ΖΩΗ

Νέα μελέτη για τις οθόνες και την ανάπτυξη των παιδιών

Κωνσταντίνα Κοσμά
01-10-26

Μια νέα, εκτεταμένη μελέτη έρχεται να αναζωπυρώσει τη συζήτηση σχετικά με τον χρόνο που περνούν τα παιδιά μπροστά στις οθόνες και πώς αυτός επηρεάζει την ανάπτυξή τους. Τα ευρήματα της έρευνας, η οποία βασίστηκε σε δεδομένα από σχεδόν 3 εκατομμύρια παιδιά παγκοσμίως, υποδεικνύουν μια συσχέτιση μεταξύ της χρήσης οθονών και συγκεκριμένων τομέων της παιδικής ανάπτυξης.

Τα ευρήματα της έρευνας

Οι ερευνητές, αναλύοντας δεδομένα από 64 χώρες, διαπίστωσαν ότι όσο περισσότερο χρόνο αφιερώνει ένα παιδί στις οθόνες, τόσο χαμηλότερες επιδόσεις παρουσιάζει σε κρίσιμους τομείς. Αυτοί οι τομείς περιλαμβάνουν τη μάθηση, την ομιλία, τη συμπεριφορά, καθώς και τη διαχείριση των συναισθημάτων του.

Η Sheri Madigan, καθηγήτρια Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του Κάλγκαρι του Καναδά και επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, δήλωσε πως «διαπιστώσαμε ότι, συνολικά, ο περισσότερος χρόνος μπροστά στις οθόνες συνδεόταν με χαμηλότερες επιδόσεις των παιδιών σε αρκετούς τομείς της ανάπτυξής τους, όπως ο τρόπος με τον οποίο σκέφτονται, μαθαίνουν, μιλούν, συμπεριφέρονται και ρυθμίζουν τα συναισθήματά τους». Ωστόσο, οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι η μελέτη δείχνει συσχέτιση και όχι ότι οι οθόνες προκαλούν από μόνες τους προβλήματα στην ανάπτυξη.

Η αλλαγή στη χρήση των συσκευών

Η καθηγήτρια Madigan συνέκρινε τα σημερινά δεδομένα με αυτά που ίσχυαν πριν από δύο δεκαετίες, επισημαίνοντας τις σημαντικές διαφορές. «Πριν από 20 χρόνια, ένα παιδί μπορεί να περνούσε μία ώρα βλέποντας ένα τηλεοπτικό πρόγραμμα. Σήμερα, οι συσκευές βρίσκονται παντού, τις έχουμε στα χέρια μας και είναι, επίσης, διαδραστικές, ελκυστικές και προσαρμοσμένες στον κάθε χρήστη», εξήγησε.

Η ουσιαστική διαφορά έγκειται στο ότι πλέον ένα παιδί δεν περιορίζεται στην παθητική παρακολούθηση τηλεόρασης. Αντιθέτως, μπορεί να παίζει, να επικοινωνεί, να βλέπει βίντεο, να χρησιμοποιεί εφαρμογές και να αλληλεπιδρά συνεχώς με το περιεχόμενο που του προσφέρεται.

Ο ρόλος των ψηφιακών τεχνολογιών

Παρά τα ευρήματα, οι ειδικοί δεν προτρέπουν τους γονείς να αφαιρέσουν πλήρως τις οθόνες από τη ζωή των παιδιών τους. Η Sheri Madigan τόνισε πως «οι γονείς δεν θα πρέπει να καταλήξουν στο συμπέρασμα, ότι οι οθόνες είναι από τη φύση τους βλαβερές για τα παιδιά».

Αντιθέτως, οι ψηφιακές τεχνολογίες αναγνωρίζονται ως «εξαιρετικά χρήσιμα εργαλεία για να υποστηρίξουν τη μάθηση, τη δημιουργικότητα και την επικοινωνία των παιδιών». Ωστόσο, η ίδια προσθέτει πως μπορούν «να περιορίσουν τον χρόνο που χρειάζονται τα παιδιά για να αναπτυχθούν σωστά, όπως ακόμα και βασικές ανάγκες τους, ύπνος, σωματική δραστηριότητα, ανθρώπινη επαφή».

Πρακτικές προσεγγίσεις για τους γονείς

Λαμβάνοντας υπόψη τις προκλήσεις που θέτει η υπερβολική χρήση οθονών, οι ειδικοί προτείνουν πρακτικές λύσεις για τις οικογένειες. Ένα καλό σημείο για να ξεκινήσει κανείς είναι η θέσπιση γευμάτων χωρίς συσκευές.

Επίσης, η δημιουργία μιας συγκεκριμένης ώρας μέσα στην ημέρα, κατά την οποία οι οθόνες δεν χρησιμοποιούνται, μπορεί να συμβάλει στη διασφάλιση του απαραίτητου χρόνου για άλλες αναπτυξιακές δραστηριότητες και την ανθρώπινη επαφή.

Με πληροφορίες από: jenny.gr