Μέσα από το νομοσχέδιο ο υπουργός Εσωτερικών δίνει τέλος στα σενάρια περί επιστολικής ψήφου, καθώς δεν υφίσταται τέτοιο θέμα, ενώ επισημαίνεται ότι δικαίωμα ψήφου θα έχουν μόνο οι έχοντες την ελληνική ιθαγένεια που είναι ταυτόχρονα εγγεγραμμένοι στα δημοτολόγια της χώρας.
Ο κ. Παυλόπουλος με το νομοσχέδιο αυτό ορίζει και βουλευτές Επικρατείας του εξωτερικού. Ειδικότερα, κάθε κόμμα ή συνασπισμός που θα έχει ψηφοδέλτιο Επικρατείας θα είναι υποχρεωμένο να έχει εντάξει τρεις υποψήφιους βουλευτές που θα πρέπει να κατοικούν τουλάχιστον 10 χρόνια στο εξωτερικό πριν από τη διεξαγωγή των εκλογών και δεν θα τους έχει αφαιρεθεί το δικαίωμα του εκλέγεσθαι. Το αν οι τρεις υποψήφιοι του κάθε κόμματος θα εκλέγονται θα είναι στη διακριτική ευχέρεια κάθε κομματικής ηγεσίας, καθώς θα πρέπει να τους τοποθετεί σε εκλόγιμη θέση. Αυτό ήταν καθολικό αίτημα των βουλευτών, καθώς είχαν επισημάνει ότι δεν θα μπορούν να κάνουν προεκλογική εκστρατεία στο εξωτερικό λόγω του μεγάλου κόστους.
Το σημαντικό όμως είναι ότι οι Ελληνες του εξωτερικού δεν θα ψηφίζουν τους υποψηφίους της εκλογικής τους περιφέρειας, όπως συμβαίνει με τους ετεροδημότες, αλλά μόνο το κόμμα της αρεσκείας τους. Σε κάθε εκλογικό τμήμα της αλλοδαπής θα δίδονται ψηφοδέλτια των κομμάτων που μετέχουν στις εκλογές, χωρίς όμως οι εκλογείς να είναι υποχρεωμένοι να «σταυρώνουν» τους υποψηφίους Επικρατείας που θα αναφέρονται σε αυτά. Δηλαδή ό,τι ακριβώς συμβαίνει στις ευρωεκλογές.
Οι απόδημοι προκειμένου να μετάσχουν στις εκλογές θα πρέπει να δηλώσουν την επιθυμία τους στις κατά χώρες ελληνικές πρεσβείες και τα προξενεία προκειμένου να ενταχθούν στους ειδικούς εκλογικούς καταλόγους που θα συνταχθούν. Οι πληροφορίες από το υπουργείο Εσωτερικών αναφέρουν ότι ο αριθμός τους ενδέχεται να φτάσει και τις 300.000, αλλά αν δεν γίνει η διαδικασία της δήλωσης ουδείς γνωρίζει τον πραγματικό αριθμό. Πάντως, είναι σίγουρο ότι ανάλογα με τον αριθμό των δηλώσεων θα σχηματιστούν και τα εκλογικά τμήματα. Μάλιστα, δεν αποκλείεται να οριστεί πλαφόν βάσει του οποίου αν δεν συγκεντρωθεί κάποιος αριθμός ψηφοφόρων δεν θα σχηματίζεται εκλογικό τμήμα σε κάποια χώρα. Η αρχική σκέψη είναι οι εκλογές στις οποίες θα μετάσχει και ο απόδημος Ελληνισμός να γίνουν μόνο σε Ευρώπη, ΗΠΑ, Καναδά και Αυστραλία.
Ωστόσο, αν η καταμέτρηση δείξει μεγάλο αριθμό αποδήμων και σε άλλες χώρες, όπως για παράδειγμα στη Νότια Αφρική, δεν αποκλείεται να στηθούν κι εκεί κάλπες.
Πού, πότε, πώς
Ο απόδημος Ελληνισμός θα μπορεί να μετάσχει στις εκλογές που θα γίνουν μετά την 1η-1-2011, ώστε να μπορέσει να προετοιμαστεί ο κρατικός μηχανισμός χωρίς να αποκλείεται η ημερομηνία αυτή να μετατεθεί για αργότερα. Το σίγουρο είναι ότι οι ψήφοι των Ελλήνων του εξωτερικού θα προσμετρώνται στην πρώτη καταμέτρηση του συνόλου των ψήφων, βάσει της οποίας γίνεται και η κατανομή των εδρών των κομμάτων στην Επικράτεια.
Η καταμέτρηση των ψηφοδελτίων θα γίνεται από ειδική εφορευτική επιτροπή στις πρεσβείες και τα αποτελέσματα θα ανακοινώνονται την ώρα και την ημέρα που θα ανακοινώνονται και τα εθνικά. Τα ψηφοδέλτια θα έρχονται αργότερα στην Ελλάδα μέσα σε διπλωματικούς σάκους προκειμένου να ελεγχθούν από το Πρωτοδικείο.
Το νομοσχέδιο, με τίτλο «Ασκηση του εκλογικού δικαιώματος κατά τις γενικές βουλευτικές εκλογές από τους Ελληνες εκλογείς που κατοικούν στο εξωτερικό», για να τεθεί σε ισχύ θα πρέπει να ψηφιστεί από τα 2/3 του Κοινοβουλίου. Γι’ αυτόν το λόγο επιχειρείται να διασφαλιστεί η συναίνεση των πολιτικών κομμάτων. Το νομοσχέδιο αναμένεται να περάσει προς εξέταση από τη Διαρκή Επιτροπή της Βουλή μέσα στις επόμενες εβδομάδες.
Για την ιστορία, να αναφερθεί ότι η άσκηση του δικαιώματος ψήφου των εκτός επικρατείας Ελλήνων έχει μοναδικό ιστορικό προηγούμενο τις εκλογές του 1862, για την ανάδειξη των μελών της Β’ Εθνικής Συνέλευσης. Στο φύλλο υπ’ αριθμ. 9 της Εφημερίδος της Κυβερνήσεως της 25ης Νοεμβρίου 1862 δημοσιεύονται δύο πολύ ενδιαφέροντα κείμενα: Το πρώτο είναι προκήρυξη που απηύθυνε προς τον ελληνικό λαό στις 23 Οκτωβρίου 1862 (δεκατρείς δηλαδή μέρες μετά την ανατροπή του Οθωνα) η προσωρινή κυβέρνηση που είχε αναλάβει την εξουσία. Η προκήρυξη αυτή είχε ως αντικείμενο τα περί εκλογής των πληρεξουσίων του συντακτικού σώματος που επρόκειτο να συγκροτηθεί και, μεταξύ άλλων, ανέφερε ότι «καλούνται εις την συνέλευσιν πληρεξούσιοι ου μόνον των εν τη ημεδαπή πολιτών Ελλήνων, αλλά και εκείνων οίτινες μακράν αυτής κοπιώσιν εργαζόμενοι υπέρ του μεγαλείου του ελληνικού ονόματος και απαύστως μεριμνώσι υπέρ της ευδαιμονίας της πατρίδος».
Το άλλο κείμενο είναι το «Ψήφισμα περί εκλογής των πληρεξουσίων του Εθνους», το οποίο εξέδωσε η ίδια προσωρινή κυβέρνηση με ημερομηνία 30 Οκτωβρίου 1862. Το άρθρο 4 του ψηφίσματος αυτού όριζε ότι «οι οπουδήποτε εκτός της Ελλάδος ευρισκόμενοι υπήκοοι Ελληνες, εάν αποτελώσιν αριθμόν εκατόν μέχρι χιλίων ψυχών, εκλέγουσιν έναν πληρεξούσιον, αν δε χιλίους μέχρι δέκα χιλιάδων εκλέγουσι δύο και αν υπερβαίνωσι τας δέκα χιλιάδας εκλέγουσι τρεις…».
Θέμα διαφάνειας βάζει το ΠΑΣΟΚ
Σύμφωνα με πληροφορίες το ΠΑΣΟΚ προσανατολίζεται να μην ψηφίσει το νομοσχέδιο της κυβέρνησης για την ψήφο των αποδήμων. Ο εκπρόσωπος της αξιωματικής αντιπολίτευση στη διακομματική, Α. Λοβέρδος, σε πρόσφατο άρθρο του στο περιοδικό «Αμυνα και Διπλωματία», έθεσε προϋπόθεση την ύπαρξη ρυθμίσεων που θα διαφυλάξουν το διαφανές της διαδικασίας, τις οποίες θεωρεί ότι δεν υπάρχουν. Στη Χαριλάου Τρικούπη θεωρούν κομβικό σημείο τη θέσπιση της επιστολικής ψήφου που -σε πρώτη φάση τουλάχιστον- η κυβέρνηση δεν περιλαμβάνει στη νομοθετική ρύθμιση. Με δεδομένο ότι κάποια από τα αιτήματα της αξιωματικής αντιπολίτευσης ικανοποιήθηκαν στο τελικό κείμενο, η στάση του ΠΑΣΟΚ πρέπει να αναζητηθεί και στο ενδεχόμενο αλλαγής των εκλογικών συσχετισμών. Σύμφωνα με πληροφορίες του ΕΤ.Κ, το ΠΑΣΟΚ γνωρίζει ότι η κυβέρνηση έχει αναλυτικές μετρήσεις στα χέρια της για την πρόθεση ψήφου των ομογενών -που το ίδιο δεν διαθέτει- και δείχνουν προβάδισμα της Ν.Δ.
e-tipos