Μια ιστορική απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου (με συντριπτική πλειοψηφία 35-12) έρχεται να ανατρέψει τα δεδομένα για περίπου 350.000 δανειολήπτες που είχαν βρει καταφύγιο στον Νόμο Κατσέλη. Το ανώτατο δικαστήριο έβαλε «φρένο» στην αυθαιρεσία τραπεζών και servicers, οι οποίοι υπολόγιζαν τους τόκους πάνω στο συνολικό κεφάλαιο της οφειλής, εκτινάσσοντας τις δόσεις στα ύψη.
Πλέον, ο νόμος επιτάσσει το αυτονόητο: ο εκτοκισμός θα γίνεται μόνο επί της μηνιαίας δόσης που έχει ορίσει το δικαστήριο. Η εξέλιξη αυτή δεν είναι απλώς μια νομική νίκη, αλλά μια βαθιά κοινωνική ανάσα για χιλιάδες νοικοκυριά που κινδύνευαν να πνιγούν από τις επιπλέον χρεώσεις, την ώρα που προσπαθούσαν να σώσουν την πρώτη τους κατοικία.
Το κόλπο με τον εκτοκισμό και η «επιστροφή» χρημάτων
Μέχρι σήμερα, οι εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων ακολουθούσαν μια τακτική που πολλοί νομικοί χαρακτήριζαν ως καταχρηστική. Αντί να τοκίζουν το ποσό που ο δανειολήπτης μπορούσε πράγματι να πληρώσει βάσει δικαστικής απόφασης, εφάρμοζαν το επιτόκιο σε ολόκληρο το ανεξόφλητο κεφάλαιο.
Όπως εξηγεί η δικηγόρος Κατερίνα Φραγκάκη, οι servicers καλούνται τώρα όχι μόνο να στείλουν νέα, μειωμένα δοσολόγια, αλλά και να βρουν τρόπο να επιστρέψουν τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά στους δανειολήπτες. Πρόκειται για μια τεράστια οικονομική ανατροπή που υποχρεώνει το χρηματοπιστωτικό σύστημα να αναθεωρήσει τα επιχειρηματικά του πλάνα, αφού οι εισπράξεις από τους τόκους θα είναι πλέον σημαντικά μικρότερες.
Παράδειγμα που σοκάρει: Πώς μειώνεται το χρέος
Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος της ελάφρυνσης, ας δούμε ένα παράδειγμα:
- Δανειολήπτης με χρέος 100.000 ευρώ πληρώνει δόση 300 ευρώ για 25 χρόνια.
- Με το παλιό σύστημα, ο τόκος υπολογιζόταν κάθε μήνα πάνω στις 100.000 ευρώ (ή το εκάστοτε υπόλοιπο), οδηγώντας σε ένα «βουνό» τόκων.
- Με τη νέα απόφαση, ο τόκος υπολογίζεται μόνο πάνω στα 300 ευρώ της δόσης.
- Η διαφορά σε βάθος 25ετίας είναι χαώδης, καθιστώντας τις ρυθμίσεις βιώσιμες και αποτρέποντας ένα νέο κύμα πλειστηριασμών που φαινόταν να πλησιάζει απειλητικά.
Η πολιτική διάσταση και η δικαίωση της «δεύτερης ευκαιρίας»
Η ίδια η Λούκα Κατσέλη χαρακτήρισε την απόφαση «δίκαιη», τονίζοντας ότι εναρμονίζεται με την αρχική πρόθεση του νομοθέτη για μια πραγματική δεύτερη ευκαιρία. Παρόλο που η κυβέρνηση συχνά προτάσσει την αποτελεσματικότητα του «εξωδικαστικού μηχανισμού» (που κατέγραψε ρεκόρ ρυθμίσεων τον Ιανουάριο με 773 εκατ. ευρώ), η απόφαση του Αρείου Πάγου έρχεται να υπενθυμίσει ότι η δικαστική προστασία παραμένει το τελευταίο ανάχωμα των ευάλωτων απέναντι στην τραπεζική πίεση.
Ενώ το Υπουργείο Οικονομικών πανηγυρίζει για τους αριθμούς της πλατφόρμας, η δικαιοσύνη έδωσε τη λύση εκεί που το κράτος επέτρεπε στους servicers να λειτουργούν με όρους που εξουθένωναν τους πολίτες.
Διαβάστε ακόμα: Ιστορική δικαίωση για 300.000 δανειολήπτες: Ο Άρειος Πάγος «γκρεμίζει» τους παράνομους τόκους των funds
