Η συνεχιζόμενη κρίση στη Μέση Ανατολή έχει προκαλέσει σημαντικές αναταράξεις στις παγκόσμιες αγορές πετρελαίου, με τις τιμές να εκτοξεύονται για τρίτη συνεχόμενη ημέρα. Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή, με τις αντιπαραθέσεις να κλιμακώνονται, δημιουργεί έντονη ανησυχία για την παγκόσμια οικονομία, καθώς το ενδεχόμενο κλεισίματος του στενού του Χουρμούζ απειλεί την ομαλή ροή του πετρελαίου. Παράλληλα, οι κυβερνήσεις αναζητούν τρόπους στήριξης των νοικοκυριών και επιχειρήσεων, προκειμένου να αντιμετωπίσουν τις αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων.
Αύξηση των τιμών πετρελαίου
Σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα, η τιμή του βαρελιού του πετρελαίου Brent Βόρειας Θάλασσας έφτασε τα 78,83 δολάρια, σημειώνοντας αύξηση 1,10% από την προηγούμενη ημέρα. Χθες, η τιμή είχε φτάσει έως και τα 82,37 δολάρια, με την συνολική άνοδο να περιορίζεται στο 6,7%. Παράλληλα, το αμερικανικό West Texas Intermediate (WTI) αυξήθηκε κατά 74 σεντς, φτάνοντας τα 71,97 δολάρια το βαρέλι. Οι αναλυτές εκτιμούν ότι οι τιμές του πετρελαίου θα παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα, τουλάχιστον μέχρι να υπάρξει εκτόνωση της σύγκρουσης.
Ένα ενδεχόμενο κλείσιμο του στενού του Χουρμούζ, μέσω του οποίου διέρχεται ένα μεγάλο ποσοστό του παγκόσμιου πετρελαίου, θα μπορούσε να προκαλέσει περαιτέρω άνοδο στις τιμές. Η αβεβαιότητα στην περιοχή έχει ωθήσει τους αναλυτές της Bernstein να αναθεωρήσουν τις εκτιμήσεις τους για την τιμή του Brent το 2026, από τα 65 στα 80 δολάρια το βαρέλι, με κάποιες προβλέψεις να φτάνουν ακόμη και τα 120-150 δολάρια σε περίπτωση παρατεταμένης κρίσης.
Κυβερνητικά μέτρα στήριξης
Η ελληνική κυβέρνηση, παρακολουθώντας στενά τις εξελίξεις, σκέφτεται την επαναφορά του μέτρου "fuel pass" για τη στήριξη των νοικοκυριών, αν η τιμή του πετρελαίου ξεπεράσει τα 100 δολάρια το βαρέλι για περισσότερο από έναν μήνα. Το "fuel pass" πρωτοεφαρμόστηκε τον Απρίλιο του 2022, παρέχοντας επιδοτήσεις από 30 έως 50 ευρώ ανά τρίμηνο για την κάλυψη της αύξησης των τιμών στα καύσιμα. Οι επιδοτήσεις αυτές δίνονταν είτε μέσω ψηφιακής κάρτας καυσίμων είτε με κατάθεση σε τραπεζικό λογαριασμό.
Επιπλέον, το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης εξετάζει τη λήψη στοχευμένων παρεμβάσεων για τη στήριξη επιχειρήσεων που πλήττονται από τις αυξήσεις ενέργειας. Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών διαθέτει τα απαραίτητα εργαλεία για παρέμβαση, αν αυτό κριθεί αναγκαίο. Ωστόσο, όπως αναφέρουν, "βρισκόμαστε ακόμη σε σημαντική απόσταση" από την ανάγκη λήψης τέτοιων μέτρων.
Εναλλακτικές πηγές και ασφάλεια εφοδιασμού
Οι εκπρόσωποι της ελληνικής αγοράς ενέργειας και καυσίμων παρακολουθούν επίσης με προσοχή τις διεθνείς εξελίξεις. Σύμφωνα με στελέχη των διυλιστηρίων, σε αυτή τη φάση δεν υπάρχει άμεσος κίνδυνος για την Ελλάδα, καθώς υπάρχουν αποθέματα άνω των 90 ημερών και εναλλακτικές πηγές εισαγωγής πετρελαίου από χώρες όπως το Καζακστάν, η Σαουδική Αραβία, το Ιράκ, η Αίγυπτος, η Λιβύη, καθώς και σχιστολιθικό αργό από τις ΗΠΑ. Αυτές οι εναλλακτικές πηγές δημιουργούν συνθήκες ασφάλειας, εφόσον η σύρραξη στη Μέση Ανατολή δεν επιδεινωθεί περαιτέρω.
Οικονομική ανθεκτικότητα
Παρά τις προκλήσεις, οι κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι ο Προϋπολογισμός 2026 έχει ήδη ενσωματώσει σενάρια ευαισθησίας για εξωγενείς κρίσεις, υπογραμμίζοντας την ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας απέναντι σε εξωγενείς κλυδωνισμούς. Το ισχύον δημοσιονομικό πλαίσιο και ο ευρωπαϊκός κανόνας δαπανών αποτελούν εγγυητές της συνέχειας του οικονομικού προγραμματισμού, ακόμα και υπό αντίξοες συνθήκες.
Η ένταση και η διάρκεια της κρίσης στη Μέση Ανατολή θα καθορίσουν το εύρος των τελικών επιπτώσεων στην ελληνική οικονομία και την ανάγκη για μέτρα στήριξης. Ωστόσο, η κυβέρνηση φαίνεται έτοιμη να παρέμβει, εφόσον οι συνθήκες το απαιτήσουν, για να προστατεύσει τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις από τις οικονομικές επιπτώσεις της κρίσης.
Διαβάστε ακόμα: «Πασχαλινά» επιδόματα 2026: Πότε και πώς θα πληρωθούν – Όλες οι τελευταίες πληροφορίες
