Τέταρτη μέρα Πανελλαδικών εξετάσεων σήμερα Τετάρτη 18 Μαϊου και οι μαθητές θα εξεταστούν στη Βιολογία (Θετικής Κατεύθυνσης)
Τα θέματα χαρακτηρίζονται απαιτητικά, με κύριο γνώρισμα τις μακροσκελείς, αναλυτικές απαντήσεις. Ο υποψήφιος έπρεπε να έχει προετοιμαστεί πολύ καλά για να απαντήσει σε αυτά τα θέματα χωρίς να έχει παραλείψει από την προετοιμασία του κανένα κεφάλαιο. Εκτίμησή μας είναι, ότι θα περιοριστεί ο αριθμός των
άριστων γραπτών σε σημαντικό βαθμό.
Τα φετινά θέματα ήταν τα δυσκολότερα των τελευταίων ετών. Απαιτούσαν κατανόηση των ερωτήσεων, κριτική και συνδυαστική σκέψη και καλή γνώση της ύλης. Ελπίζουμε στη Βιολογία Κατεύθυνσης με άριστα να βαθμολογηθούν μόνο οι σωστές απαντήσεις και να μη δοθούν μόρια στις λανθασμένες όπως φαίνεται ότι γίνεται στο μάθημα της Βιολογίας Γενικής Παιδείας.
Δείτε τα θέματα και τις ΛΥΣΕΙΣ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ
ΘΕΜΑ Α
Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις Α1 έως Α5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή τη φράση, η οποία συμπληρώνει σωστά την ημιτελή πρόταση.
Α1. Κατά τη λανθάνουσα φάση σε μια κλειστή καλλιέργεια
ο πληθυσμός των μικροοργανισμών
α. παραμένει σχεδόν σταθερός.
β. αυξάνεται σταθερά.
γ. αρχικά αυξάνεται και μετά μειώνεται.
δ. μειώνεται σταθερά.
Δείτε τα θέματα και τις προτεινόμενες λύσεις
Μονάδες 5
Α2. Οι περιοριστικές ενδονουκλεάσες
α. συμμετέχουν στη μεταγραφή του DNA.
β. καταλύουν την ωρίμανση του mRNA.
γ. συμμετέχουν στη μετάφραση του mRNA.
δ. αναγνωρίζουν ειδικές αλληλουχίες DNA.
Μονάδες 5
Α3. Το πλασμίδιο Ti χρησιμοποιείται στη διαδικασία
α. της μικροέγχυσης.
β. δημιουργίας διαγονιδιακών ζώων.
γ. δημιουργίας διαγονιδιακών φυτών.
δ. παραγωγής υβριδωμάτων.
Μονάδες 5
Α4. Το γεγονός ότι κάθε νουκλεοτίδιο ανήκει σε ένα μόνο
κωδικόνιο σημαίνει ότι ο γενετικός κώδικας είναι
α. συνεχής.
β. μη επικαλυπτόμενος.
γ. εκφυλισμένος.
δ. σχεδόν καθολικός.
Μονάδες 5
Α5. Tα υβριδώματα παράγονται ύστερα από
α. σύντηξη βακτηρίων με καρκινικά κύτταρα.
β. σύντηξη Β λεμφοκυττάρων με καρκινικά κύτταρα.
γ. σύντηξη Β λεμφοκυττάρων με ιούς.
δ. υβριδοποίηση δύο μονόκλωνων αλυσίδων DNA.
Μονάδες 5
ΘΕΜΑ Β
Να απαντήσετε στα παρακάτω:
Β1. Να περιγράψετε το πείραμα του Griffith και να αναφέρετε το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξε.
Μονάδες 8
Β2. Να εξηγήσετε γιατί τα άτομα που πάσχουν από μελαγχρωματική ξηροδερμία εμφανίζουν πολλαπλάσια συχνότητα καρκίνου του δέρματος σε σχέση με τα
φυσιολογικά άτομα.
Μονάδες 7
Β3. Τι είναι:
α) γονιδιωματική βιβλιοθήκη.
β) cDNA βιβλιοθήκη.
Μονάδες 6
Β4. Η ανάλυση δειγμάτων DNA από δύο βακτηριακές καλλιέργειες έδωσε τα εξής αποτελέσματα: στην πρώτη
καλλιέργεια βρέθηκε ποσοστό αδενίνης (Α) 28% και στη δεύτερη βρέθηκε ποσοστό γουανίνης (G) 28%. Να
εξηγήσετε αν τα βακτήρια των δύο καλλιεργειών ανήκουν στο ίδιο ή σε διαφορετικό είδος.
Μονάδες 4
ΘΕΜΑ Γ
Γ1. Στο φυτό μοσχομπίζελο το χρώμα των σπερμάτων
μπορεί να είναι είτε κίτρινο είτε πράσινο, ενώ το ύψος
του είναι είτε ψηλό είτε κοντό. Τα γονίδια που ελέγχουν
τις παραπάνω ιδιότητες βρίσκονται σε διαφορετικά
ΑΡΧΗ 3ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ – Γ΄ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ
ΤΕΛΟΣ 3ΗΣ ΑΠΟ 5 ΣΕΛΙΔΕΣ
ζεύγη ομολόγων χρωμοσωμάτων. Εάν έχετε στη διάθεσή
σας ένα ψηλό μοσχομπίζελο με κίτρινα σπέρματα, να
κάνετε τις κατάλληλες διασταυρώσεις που απαιτούνται
για να βρείτε το γονότυπό του (μονάδες 4).
Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 7).
Μονάδες 11
Γ2. Να εξηγήσετε τους πιθανούς μηχανισμούς σύμφωνα με
τους οποίους από δύο φυσιολογικούς γονείς μπορεί να
γεννηθεί παιδί με σύνδρομο Turner.
Μονάδες 8
Γ3. Μία πρωτεΐνη ενός ευκαρυωτικού κυττάρου αποτελείται από
μία πολυπεπτιδική αλυσίδα 100 αμινοξέων. Το γονίδιο
από το οποίο κωδικοποιήθηκε η πρωτεΐνη αποτελείται
από πολύ περισσότερα νουκλεοτίδια από αυτά που
κωδικοποιούν τα 100 αμινοξέα. Να αναφέρετε τους
λόγους αυτής της διαφοράς.
Μονάδες 6
ΘΕΜΑ Δ
Δίδεται το παραπάνω τμήμα DNA, το οποίο αντιγράφεται.
Στον κλώνο ΖΗ η αντιγραφή γίνεται με ασυνεχή τρόπο. Τα
σημεία Δ και Η υποδεικνύουν τη θέση έναρξης της
αντιγραφής.
Δ1. Να μεταφέρετε στο τετράδιό σας το παραπάνω σχήμα,
να σχεδιάσετε τα συνεχή και ασυνεχή τμήματα των νέων
κλώνων με βέλη υποδεικνύοντας τους προσανατολισμούς
των νέων και των μητρικών κλώνων (μονάδες 2).
Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 4).
Μονάδες 6
Δ2. Στον κλώνο που αντιγράφεται με συνεχή τρόπο να
γράψετε την αλληλουχία των νουκλεοτιδίων και τον
προσανατολισμό του πρωταρχικού τμήματος, το οποίο
αποτελείται από 8 (οκτώ) νουκλεοτίδια (μονάδες 2).
Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 3).
Μονάδες 5
Δίνεται το παρακάτω τμήμα μορίου DNA που κωδικοποιεί
ένα ολιγοπεπτίδιο.
δείτε στο pdf
Δ3. Να γράψετε τα κωδικόνια του DNA που κωδικοποιούν
το πεπτίδιο αυτό.
Μονάδες 2
Δ4. Μετά την επίδραση ακτινοβολίας το παραπάνω τμήμα DNA
σπάει στα σημεία που υποδεικνύονται από τα βέλη.
Να γράψετε το τμήμα του DNA που αποκόπηκε και να
σημειώσετε τον προσανατολισμό του.
Μονάδες 2
Δ5. Το τμήμα του DNA που αποκόπηκε, επανασυνδέεται στα
ίδια σημεία κοπής μετά από αναστροφή.
Να γράψετε ολόκληρο το μόριο του DNA που
προκύπτει μετά την αναστροφή (μονάδες 4).
Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας (μονάδες 4).
Να γράψετε τα κωδικόνια του μορίου DNA που
κωδικοποιούν το νέο πεπτίδιο. (μονάδες 2)
Μονάδες 10
