Η κλιματική κρίση και η ραγδαία εξάπλωση του ασιατικού κουνουπιού-τίγρη (Aedes albopictus) φέρνουν την Ευρώπη, και ιδιαίτερα την Ελλάδα, αντιμέτωπη με μια νέα υγειονομική απειλή. Σύμφωνα με πρόσφατη επιστημονική μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Journal of Royal Society Interface, ο ιός τσικουνγκούνια (CHIKV) μπορεί πλέον να μεταδίδεται σε μεγάλο μέρος της ηπείρου για περισσότερους από έξι μήνες τον χρόνο.
Τα ανησυχητικά ευρήματα της έρευνας
Η μελέτη αποκαλύπτει ότι οι περιβαλλοντικές συνθήκες στην Ευρώπη έχουν αλλάξει δραματικά, ευνοώντας την επιβίωση και τη μετάδοση του ιού:
- Χαμηλότερο όριο θερμοκρασίας: Η ελάχιστη θερμοκρασία για τη μετάδοση του ιού είναι πλέον οι 13°C – 14°C, δηλαδή 2,5°C χαμηλότερα από τις προηγούμενες εκτιμήσεις.
- Κατάρρευση της «φυσικής ασπίδας»: Οι ήπιοι χειμώνες δεν λειτουργούν πλέον ως «αντιπυρική ζώνη», επιτρέποντας στα κουνούπια να παραμένουν ενεργά σχεδόν όλο το χρόνο στον ευρωπαϊκό νότο.
- Ελλάδα και Ισπανία στο επίκεντρο: Λόγω των υψηλών θερμοκρασιών, οι χώρες αυτές διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο για παρατεταμένη περίοδο μετάδοσης.
- Ραγδαία αύξηση κρουσμάτων: Στη Γαλλία, από τα 30 κρούσματα που καταγράφονταν την τελευταία δεκαετία, ο αριθμός εκτινάχθηκε σε πάνω από 800 μέσα στο 2025.
Πώς μεταδίδεται η νόσος
Η αλυσίδα της μετάδοσης ξεκινά συνήθως από τη μετακίνηση πληθυσμών:
- Εισαγόμενα κρούσματα: Μολυσμένοι ταξιδιώτες επιστρέφουν από τροπικές περιοχές.
- Τοπική μετάδοση: Τα εγχώρια κουνούπια-τίγρεις τσιμπούν τους ασθενείς και μολύνονται.
- Διασπορά: Μετά την περίοδο επώασης στο σώμα του κουνουπιού, ο ιός μεταφέρεται στο σάλιο του και μεταδίδεται στον επόμενο άνθρωπο που θα τσιμπήσει.
Συμπτώματα και επιπτώσεις στην υγεία
Η τσικουνγκούνια χαρακτηρίζεται από εξαιρετικά οδυνηρές επιπτώσεις, οι οποίες μπορεί να διαρκέσουν για χρόνια:
- Σοβαροί πόνοι: Προκαλεί έντονο πόνο στις αρθρώσεις και τους μύες.
- Χρόνια προβλήματα: Το 40% των ασθενών εμφανίζει αρθρίτιδα ή σοβαρούς πόνους ακόμα και πέντε χρόνια μετά τη μόλυνση.
- Κίνδυνος για ευπαθείς ομάδες: Η νόσος μπορεί να αποβεί μοιραία για παιδιά, ηλικιωμένους και άτομα με υποκείμενα νοσήματα.
Η «βόρεια» επέκταση
Οι επιστήμονες του UK Centre for Ecology and Hydrology (UKCEH) προειδοποιούν ότι η επέκταση της νόσου προς την κεντρική και βόρεια Ευρώπη είναι πλέον θέμα χρόνου. Το γεγονός ότι η Ευρώπη θερμαίνεται με διπλάσιο ρυθμό από τον υπόλοιπο πλανήτη καθιστά την απειλή άμεση, ενώ το ίδιο κουνούπι είναι υπεύθυνο και για τη μετάδοση του δάγκειου πυρετού και του ιού Ζίκα.
Διαβάστε ακόμα: Εγκεφαλικό επεισόδιο: Το ασυνήθιστο σύμπτωμα που δεν πρέπει να αγνοήσετε
