Ιδιαίτερα βαρύ αναμένεται το διπλωματικό πρόγραμμα της Ελλάδας τον Οκτώβριο, καθώς η ελληνική Προεδρία του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ συμπίπτει με κρίσιμες διεθνείς εξελίξεις. Παράλληλα, η διαδικασία επιλογής του επόμενου Γενικού Γραμματέα του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών προσθέτει ένα επιπλέον επίπεδο πολυπλοκότητας. Η Ελλάδα έχει ήδη διαμορφώσει τις θέσεις της για τους υποψηφίους, ενώ ταυτόχρονα διαχειρίζεται τις προκλήσεις που προκύπτουν από την Τουρκία και το κρίσιμο ζήτημα της ενεργειακής ασφάλειας.
Η ελληνική προεδρία στο συμβούλιο ασφαλείας
Ο Οκτώβριος αναμένεται να είναι ένας δύσκολος μήνας για την ελληνική Προεδρία του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, σύμφωνα με ανώτατη διπλωματική πηγή. Το σκηνικό χαρακτηρίζεται ως «βαρύ» λόγω των κρίσιμων διεθνών εξελίξεων που βρίσκονται σε εξέλιξη, καθώς και της σημαντικής διαδικασίας επιλογής του επόμενου Γενικού Γραμματέα του Οργανισμού.
Η ελληνική διπλωματία καλείται να διαχειριστεί ένα ευρύ φάσμα θεμάτων, από την αναζήτηση συναίνεσης για την ηγεσία του ΟΗΕ μέχρι την αντιμετώπιση περιφερειακών προκλήσεων. Το γεγονός αυτό καθιστά το διπλωματικό πρόγραμμα της χώρας ιδιαίτερα απαιτητικό κατά τη διάρκεια της προεδρίας της.
Η διαδικασία επιλογής του επόμενου γενικού γραμματέα
Στη διαδικασία επιλογής του Γενικού Γραμματέα, η ελληνική Προεδρία αναμένεται να έχει «μεγάλο λόγο», όπως ανέφερε διπλωματική πηγή στο ΑΠΕ ΜΠΕ. Ο ρόλος της Ελλάδας είναι να αναζητήσει τη σύνθεση και την ευρύτερη συναίνεση μεταξύ των μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Η Αθήνα έχει ήδη διαμορφώσει τη δική της άποψη σχετικά με τους υποψηφίους που θεωρεί ότι ανταποκρίνονται στις θέσεις αρχής της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής. Προτεραιότητα, σε αυτή τη φάση, είναι να διαπιστωθεί ποιοι από τους υποψηφίους έχουν τη δυνατότητα να εξασφαλίσουν την απαραίτητη συναίνεση των Μονίμων Μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας, ένα κρίσιμο βήμα για την επιλογή του επόμενου Γενικού Γραμματέα.
Οι σχέσεις με την Τουρκία και ο δομημένος διάλογος
Σε ό,τι αφορά τις σχέσεις με την Τουρκία, η ίδια διπλωματική πηγή τόνισε ότι οι δίαυλοι επικοινωνίας μεταξύ των δύο χωρών «ουδέποτε έπαψαν». Παράλληλα, υπογραμμίστηκε ότι η Ελλάδα «παραμένει συνεπής» στις θέσεις της, δηλώνοντας ωστόσο ότι «δεν πρόκειται να κάνει εκπτώσεις στις ελληνικές θέσεις».
Οι βασικοί πυλώνες του ελληνοτουρκικού Δομημένου διαλόγου, οι οποίοι περιλαμβάνουν τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ), τον Πολιτικό διάλογο και τη Θετική ατζέντα, συνεχίζονται κανονικά. Από ελληνικής πλευράς, τονίστηκε η ανάγκη «ο διάλογος να συνεχιστεί» και να μειωθεί η πρόσφατη ένταση. Ωστόσο, η πηγή σημείωσε ότι η μείωση της έντασης δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την ελληνική πλευρά.
Επιπλέον, η διπλωματική πηγή υπογράμμισε πως σε περιπτώσεις που υπάρχουν ενέργειες της Τουρκίας οι οποίες προσκρούουν στις βασικές ελληνικές θέσεις, «βεβαίως θα υπάρχει και η αντίστοιχη απάντηση» από την πλευρά της Ελλάδας.
Το κυπριακό ζήτημα και η στάση της Άγκυρας
Για το Κυπριακό, η ανώτατη διπλωματική πηγή εκτίμησε ότι καταγράφεται «μεγάλη κινητικότητα». Ωστόσο, τα υφιστάμενα δείγματα δεν επιτρέπουν αισιοδοξία για το εγγύς μέλλον, τουλάχιστον μέχρι τη λήξη της θητείας του σημερινού Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ.
Στο πλαίσιο αυτό, η πηγή έκανε λόγο για «μη παραγωγική τοποθέτηση» του Τούρκου Προέδρου, παρά την πιο ήπια στάση που έχει επιδείξει η Άγκυρα στα ελληνοτουρκικά ζητήματα. Υπογράμμισε, πάντως, ότι είναι πολύ σημαντικό να διαμορφωθεί ένα καλύτερο momentum για την επίλυση του Κυπριακού, το οποίο θα κληρονομήσει ο νέος Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ.
Ενεργειακή ασφάλεια και αμυντικοί μηχανισμοί
Αναφορικά με την επιδίωξη της Τουρκίας να συμμετάσχει σε ευρύτερους ευρωπαϊκούς αμυντικούς μηχανισμούς, η Αθήνα θεωρεί ότι πρόκειται για ζήτημα αρχής. Η ελληνική πλευρά τονίζει ότι «αυτό δεν μπορεί να προχωρήσει όσο υφίσταται απειλή πολέμου», διατηρώντας σταθερή τη θέση της επί του θέματος.
Παράλληλα, καταγράφεται ιδιαίτερη ανησυχία για το ζήτημα της ενεργειακής ασφάλειας. Η διπλωματική πηγή ανέφερε ότι «όλοι είναι σε κατάσταση μεγάλης ανησυχίας», υπογραμμίζοντας την ανάγκη για πρόνοια και προετοιμασία απέναντι στις πιθανές προκλήσεις που μπορεί να προκύψουν στον τομέα αυτό.
Με πληροφορίες από: Enikos