Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου αναδείχθηκε νικητής στις πρόσφατες εκλογές στο Ισραήλ, ωστόσο η χώρα βρίσκεται και πάλι αντιμέτωπη με ένα πολιτικό αδιέξοδο, καθώς ο μακροβιότερος πρωθυπουργός της ιστορίας της δεν κατάφερε να εξασφαλίσει την απαιτούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Η εκλογική αναμέτρηση, η έκτη μέσα σε λιγότερο από επτά χρόνια, οδήγησε σε μια δύσκολη «εξίσωση» για τον σχηματισμό κυβέρνησης. Εν αναμονή των επίσημων αποτελεσμάτων, ο πρόεδρος Ισαάκ Χέρτσογκ θα ξεκινήσει διαβουλεύσεις για να αποφευχθούν νέες εκλογές.
Το αδιέξοδο και οι προσπάθειες του Νετανιάχου
Ο Μπενιαμίν Νετανιάχου, παρά τη νίκη του επί του αντιπάλου του, Γκάντι Άιζενκοτ, δεν κατάφερε να συγκεντρώσει τις απαραίτητες έδρες για να σχηματίσει κυβέρνηση πλειοψηφίας. Ο πρώην αρχηγός του στρατού, Άιζενκοτ, φιλοδοξούσε να τερματίσει την κυριαρχία του μακροβιότερου πρωθυπουργού του Ισραήλ, όμως το εκλογικό αποτέλεσμα οδήγησε σε πολιτικό αδιέξοδο. Ο Νετανιάχου υποστήριξε την ανάγκη σχηματισμού μιας «ισχυρής, δεξιάς, εθνικιστικής κυβέρνησης» με επικεφαλής τον ίδιο.
Ο ίδιος έχει δηλώσει πως σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να επιτραπεί η εγκαθίδρυση μιας ηγεσίας που θα στηρίζεται σε «αντισιωνιστικά αραβικά κόμματα». Για να επιτευχθεί ο στόχος του, ο Νετανιάχου στοχεύει σε δύο δεξιά κόμματα που ανήκουν στον αντίπαλο πολιτικό συνασπισμό: το «Μαζί» του πρώην πρωθυπουργού Ναφτάλι Μπένετ, το οποίο κέρδισε 12 έδρες, και το «Ισραήλ το Σπίτι μας» του Αβίγκντορ Λίμπερμαν, που εξασφάλισε 7 έδρες. Εάν αυτά τα κόμματα προσχωρήσουν στον Νετανιάχου, τότε θα συγκεντρωθούν οι απαιτούμενες έδρες για μια κυβέρνηση πλειοψηφίας.
Η θέση του Γκάντι Άιζενκοτ και τα αραβικά κόμματα
Από την πλευρά του, ο Γκάντι Άιζενκοτ τόνισε πως ο Μπενιαμίν Νετανιάχου δεν διαθέτει πλέον τη λαϊκή εντολή για να κυβερνήσει. Δεν απέκλεισε τον σχηματισμό κυβέρνησης με τη στήριξη των αραβικών κομμάτων, θέτοντας ωστόσο αυστηρούς όρους. Αυτοί οι όροι περιλαμβάνουν την αναγνώριση του Ισραήλ ως εβραϊκού κράτους, την κατηγορηματική καταδίκη της Χαμάς και την αποδοχή της υποχρεωτικής εθνικής ή στρατιωτικής θητείας για τους Άραβες.
Ακόμη και αν βρει συμμάχους από τα αραβικά κόμματα, πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι είναι δύσκολο να συγκεντρώσει τις 13 έδρες που χρειάζεται για την κυβερνητική πλειοψηφία. Η «Κοινή Λίστα» έστειλε μήνυμα στον συνασπισμό του Άιζενκοτ, δηλώνοντας: «Χωρίς εμάς, δεν μπορείτε να κερδίσετε. Με εμάς, μπορούμε να οικοδομήσουμε ένα διαφορετικό μέλλον». Κάλεσε τον συνασπισμό να «αποτάξει» τις ρατσιστικές θέσεις και να επιδείξει «πολιτικό θάρρος». Ο Γιαΐρ Γκολάν, ηγέτης του κόμματος των Δημοκρατών, το οποίο κέρδισε 8 έδρες, έχει ταχθεί ξεκάθαρα υπέρ αυτής της θέσης.
Η διαδικασία σχηματισμού κυβέρνησης και το σενάριο εθνικής ενότητας
Μετά την επίσημη ανακοίνωση των εκλογικών αποτελεσμάτων την επόμενη εβδομάδα, ο πρόεδρος του Ισραήλ, Ισαάκ Χέρτσογκ, θα ξεκινήσει διαβουλεύσεις με εκπροσώπους των κομμάτων. Στη συνέχεια, θα επιλέξει τον υποψήφιο που κρίνει ότι μπορεί να είναι σε θέση να σχηματίσει κυβέρνηση. Εάν οι προσπάθειες του εντολοδόχου πρωθυπουργού αποτύχουν, η εντολή μπορεί να ανατεθεί σε δεύτερο πρόσωπο και, αν αυτό αποτύχει, η Κνεσέτ μπορεί να ορίσει ακόμη έναν εντολοδόχο. Η προθεσμία για την ολοκλήρωση αυτής της διαδικασίας είναι περίπου 100 ημέρες. Αν η διαδικασία οδηγηθεί σε αδιέξοδο, προκηρύσσονται νέες εκλογές.
Ο πρόεδρος Χέρτσογκ δήλωσε ότι πρέπει να γίνει ό,τι είναι δυνατόν για να αποφευχθούν νέες εκλογές και κάλεσε τα κόμματα να προσέλθουν στις διαβουλεύσεις με ανοιχτό μυαλό. Ένα σενάριο που εξετάζεται είναι ο σχηματισμός κυβέρνησης εθνικής ενότητας. Σύμφωνα με αυτό, το Λικούντ, το κόμμα του Νετανιάχου που αναδείχθηκε πρώτο σε έδρες στην 120μελή Κνεσέτ, θα σχηματίσει κυβέρνηση με τη συμμετοχή κεντρώων και δεξιών κομμάτων, όπως το Yashar του Γκάντι Άιζενκοτ, το Israel Beiteinu του Αβίγκντορ Λίμπερμαν και την παράταξη Yesh Atid του Ναφτάλι Μπένετ. Ένας τέτοιος συνασπισμός θα εξασφάλιζε πλειοψηφία 66 εδρών στην Κνεσέτ.
Ωστόσο, αυτό το σενάριο φαντάζει μακρινό σε αυτή τη φάση. Προϋποθέτει ότι ο Νετανιάχου θα πρέπει να εγκαταλείψει τους φυσικούς του συμμάχους, την ακροδεξιά και τα υπερορθόδοξα εβραϊκά θρησκευτικά κόμματα. Επιπλέον, τα κόμματα της αντιπολίτευσης θα πρέπει να υπαναχωρήσουν από τη βασική προεκλογική τους δέσμευση να εκθρονίσουν τον Νετανιάχου. Το ενδεχόμενο σχηματισμού κυβέρνησης εθνικής ενότητας θα είναι λιγότερο απίθανο αν δεν υπάρξει κυβέρνηση έπειτα από διαβουλεύσεις εβδομάδων. Μια επανάληψη των συγκρούσεων με το Ιράν ή άλλους περιφερειακούς αντιπάλους μπορεί επίσης να αλλάξει τα δεδομένα.
Καταγγελίες για ξένη παρέμβαση στις εκλογές
Εν μέσω της πολιτικής αβεβαιότητας, έχουν προκύψει καταγγελίες περί πιθανής ξένης παρέμβασης στις εκλογές, οι οποίες έχουν οδηγήσει σε έρευνα από την υπηρεσία εσωτερικής ασφάλειας του Ισραήλ, Σιν Μπετ. Η έρευνα ξεκίνησε έπειτα από ενημέρωση του επικεφαλής της, Ντέιβιντ Ζίνι, προς τον πρόεδρο της Κεντρικής Εκλογικής Επιτροπής, δικαστή Νόαμ Σόλμπεργκ. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, οι υποψίες αφορούν ενδεχόμενη χρηματοδότηση από το Κατάρ, ενώ ορισμένες αναφορές εμπλέπουν και την Τουρκία, με επίκεντρο ομάδες που φέρονται να ενθάρρυναν τη συμμετοχή των Αράβων πολιτών στην ψηφοφορία.
Η έρευνα, όπως υποστηρίζεται από πηγή ασφαλείας, είχε αρχίσει πριν από την εκλογική αναμέτρηση και βασίζεται σε πληροφορίες που αξιολογούνται από τις αρμόδιες αρχές. Ωστόσο, μέχρι στιγμής, οι καταγγελίες περί ξένης παρέμβασης δεν έχουν αποδειχθεί. Το Κατάρ απορρίπτει κατηγορηματικά τις κατηγορίες, με τον εκπρόσωπο του υπουργείου Εξωτερικών, Ματζέντ αλ Ανσάρι, να δηλώνει ότι είναι «αβάσιμες και επικίνδυνες». Ο ίδιος πρόσθεσε ότι οι κατηγορίες που διατυπώνονται εναντίον της χώρας του είναι «γελοίες και επικίνδυνες σε ισότιμο βαθμό».
Την ίδια στιγμή, πηγή της ισραηλινής αστυνομίας απέρριψε τις καταγγελίες του Λικούντ ότι τα αραβικά κόμματα «έκλεψαν» τις εκλογές, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχουν αποδεικτικά στοιχεία. Ο Νετανιάχου, αντιμέτωπος με την προοπτική απώλειας της εξουσίας και χωρίς σαφή κοινοβουλευτική πλειοψηφία, βρίσκεται σε μια εξαιρετικά δύσκολη πολιτική θέση. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι αναφορές περί ξένης παρέμβασης απειλούν να μετατοπίσουν τη δημόσια συζήτηση από την εκλογική του αποδυνάμωση προς την υποτιθέμενη απειλή εξωτερικής επιρροής.
Με πληροφορίες από: Ieidiseis, News.gr, Topontiki