυμίζει στόχο, γίνεται αντιληπτή πολύ πιο καθαρά από ψηλά. Αυτό ακριβώς το χαρακτηριστικό οδήγησε και στην ανακάλυψή του από τους αρχαιολόγους το 1967, όταν αεροφωτογραφίες αποκάλυψαν τους πέτρινους κύκλους που περιβάλλουν έναν κεντρικό τύμβο.
Ο κεντρικός τύμβος και η χρονολόγηση
Στο κέντρο του πέτρινου συμπλέγματος βρίσκεται ένας τύμβος, ο οποίος έχει ύψος περίπου πέντε μέτρα. Στο εσωτερικό του τύμβου υπάρχει ένας ταφικός θάλαμος, με μήκος που αγγίζει τα έξι μέτρα. Η ηλικία του μνημείου υπολογίζεται κυρίως βάσει ευρημάτων κεραμικής και εργαλείων από πυρόλιθο που βρέθηκαν στην περιοχή.
Τα στοιχεία αυτά υποδεικνύουν ότι η κατασκευή του Rujm el-Hiri μπορεί να ξεκίνησε γύρω στο 3.500 π.Χ. και να επεκτάθηκε ή να τροποποιήθηκε σταδιακά κατά τη διάρκεια των επόμενων δύο χιλιετιών. Το μνημείο είναι επίσης γνωστό με την εβραϊκή ονομασία Gilgal Refaim, που σημαίνει «τροχός των γιγάντων». Ωστόσο, ούτε αυτή η ονομασία προσφέρει απάντηση στο κεντρικό ερώτημα σχετικά με την ταυτότητα των ανθρώπων που το δημιούργησαν.
Η αστρονομική θεωρία και οι αμφισβητήσεις
Μία από τις επικρατέστερες θεωρίες που έχουν αναπτυχθεί γύρω από το Rujm el-Hiri το συνδέει με την αστρονομία. Σύμφωνα με αυτή την υπόθεση, ορισμένα από τα ανοίγματα της κατασκευής έχουν συσχετιστεί με την ανατολή του Ήλιου κατά τα θερινά και χειμερινά ηλιοστάσια. Αυτό οδήγησε στην εικασία ότι το μνημείο μπορεί να λειτουργούσε ως ένας ουράνιος δείκτης ή ένα είδος ημερολογίου για τους αρχαίους κατοίκους της περιοχής.
Ωστόσο, νεότερη έρευνα, η οποία βασίστηκε σε γεωφυσικά δεδομένα και δημοσιεύθηκε στο Remote Sensing, αμφισβητεί αυτή την ερμηνεία. Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι οι γεωλογικές μεταβολές που συνέβησαν στην περιοχή με την πάροδο του χρόνου προκάλεσαν μετατόπιση και περιστροφή του μνημείου. Κατά συνέπεια, η σημερινή θέση των εισόδων και των ακτινωτών τοίχων ενδέχεται να μην αντιστοιχεί απαραίτητα στην αρχική τους διάταξη πριν από χιλιάδες χρόνια. Αυτό σημαίνει ότι η τρέχουσα μορφή του μνημείου δεν μπορεί από μόνη της να επιβεβαιώσει ότι το Rujm el-Hiri είχε σχεδιαστεί με σκοπό την ευθυγράμμιση με συγκεκριμένα ουράνια σώματα.
Ένα διαρκές αρχαιολογικό αίνιγμα
Παρά τις διάφορες θεωρίες και τις προσπάθειες των αρχαιολόγων να αποκρυπτογραφήσουν το νόημά του, το Rujm el-Hiri εξακολουθεί να αποτελεί ένα σημαντικό αρχαιολογικό αίνιγμα. Η έλλειψη σαφών απαντήσεων σχετικά με τους δημιουργούς του και τον αρχικό του σκοπό το καθιστά ένα από τα πιο μυστηριώδη μνημεία της περιοχής.
Η μοναδικότητά του και η αινιγματική του φύση προσελκύουν το ενδιαφέρον, και οι τουρίστες έχουν τη δυνατότητα να επισκεφθούν αυτό το αρχαίο σύμπλεγμα, το οποίο συνεχίζει να προκαλεί ερωτήματα και να εμπνέει τη φαντασία.
Με πληροφορίες από: Gazzetta
