Η συζήτηση σχετικά με την κατάργηση της αλλαγής ώρας έχει επανέλθει δυναμικά στις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς η Βουλή των Αντιπροσώπων ενέκρινε το νομοσχέδιο «Sunshine Protection Act». Αυτό το νομοσχέδιο προτείνει την καθιέρωση της θερινής ώρας (Daylight Saving Time – DST) ως μόνιμη.
Εφόσον το νομοσχέδιο εγκριθεί και από τη Γερουσία, οι Αμερικανοί δεν θα χρειάζεται πλέον να αλλάζουν τα ρολόγια τους δύο φορές το χρόνο. Ωστόσο, τον χειμώνα, ο ήλιος θα ανατέλλει και θα δύει μία ώρα αργότερα.
Επιπτώσεις της αλλαγής ώρας στην υγεία
Η αλλαγή της ώρας έχει προκαλέσει νέο κύκλο συζητήσεων, καθώς επιστήμονες και ειδικοί στον ύπνο επισημαίνουν ότι επηρεάζει σημαντικά τον ανθρώπινο οργανισμό. Ένα από τα κύρια επιχειρήματα υπέρ της κατάργησης της εποχικής αλλαγής είναι η διαταραχή του βιολογικού ρολογιού.
Ο Άνταμ Σπίρα, ειδικός στον ύπνο του Πανεπιστημίου Johns Hopkins, αναφέρει ότι η επιστημονική βιβλιογραφία συνδέει την αλλαγή ώρας με αυξημένο κίνδυνο για:
- καρδιακά επεισόδια, - εγκεφαλικά, - διαταραχές ύπνου, - μειωμένη συγκέντρωση, - περισσότερα τροχαία ατυχήματα.
Σύμφωνα με τον Σπίρα, ακόμη και μία μικρή απώλεια ύπνου μπορεί να έχει αρνητικές συνέπειες για την καρδιαγγειακή υγεία, αυξάνοντας τον κίνδυνο παχυσαρκίας και διαβήτη, ενώ επιβαρύνει και την ψυχική υγεία.
Αύξηση τροχαίων ατυχημάτων
Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2020 κατέγραψε αύξηση των τροχαίων ατυχημάτων μετά την αλλαγή ώρας. Τα στοιχεία της έρευνας δείχνουν ότι:
- τα συνολικά τροχαία αυξήθηκαν κατά 6%, - τα νυχτερινά ατυχήματα κατά 28%, - τα τροχαία σε αστικές περιοχές κατά 12%, - ενώ οι συγκρούσεις σε αυτοκινητοδρόμους επίσης αυξήθηκαν.
Οι ερευνητές αποδίδουν αυτή την αύξηση κυρίως στη διαταραχή του κιρκαδικού ρυθμού, δηλαδή του εσωτερικού βιολογικού ρολογιού που ρυθμίζει τον ύπνο και την εγρήγορση.
Σχέση με την εποχική κατάθλιψη
Η λήξη της θερινής ώρας έχει επίσης συσχετιστεί με την εμφάνιση της Εποχικής Συναισθηματικής Διαταραχής (Seasonal Affective Disorder – SAD). Σύμφωνα με την Cleveland Clinic, περίπου το 5% των ενηλίκων εμφανίζουν εποχική κατάθλιψη, ενώ 10% έως 20% παρουσιάζουν ηπιότερα συμπτώματα κατά τους χειμερινούς μήνες.
Τα πιο συνηθισμένα συμπτώματα περιλαμβάνουν:
- έντονη κόπωση, - μειωμένη ενέργεια, - απώλεια ενδιαφέροντος, - χαμηλή διάθεση, - διαταραχές στον ύπνο.
Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι η μειωμένη έκθεση στο φυσικό φως επηρεάζει την παραγωγή μελατονίνης και σεροτονίνης, δύο ουσιών που σχετίζονται άμεσα με τη διάθεση και τον ύπνο.
Διαφωνίες μεταξύ των επιστημόνων
Αν και πολλοί υποστηρίζουν ότι η μόνιμη θερινή ώρα θα εξαλείψει τα προβλήματα που προκαλεί η αλλαγή των ρολογιών, υπάρχουν και επιστήμονες που διαφωνούν. Αυτοί υποστηρίζουν ότι η μόνιμη χειμερινή (τυπική) ώρα είναι πιο συμβατή με τον ανθρώπινο οργανισμό, καθώς η πρωινή έκθεση στο φυσικό φως συμβάλλει στη σωστή λειτουργία του κιρκαδικού ρυθμού.
Κατά την άποψή τους, οι αργότερες ανατολές του ήλιου τον χειμώνα θα μπορούσαν να προκαλέσουν αυξημένη υπνηλία, δυσκολία στην αφύπνιση, χαμηλότερη συγκέντρωση και μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης μεταβολικών και καρδιοαγγειακών νοσημάτων.
Το νομοσχέδιο στη Γερουσία
Το Sunshine Protection Act θα εξεταστεί τώρα από τη Γερουσία, όπου η έγκρισή του θεωρείται αβέβαιη. Ορισμένοι γερουσιαστές εκφράζουν επιφυλάξεις, αναφερόμενοι στην εμπειρία του 1974, όταν εφαρμόστηκε προσωρινά η μόνιμη θερινή ώρα στις ΗΠΑ. Τότε, υπήρξαν αντιδράσεις, καθώς πολλά παιδιά πήγαιναν σχολείο πριν ξημερώσει, γεγονός που είχε εγείρει ανησυχίες για την οδική ασφάλεια.
Από την άλλη πλευρά, οι υποστηρικτές του μέτρου υποστηρίζουν ότι η κατάργηση των αλλαγών ώρας μπορεί να μειώσει τα τροχαία ατυχήματα, να ενισχύσει την παραγωγικότητα και να προσφέρει οφέλη στην καθημερινότητα των πολιτών.
Παρά τις διαφορετικές επιστημονικές προσεγγίσεις σχετικά με την μόνιμη θερινή ή χειμερινή ώρα, υπάρχει ευρεία συμφωνία ότι οι επαναλαμβανόμενες αλλαγές ώρας δύο φορές τον χρόνο επιβαρύνουν τον ανθρώπινο οργανισμό και επηρεάζουν την ποιότητα ύπνου και υγείας.