Πολλά και καλά χρόνια ζωής μπορούν να κερδίσουν οι ασθενείς με διαβήτη που κατορθώνουν να ρυθμίσουν τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα τους. Μελέτες δείχνουν ότι η καλή ρύθμιση μειώνει κατά 60% έως 70% τον κίνδυνο ανάπτυξης σοβαρών επιπλοκών- και αυτό πρακτικά σημαίνει κέρδος 18 έως 21 ετών ζωής.
«Οι ασθενείς με διαβήτη έχουν πολλά να κερδίσουν ρυθμίζοντας το σάκχαρό τους και εξίσου πολλά να χάσουν εάν δεν το κάνουν», λέει η δρ Αθηνά Φίλλη- Τσιμίκα, γενική διευθύντρια του αμερικανικού ιατρικού οργανισμού Τhe Whittier Ιnstitute for Diabetes, που εδρεύει στη Λα Χόγια της Καλιφόρνιας.
«Όσοι πετυχαίνουν τον στόχο της γλυκοζυλιωμένης αιμοσφαιρίνης, δηλαδή κατορθώνουν να τη διατηρούν κάτω από το 7%, μειώνουν πάρα πολύ τον κίνδυνο επιπλοκών που διατρέχουν.
»Από πλευράς καθημερινότητας αυτό σημαίνει ότι αποφεύγουν σε σημαντικό βαθμό την τύφλωση, τη νεφρική ανεπάρκεια, τις νευρολογικές βλάβες που οδηγούν στους ακρωτηριασμούς- άρα μπορούν να περπατούν, να τρέχουν, να βλέπουν, να απολαμβάνουν τη ζωή.
»Από πλευράς κερδισμένων χρόνων ζωής, μιλάμε για 18 έως 21 πρόσθετα χρόνια. Και αυτό δεν είναι απλός υπολογισμός, αλλά συμπέρασμα ειδικών μελετών που έχουν διεξαχθεί. Το όφελος της καλής ρύθμισης είναι τεράστιο- όσο και το κόστος της μη ρύθμισης».
Ακόμα μεγαλύτερο όφελος μπορούν να αποκομίσουν οι πάσχοντες από διαβήτη που ταυτοχρόνως πάσχουν από υπέρταση και υπερχοληστερολαιμία - ένας συνδυασμός νοσημάτων ο οποίος μόνο σπάνιος δεν είναι.
Η κληρονομικότητα
«Έχουμε διαπιστώσει ότι το 80% των ατόμων με διαβήτη έχουν επίσης αυξημένη αρτηριακή πίεση και αυξημένη χοληστερόλη», λέει η δρ Φίλλη-Τσιμίκα. «Αυτό πιθανώς οφείλεται στην κληρονομικότητα: οι ασθενείς μάλλον κληρονομούν κάποιο σετ γονιδίων, τα οποία αυξάνουν σάκχαρο, χοληστερόλη και πίεση, και ασκούν συνδυασμένη δράση».
Και προσθέτει: «Ξέρουμε πια πολύ καλά πως όταν έχουμε απέναντί μας έναν ασθενή με προδιαβήτη (δηλαδή με επίπεδα σακχάρου πάνω από τα φυσιολογικά όρια αλλά όχι αρκετά υψηλά ώστε να θεωρηθεί διαβητικός), το πιθανότερο είναι πως ταυτοχρόνως θα έχει και πίεση και χοληστερόλη.
»Γι΄ αυτό τον λόγο ο προδιαβήτης αποτελεί πλέον σήμα κινδύνου και όταν γίνεται η διάγνωση συνιστούμε κατ΄ αρχήν αγωγή για την πίεση και τη χοληστερόλη, ενώ παρακολουθούμε στενά τα επίπεδα σακχάρου του, μη τυχόν και εξελιχθούν σε διαβήτη».
Τι επιτυγχάνει ένας ασθενής που ρυθμίζει σάκχαρο, χοληστερόλη και πίεση μαζί; «Σίγουρα κερδίζει ακόμα περισσότερα χρόνια ζωής απ΄ όσα εάν ρύθμιζε μόνο τον διαβήτη του, αν και δεν γνωρίζουμε πόσα ακριβώς», απαντά η δρ Φίλλη- Τσιμίκα.
«Αυτό, όμως, που ξέρουμε είναι ότι ρυθμίζοντας χοληστερόλη και σάκχαρο μειώνονται τα εμφράγματα και τα ποσοστά θανάτου από αυτά κατά 30-40%. Αντίστοιχα, οι διαβητικοί που κατορθώνουν να διατηρούν την πίεσή τους σε επίπεδα κάτω από 130/80 mmΗg μειώνουν τον κίνδυνο αναπτύξεως εμφράγματος αλλά και εγκεφαλικού επεισοδίου κατά 30-40%. Αυτές οι μειώσεις προφανώς “μεταφράζονται” σε πρόσθετα χρόνια ζωής, δεδομένου ότι το 80% των διαβητικών που χάνουν τη ζωή τους πεθαίνουν από έμφραγμα».
Εντατική αγωγή
Το μεγάλο πρόβλημα είναι πως για να επιτευχθεί η συνδυασμένη καλή ρύθμιση απαιτείται πολύ εντατική αγωγή, η οποία εκτός από αλλαγές στον τρόπο ζωής (υγιεινή διατροφή, συστηματική γυμναστική, διακοπή του καπνίσματος) απαιτεί και λήψη αρκετών χαπιών.
«Ο μέσος πάσχων από διαβήτη πρέπει να παίρνει πάνω από επτά χάπια την ημέρα», εξηγεί η δρ Φίλλη- Τσιμίκα. «Χρειάζεται ένα χάπι για τη χοληστερόλη, συνήθως δύο ή τρία για την πίεση, άλλα δύο ή τρία για τον διαβήτη, συν ινσουλίνη, καθώς και μία ασπιρίνη για την καρδιά. Είναι όντως μια πολύ αυστηρή αγωγή γι΄ αυτούς τους ασθενείς, που μοιραία τους κάνει να μας ρωτούν: “Πρέπει στ΄ αλήθεια να πάρω όλ΄ αυτά τα χάπια;”.
»Η απάντηση είναι κατηγορηματικά “ναι”, διότι εάν ένας ασθενής δεν πάρει, λ.χ., τα χάπια της πίεσης και πάθει εγκεφαλικό, μπορεί μεν να επιβιώσει, αλλά ίσως δεν έχει καλή ποιότητα ζωής- μπορεί λ.χ. να μην περπατάει πλέον καλά.
»Βέβαια, δεν μπορούμε να αναγκάσουμε κανέναν να παίρνει καθημερινά πέντε ή δέκα χάπια, αλλά τουλάχιστον ας ξέρει ο ασθενής τι χάνει, εάν δεν τα παίρνει».
Οι τιμές-στόχοι για σάκχαρο και ΗbΑ1c
Σύμφωνα με τις ισχύουσες διεθνείς συστάσεις, για να διαγνωσθεί ο διαβήτης ένας ασθενής πρέπει να έχει επίπεδα σακχάρου στο αίμα του όταν είναι νηστικός (σάκχαρο νηστείας) πάνω από 126 mg/dl σε δύο διαφορετικές μετρήσεις.
Προδιαβήτη έχει όταν το σάκχαρο νηστείας του κυμαίνεται από 100 έως 125 mg/dl, ενώ φυσιολογικό θεωρείται το σάκχαρο σε τιμές κάτω των 100 mg/dl.
Όταν, εξάλλου, η γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη ενός ατόμου είναι πάνω από 7%, πρέπει να αρχίσει εντατική θεραπεία για το σάκχαρο.
Η γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη (συμβολίζεται ΗbΑ1c) είναι μία ουσία του αίματος που δείχνει σε ποια επίπεδα κυμάνθηκε το σάκχαρο τους τελευταίους 2-3 μήνες. Η ουσία αυτή μετριέται σε ποσοστά επί τοις εκατό: στους υγιείς ανθρώπους είναι κάτω από 6%, ενώ στους διαβητικούς ο στόχος είναι να μένει κάτω από 7%.
Διαβάστε ακόμα: Σπανάκι: Το λαχανικό που ενισχύει την όραση και προσφέρει αντικαρκινικές ιδιότητες
