Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ αποφάσισε την Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2026 να «παγώσει» ένα ευρύ πακέτο νέων κυρώσεων κατά της Ρωσίας, υπογράφοντας το σχετικό εκτελεστικό διάταγμα. Η συγκεκριμένη κίνηση έρχεται παρά το γεγονός ότι ο ίδιος είχε υπογράψει τη νομοθεσία των κυρώσεων μόλις στις 18 Σεπτεμβρίου του ίδιου έτους.
Επικαλούμενος το «εθνικό συμφέρον των ΗΠΑ», ο Ντόναλντ Τραμπ ανέστειλε τα μέτρα, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις τόσο στο εσωτερικό της χώρας όσο και από διεθνείς συμμάχους, συμπεριλαμβανομένου του Βολοντίμιρ Ζελένσκι.
Η απόφαση για τις κυρώσεις
Ο Ντόναλντ Τραμπ υπέγραψε το εκτελεστικό διάταγμα για την αναστολή των κυρώσεων την Παρασκευή 16 Οκτωβρίου 2026. Οι κυρώσεις αυτές προβλέπονταν στον νόμο «Lindsey O. Graham Sanctioning Russia and Iran Act of 2026», τον οποίο ο Αμερικανός πρόεδρος είχε υπογράψει μόλις έναν μήνα νωρίτερα, στις 18 Σεπτεμβρίου.
Η απόφαση του Τραμπ να αναστείλει τα μέτρα, λίγες ημέρες πριν τεθούν σε ισχύ, εντείνει την ανησυχία των Ευρωπαίων συμμάχων. Ο Λευκός Οίκος δεν εξήγησε αμέσως πώς η αναστολή των κυρώσεων ήταν προς το εθνικό συμφέρον των ΗΠΑ, με την απόφαση να δημοσιεύεται στον ιστότοπο του Λευκού Οίκου αργά το βράδυ και την κοινοποίηση να αναφέρει ότι η έκθεση που εξηγεί την απόφαση είχε υποβληθεί στο Κογκρέσο. Στο διάταγμα αναφέρεται ότι η εξαίρεση θα παραμείνει σε ισχύ μέχρι η αμερικανική κυβέρνηση να κρίνει ότι απαιτούνται περαιτέρω ενέργειες.
Το περιεχόμενο των μέτρων
Η νομοθεσία που φέρει το όνομα του εκλιπόντα γερουσιαστή της Νότιας Καρολίνας, Λίντσεϊ Γκράχαμ, είχε ως στόχο να περιορίσει ταχύτερα τη ροή των οικονομικών πόρων που τροφοδοτούν τον πόλεμο της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας. Το πακέτο κυρώσεων αποσκοπούσε στο να στερήσει από τον Βλαντιμίρ Πούτιν τους πόρους που χρειάζεται η Ρωσία για να συνεχίσει τις επιχειρήσεις της στην Ουκρανία.
Τα μέτρα προέβλεπαν, μεταξύ άλλων, κυρώσεις σε Ρώσους αξιωματούχους, τράπεζες και τον σκιώδη στόλο δεξαμενόπλοιων που διατηρεί την ρωσική ενέργεια σε κίνηση. Επιπλέον, περιλάμβαναν δασμούς έως και 100% σε προϊόντα που εισάγονται στις ΗΠΑ από τις πέντε μεγαλύτερες χώρες-αγοραστές ρωσικού πετρελαίου ή φυσικού αερίου, εξαγωγές που αποτελούν σημαντική πηγή εσόδων για τη Μόσχα και συμβάλλουν στη χρηματοδότηση του πολέμου στην Ουκρανία.
Οι αντιδράσεις στην Ουάσινγκτον
Η κίνηση του Ντόναλντ Τραμπ προκάλεσε την αντίδραση των Δημοκρατικών του Κογκρέσου, οι οποίοι τον κατηγορούν ξανά για στήριξη προς το πρόσωπο του Βλαντιμίρ Πούτιν. Η απόφαση αυτή προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στο Κογκρέσο, ακόμη και σε μια περίοδο κατά την οποία η στήριξη προς την Ουκρανία εμφανίζει ρωγμές.
Η Δημοκρατική γερουσιαστής Ελίζαμπεθ Γουόρεν κατηγόρησε τον Τραμπ για αποτυχία ηγεσίας, υποστηρίζοντας ότι με την αναστολή των κυρώσεων επιτρέπει στον Βλαντίμιρ Πούτιν να συνεχίσει τον πόλεμο. Αντίστοιχα, ο γερουσιαστής Ρίτσαρντ Μπλούμενταλ υποστήριξε ότι η απόφαση δεν συνδέεται με την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ, αλλά με την επιδίωξη προσέγγισης του Ρώσου προέδρου.
Το ρήγμα με την Ουκρανία και τους Ευρωπαίους
Η απροσδόκητη απόφαση του Ντόναλντ Τραμπ έρχεται μία εβδομάδα αφότου οι ΗΠΑ δήλωσαν πως συμφώνησαν να αγοράσουν ντίζελ από τη Ρωσία. Η συμφωνία αυτή έγινε σε μια προσπάθεια να μειωθούν οι παγκόσμιες τιμές ενέργειας, παρά το γεγονός ότι αυτό ενδεχομένως να βλάψει την Ουκρανία. Η επανέναρξη εξαγωγών ρωσικού ντίζελ είχε ήδη προκαλέσει αντιδράσεις και έκανε τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι να δηλώσει ότι αισθάνεται προδομένος, δεχόμενος κατακραυγή ο Ντόναλντ Τραμπ.
Κορυφαίοι επίτροποι της Ευρωπαϊκής Ένωσης δήλωσαν από τις Βρυξέλλες πως παραμένουν στο πλευρό της Ουκρανίας και δεν θα άρουν τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας. Η εξέλιξη αυτή έρχεται στο τέλος μιας ιδιαίτερα τεταμένης εβδομάδας για τις σχέσεις μεταξύ Ουάσινγκτον και Κιέβου.
Με πληροφορίες από: Newsit, Ieidiseis