Ο φόβος, η ενοχή, η εργασιακή ανασφάλεια, ο τεράστιος φόρτος εργασίας και η δυσκολία αποσύνδεσης είναι μερικοί από τους λόγους που μπορεί να κρατούν κάποιους ανθρώπους μπροστά από έναν υπολογιστή, ακόμη και όταν το σώμα τους απαιτεί ξεκούραση. Η ψυχολογία εξετάζει αυτή την εργασιακή συμπεριφορά, γνωστή ως παροντισμός, και αποκαλύπτει τις πολύπλοκες αιτίες που κρύβονται πίσω της.
Οι παράγοντες που οδηγούν στον παροντισμό
Ένας εργαζόμενος μπορεί να συνεχίζει να εργάζεται ενώ είναι άρρωστος για διάφορους λόγους. Κάποιοι το κάνουν επειδή αγαπούν τη δουλειά τους και νιώθουν αφοσιωμένοι, ενώ άλλοι φοβούνται ότι θα θεωρηθούν αναξιόπιστοι από τους συναδέλφους ή τους προϊσταμένους τους. Επιπλέον, οικονομικές ανησυχίες, όπως η αδυναμία κάλυψης μιας απουσίας, μπορούν να παίξουν καθοριστικό ρόλο στην απόφαση να μην πάρουν άδεια ασθενείας.
Ενώ εξωτερικά η συμπεριφορά αυτή μπορεί να φαίνεται παρόμοια για όλους, η ψυχολογία υπογραμμίζει ότι οι εσωτερικές αφετηρίες μπορεί να διαφέρουν σημαντικά. Αυτό σημαίνει ότι, παρόλο που δύο άτομα μπορεί να εργάζονται άρρωστα, ο ένας μπορεί να το κάνει από επιλογή και ο άλλος από φόβο ή εσωτερική πίεση.
Τα ευρήματα της έρευνας
Μια εκτεταμένη έρευνα, που διεξήχθη από τους οργανωσιακούς ψυχολόγους Gary Johns και Mariella Miraglia, βασίστηκε σε 109 δείγματα και 175.965 συμμετέχοντες, προσφέροντας σημαντικά συμπεράσματα. Η μελέτη έδειξε ότι ο παροντισμός λόγω ασθένειας συνδέεται με ένα ευρύ φάσμα παραγόντων.
Μεταξύ αυτών των παραγόντων συγκαταλέγονται οι αυξημένες απαιτήσεις της εργασίας, το άγχος, οι περιορισμοί στις απουσίες, η χαμηλή υποστήριξη από το εργασιακό περιβάλλον και η γενικότερη εργασιακή ανασφάλεια. Ωστόσο, η έρευνα αποκάλυψε επίσης ότι ο παροντισμός μπορεί να συνδέεται και με θετικές στάσεις απέναντι στην εργασία, όπως η δέσμευση και η αφοσίωση.
Επιλογή ή πίεση;
Αυτά τα ευρήματα είναι κρίσιμα, καθώς καταρρίπτουν την απλοϊκή υπόθεση ότι όποιος εργάζεται ενώ είναι άρρωστος είναι απλώς «πολύ εργατικός». Η ίδια συμπεριφορά μπορεί να αποτελεί είτε συνειδητή επιλογή του ατόμου είτε αποτέλεσμα έντονης πίεσης.
Έτσι, δύο άνθρωποι μπορεί να βρίσκονται μπροστά στην ίδια οθόνη, αλλά ο ένας να λειτουργεί από προσωπική επιλογή και ο άλλος να ωθείται από φόβο ή εσωτερική πίεση, κάτι που διαφοροποιεί σημαντικά την ψυχολογική τους κατάσταση.
Ο φαύλος κύκλος της απώλειας πόρων
Σύμφωνα με τη θεωρία, οι άνθρωποι προσπαθούν διαρκώς να αποκτούν, να προστατεύουν και να διατηρούν πολύτιμους πόρους. Αυτοί οι πόροι δεν περιορίζονται μόνο στα χρήματα, αλλά περιλαμβάνουν επίσης τον χρόνο, την ενέργεια, την κοινωνική υποστήριξη, την επαγγελματική θέση ή την αίσθηση ασφάλειας.
Για έναν άνθρωπο που ήδη αισθάνεται να πνίγεται από τις απαιτήσεις της δουλειάς, η άδεια ασθενείας μπορεί να μοιάζει παράδοξα με μία ακόμη απώλεια. Έτσι, δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος: ο εργαζόμενος συνεχίζει να δουλεύει για να προστατεύσει την ενέργεια, τον χρόνο και τον έλεγχό του, ενώ στην πραγματικότητα καταναλώνει ακόμη περισσότερη ενέργεια τη στιγμή που το σώμα του χρειάζεται απεγνωσμένα ανάπαυση.
Με πληροφορίες από: dnews.gr