Η κυβέρνηση Τραμπ ετοιμάζεται να εφαρμόσει μια «οικονομική D-Day» με στόχο την πλήρη απομόνωση του Ιράν, θέτοντας προ των ευθυνών τους και τρίτες χώρες. Το σχέδιο αυτό προβλέπει την επιβολή ασφυκτικού πλέγματος δευτερογενών κυρώσεων, απειλώντας με «τεράστιες» οικονομικές συνέπειες όποια χώρα διατηρεί εμπορικές σχέσεις με την Τεχεράνη. Η κίνηση αυτή έρχεται καθώς οι ελπίδες για άμεση στρατιωτική επικράτηση ή διπλωματική λύση απομακρύνονται, με την Ουάσιγκτον να αναζητά νέους τρόπους άσκησης πίεσης.
Η «οικονομική D-Day» και το αδιέξοδο
Η σύγκρουση ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν δείχνει να έχει βαλτώσει, σχεδόν έξι μήνες μετά τις δεσμεύσεις του Ντόναλντ Τραμπ για μια «αστραπιαία νίκη». Στο τρέχον σκηνικό, οι όποιες ελπίδες για μια ξεκάθαρη στρατιωτική νίκη ή την εξεύρεση μιας διαπραγματευτικής λύσης, φαντάζουν πλέον όλο και πιο αμυδρές.
Προκειμένου να σπάσει αυτό το αδιέξοδο, ο Αμερικανός πρόεδρος προανήγγειλε μια «οικονομική D-Day». Βάσει αυτού του σχεδίου, κάθε χώρα που θα διατηρεί εμπορικές σχέσεις με την Τεχεράνη θα βρεθεί αντιμέτωπη με «τεράστιες» οικονομικές συνέπειες.
Το μεγάλο στοίχημα, ωστόσο, παραμένει το αν αυτή η ακραία πίεση θα γονατίσει την Τεχεράνη ή αν απλώς θα πυροδοτήσει νέες διεθνείς τριβές.
Η σκληρή στάση της Ουάσιγκτον
Οι ακριβείς μηχανισμοί αυτής της νέας αμερικανικής εκστρατείας οικονομικής πίεσης δεν έχουν ακόμη αποσαφηνιστεί. Ο υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, έχει υποσχεθεί την αποκάλυψή τους σε συνέντευξη Τύπου στις 24 Αυγούστου.
Σε συνέντευξή του στο δίκτυο CNBC, ο Μπέσεντ ξεκαθάρισε ότι οι ΗΠΑ είναι πρόθυμες να λάβουν μέτρα εναντίον οποιασδήποτε χώρας, είτε φίλης είτε εχθρού, η οποία θεωρείται ότι προσφέρει σανίδα σωτηρίας στο Ιράν.
«Είτε είστε μαζί μας είτε εναντίον μας», δήλωσε χαρακτηριστικά. «Εάν επιμένετε να κάνετε δουλειές με το Ιράν, είτε μεταφέροντας χρήματα, αγοράζοντας το πετρέλαιό τους είτε κάνοντας θαλάσσιες μεταφορές, τότε το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών και η αμερικανική κυβέρνηση… θα βάλουν όλη τους τη δύναμη και την ισχύ για να επιβάλουν κυρώσεις εναντίον σας».
Η «νέα φάση» της σύγκρουσης
Από την πλευρά του, ο αντιπρόεδρος, Τζέι Ντι Βανς, περιέγραψε τις κυρώσεις ως μια «νέα φάση» της σύγκρουσης. Σύμφωνα με τον ίδιο, η οικονομική πίεση αποτελεί το «πιο αποτελεσματικό» εργαλείο που διαθέτουν οι Ηνωμένες Πολιτείες αυτή τη στιγμή.
Ο Βανς ανέφερε στην εκπομπή Clay Travis and Buck Sexton show ότι «θα προσπαθήσουν να μας ασκήσουν οικονομική πίεση, αλλά αυτό που ισχύει τις τελευταίες εβδομάδες είναι ότι ένιωσαν πολύ μεγαλύτερη πίεση από εμάς».
Πρόσθεσε επίσης ότι «θα το συνεχίσουμε, επειδή πιστεύουμε ότι είναι ο καλύτερος τρόπος για να επιτύχουμε τελικά τον τελικό στόχο».
Η ανθεκτικότητα του Ιράν στις κυρώσεις
Το Ιράν βρίσκεται εδώ και χρόνια στο στόχαστρο των κυρώσεων, αντιμετωπίζοντας σημαντικές αμερικανικές κυρώσεις σχεδόν από την ίδρυση της Ισλαμικής Δημοκρατίας το 1979.
Μέχρι σήμερα έχει επιδείξει προθυμία να υπομείνει τον πόνο, αλλά και ικανότητα να προσαρμόζεται στην τεράστια οικονομική και στρατιωτική πίεση, όσο η σύγκρουση παρατείνεται.
Η εκστρατεία οικονομικής πίεσης εντάθηκε μετά την αποχώρηση της πρώτης κυβέρνησης Τραμπ από το Κοινό Ολοκληρωμένο Σχέδιο Δράσης (JCPOA), μια συμφωνία του 2015 μεταξύ των παγκόσμιων δυνάμεων και του Ιράν με στόχο τον περιορισμό του πυρηνικού του προγράμματος.
Στην τρέχουσα σύγκρουση, η αμερικανική κυβέρνηση έχει ήδη ανακοινώσει την «Επιχείρηση Οικονομική Οργή», μια διττή οικονομική εκστρατεία των ΗΠΑ που συνδυάζει κυρώσεις, συντονισμένες από το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών, κατά των χρηματοοικονομικών ροών του καθεστώτος. Επομένως, το κρίσιμο ερώτημα που προκύπτει για την Ουάσιγκτον είναι το εξής: θα αποδώσουν οι περαιτέρω κυρώσεις, εκεί όπου οι προηγούμενες στρατηγικές απέτυχαν;
Με πληροφορίες από: Ieidiseis, Newsbeast