Επιστήμονες προσπάθησαν να διερευνήσουν τρόπους αντιμετώπισης της μοναξιάς, εστιάζοντας στην «ορμόνη της αγάπης», την ωκυτοκίνη. Η έρευνα αυτή έρχεται σε μια περίοδο που η ίδια η έννοια της μοναξιάς έχει επαναπροσδιοριστεί, αναδεικνύοντας τις επιπτώσεις της στην υγεία. Τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι η ωκυτοκίνη θα μπορούσε να λειτουργήσει ως υποστηρικτικό εργαλείο σε θεραπευτικές προσεγγίσεις.
Ο επαναπροσδιορισμός της μοναξιάς
Το 2023, η μοναξιά επαναπροσδιορίστηκε από τους επιστήμονες, καθώς τα δεδομένα γύρω από αυτήν άλλαξαν. Πλέον, η μοναξιά δεν σχετίζεται απλώς με το να είναι κάποιος μόνος, αλλά περιγράφεται ως μια αρνητική υποκειμενική εμπειρίας χαμηλής ποιότητας ή/και ποσότητας του κοινωνικού δικτύου ενός ατόμου. Αυτή η νέα οπτική την καθιστά πιστοποιημένη απειλή για την υγεία, καθώς έχει συσχετιστεί με καταστάσεις όπως η κατάθλιψη, οι καρδιακές παθήσεις και η άνοια.
Η μοναξιά διακρίνεται σε διάφορες κατηγορίες. Η συναισθηματική μοναξιά αναφέρεται στην έλλειψη μιας ουσιαστικής σχέσης με σύντροφο ή στενό φίλο. Αντίθετα, η κοινωνική μοναξιά αφορά την εμπειρία ενός ανεπαρκούς ευρύτερου κοινωνικού δικτύου, το οποίο μπορεί να περιλαμβάνει φίλους, γείτονες ή συναδέλφους.
Οι μορφές και οι επιπτώσεις στην υγεία
Το συναίσθημα της μοναξιάς μπορεί να εκδηλωθεί με διαφορετικές μορφές. Μπορεί να είναι προσωρινό, εμφανιζόμενο και εξαφανιζόμενο, ή περιστασιακό, απασχολώντας ένα άτομο σε συγκεκριμένες περιόδους λόγω συγκεκριμένων γεγονότων της ζωής του. Ωστόσο, υπάρχει και η χρόνια πάθηση της μοναξιάς, κατά την οποία το άτομο τη βιώνει τον περισσότερο χρόνο.
Η χρόνια μοναξιά θεωρείται ιδιαίτερα απειλητική για την υγεία, καθώς έχει συνδεθεί με πολλές ψυχικές και σωματικές ασθένειες. Δεδομένου ότι πρόκειται για ένα καθαρά υποκειμενικό συναίσθημα, οι μετρήσεις της δεν είναι εύκολες, γι' αυτό και χρησιμοποιούνται έμμεσοι δείκτες που συνδέονται με συγκεκριμένους καθοριστικούς παράγοντες.
Η «ορμόνη της αγάπης» και η έρευνα
Σε αυτή την κατεύθυνση κινήθηκε η εργασία του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου της Βόννης. Σύμφωνα με μια δημοσίευση στο επιστημονικό περιοδικό Psychotherapy and Psychosomatics, η ωκυτοκίνη, γνωστή και ως «ορμόνη της αγάπης», μπορεί να προσφέρει ανακούφιση από το έντονο συναίσθημα της μοναξιάς. Επιπλέον, φαίνεται να ενισχύει τη σύνδεση σε περιβάλλον ομαδικής θεραπείας, ειδικά για άτομα που βιώνουν χρόνια μοναξιά.
Η ωκυτοκίνη, ένας νευροδιαβιβαστής που παράγεται στον εγκέφαλο, δείχνει να μπορεί να λειτουργήσει ως υποστηρικτικό εργαλείο κατά τη διάρκεια μιας θεραπείας. Αυτό θα μπορούσε δυνητικά να βοηθήσει τους ασθενείς να αντιμετωπίσουν καλύτερα τις αρχικές προκλήσεις που προκύπτουν κατά την αντιμετώπιση της μοναξιάς.
Πειράματα και αποτελέσματα
Πειράματα πραγματοποιήθηκαν με τη συμμετοχή πανεπιστημίων από τη Βόννη, το Όλντενμπουργκ, το Μπόχουμ, το Φράιμπουργκ και τη Χάιφα του Ισραήλ. Στόχος ήταν να διερευνηθεί εάν η ωκυτοκίνη θα μπορούσε να συμβάλει στην αύξηση της αποτελεσματικότητας της ομαδικής θεραπείας. Οι συμμετέχοντες σε αυτά τα πειράματα είχαν περάσει από αξιολόγηση και αποδεδειγμένα βίωναν συναισθήματα μοναξιάς σε οξύ βαθμό.
Η μελέτη αυτή χαρακτηρίστηκε ως «proof-of-concept», δηλαδή μια αρχική έρευνα που αποσκοπεί στην απόδειξη της σκοπιμότητας ή της αποτελεσματικότητας μιας ιδέας. Τα ευρήματα υποστηρίζουν την πιθανότητα η ωκυτοκίνη να αποτελέσει ένα χρήσιμο συμπλήρωμα σε θεραπευτικές παρεμβάσεις για τη μοναξιά.
Με πληροφορίες από: ow.gr