Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, επιμένει ότι Ρωσία και Ουκρανία έχουν συμφωνήσει σε παύση των αμοιβαίων πληγμάτων στις ενεργειακές υποδομές, στο πλαίσιο μιας «ενεργειακής εκεχειρίας». Παράλληλα, μετατοπίζει την ευθύνη για τη συνέχιση των εχθροπραμιών στον Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Οι δηλώσεις αυτές έρχονται εν μέσω καταγγελιών από τον Ουκρανό πρόεδρο για ρωσικές επιθέσεις σε ουκρανικές ενεργειακές εγκαταστάσεις, ενώ ο ίδιος ο Ζελένσκι δεν δείχνει διατεθειμένος να υποχωρήσει στις πιέσεις του Τραμπ για τα χτυπήματα κατά της Ρωσίας.
Οι δηλώσεις Τραμπ για την «ενεργειακή εκεχειρία»
Ο Ντόναλντ Τραμπ επέμεινε ότι η Μόσχα και το Κίεβο έχουν συμφωνήσει να σταματήσουν τα πλήγματα στις ενεργειακές υποδομές εκατέρωθεν. Κάλεσε παράλληλα και τις δύο πλευρές να τερματίσουν αυτόν τον «γελοίο» πόλεμο.
«Λοιπόν, συμφώνησαν», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους, αναφερόμενος στον Ζελένσκι και τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν. «Επειδή είπα: “Συμφωνείτε”. Γι’ αυτό συμφώνησαν, επειδή είπα ότι συμφωνούν».
Οι καταγγελίες του Ζελένσκι και οι ρωσικές επιθέσεις
Οι δηλώσεις του Αμερικανού Προέδρου έγιναν την ίδια στιγμή που ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι καταγγέλλει ότι οι ρωσικές δυνάμεις έχουν πλήξει τουλάχιστον έξι ουκρανικές ενεργειακές εγκαταστάσεις από την Κυριακή, οπότε και ο Τραμπ διακήρυξε την υποτιθέμενη εκεχειρία.
Όταν πιέστηκε από τους δημοσιογράφους σχετικά με τις συνεχιζόμενες ρωσικές επιθέσεις, ο Τραμπ απάντησε ότι «θα πρέπει να το εξετάσω και να δω, διότι υπάρχουν παραβιάσεις και από τις δύο πλευρές». Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ χαρακτήρισε τον πόλεμο, ο οποίος ξεκίνησε με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, «καταστροφή», ενώ υποστήριξε, χωρίς να παρουσιάσει στοιχεία, ότι τουλάχιστον 32.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί μόνο αυτόν τον μήνα.
Η διαφωνία για τις κυρώσεις και το ντίζελ
Σε έναν εξαιρετικά δύσκολο μήνα για τους Ουκρανούς, ενόψει ενός χειμώνα που πλησιάζει γρήγορα και αναμένεται ιδιαίτερα ψυχρός, η «πολύ μεγάλη και σημαντική συμφωνία» του Ντόναλντ Τραμπ για την προμήθεια εκατομμυρίων τόνων ντίζελ από τη Ρωσία δεν θα μπορούσε να έρθει σε χειρότερη στιγμή. Το σχέδιο του Αμερικανού προέδρου να άρει τις κυρώσεις κατά της Μόσχας, προκειμένου να επιτρέψει τις εισαγωγές ντίζελ, αποτέλεσε ισχυρό πλήγμα για τους περισσότερους Ουκρανούς, οι οποίοι βιώνουν αλλεπάλληλες επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και βαλλιστικούς πυραύλους, ενώ οι απώλειες μεταξύ των αμάχων αυξάνονται.
Ο Ουκρανός πρόεδρος χαρακτήρισε αμέσως τη συμφωνία του Τραμπ «αδύναμη απόφαση» και «δώρο στον Πούτιν», υποστηρίζοντας ότι θα χρηματοδοτήσει τον ρωσικό πόλεμο.
Η στάση του Κιέβου και οι κίνδυνοι
Παράλληλα, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι ενέκρινε νέες επιθέσεις με drones σε ρωσικά διυλιστήρια, προκαλώντας την αντίδραση του Τραμπ, ο οποίος έφτασε στο σημείο να ζητήσει την αντικατάστασή του στην ηγεσία της Ουκρανίας. Ο Ζελένσκι δεν δείχνει διατεθειμένος να συμμορφωθεί με την εντολή του Αμερικανού προέδρου να «σταματήσει επιτέλους» τις επιθέσεις κατά της ρωσικής ενεργειακής βιομηχανίας.
Η στάση αυτή αποτελεί συνέχεια της αυξανόμενης ανυπομονησίας του τους τελευταίους μήνες. Έχει εντείνει την κριτική του τόσο προς τους επικριτές όσο και προς τους συμμάχους του, κατηγορώντας Ευρωπαίους ηγέτες για καθυστερήσεις στην παροχή βοήθειας, ανταλλάσσοντας αιχμές με τον Ούγγρο πρωθυπουργό Βίκτορ Όρμπαν και αμφισβητώντας ανοιχτά την προσέγγιση του Τραμπ στον πόλεμο. Η σκληρότερη ρητορική αντανακλά την αυξανόμενη αγανάκτηση στο Κίεβο, κυρίως απέναντι στην Ουάσιγκτον.
Η ανθεκτικότητα της ουκρανικής άμυνας και η τεχνολογική πρόγος στα drones και στους πυραύλους έχουν ενισχύσει την αυτοπεποίθηση του Ζελένσκι. Ωστόσο, η ανοιχτή αντιπαράθεση με τον Τραμπ κρύβει σοβαρούς κινδύνους.
Προβλέψεις και πιθανές συνέπειες
Ο Τιμ Γουίλασι-Γουίλσι, πρώην Βρετανός διπλωμάτης και συνεργάτης του Βασιλικού Ινστιτούτου Ηνωμένων Υπηρεσιών (RUSI), εκτιμά ότι ο Ουκρανός πρόεδρος ίσως υπολογίζει πως ο Τραμπ θα αποδυναμωθεί πολιτικά μετά τις ενδιάμεσες εκλογές του επόμενου μήνα, ιδίως καθώς ορισμένοι Ρεπουμπλικανοί διαφοροποιούνται ήδη από τη συμφωνία για το ντίζελ.
Ωστόσο, ο Γουίλασι-Γουίλσι επισημαίνει ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να διακόψει την κρίσιμη ανταλλαγή πληροφοριών με την Ουκρανία ή να ασκήσει πίεση για τον περιορισμό της πρόσβασης του ουκρανικού στρατού στο δορυφορικό δίκτυο Starlink της SpaceX, από το οποίο εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό.
Με πληροφορίες από: Enikos, Topontiki