Μια θηλυκή αρκούδα, ηλικίας περίπου δύο ετών, εντοπίστηκε νεκρή από πυροβολισμό στο Εθνικό Πάρκο Πρεσπών. Το περιστατικό καταγράφηκε το πρωί της Τρίτης 27 Οκτωβρίου 2026, όταν η Μονάδα Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Πρεσπών και Προστατευόμενων Περιοχών Δυτικής Μακεδονίας του ΟΦΥΠΕΚΑ ειδοποιήθηκε από επισκέπτη της περιοχής για την παρουσία του νεκρού ζώου. Η αρκούδα βρέθηκε στην ευρύτερη περιοχή του Βροντερού, στον Δήμο Πρεσπών, και η νεκροψία που διενεργήθηκε επιβεβαίωσε ότι ο θάνατός της οφειλόταν σε τραύματα από βλήματα πυροβόλου όπλου.
Τα ευρήματα της νεκροψίας
Μετά την ειδοποίηση, στο σημείο μετέβησαν άμεσα στελέχη της Μονάδας Διαχείρισης, της Διεύθυνσης Δασών Φλώρινας και της Περιβαλλοντικής Οργάνωσης «Καλλιστώ». Παράλληλα, κλήθηκε ιδιώτης κτηνίατρος, ο οποίος προχώρησε στη διενέργεια νεκροψίας-νεκροτομής για να εξακριβωθούν τα ακριβή αίτια του θανάτου της αρκούδας. Η εξέταση αποκάλυψε σημαντικές λεπτομέρειες σχετικά με το περιστατικό.
Από την εξέταση διαπιστώθηκε ότι επρόκειτο για ένα θηλυκό άτομο, με βάρος που ξεπερνούσε τα 60 κιλά. Το ζώο έφερε τρία τραύματα από βλήμα πυροβόλου όπλου, όλα στην αριστερή πλευρά του σώματός της. Συγκεκριμένα, δύο από τα τραύματα εντοπίστηκαν στον αριστερό μηρό και, σύμφωνα με τα ευρήματα, δεν ήταν θανατηφόρα. Ωστόσο, το τρίτο τραύμα, το οποίο βρισκόταν χαμηλά στην κοιλιακή χώρα, προκάλεσε εκτεταμένη εσωτερική αιμορραγία, η οποία οδήγησε άμεσα στον θάνατο της αρκούδας. Η εκτίμηση των ειδικών είναι ότι η θανάτωση πραγματοποιήθηκε από σχετικά κοντινή απόσταση.
Η σημασία της περιοχής και η νομική προστασία
Η περιοχή όπου εντοπίστηκε η νεκρή αρκούδα, εντός του Εθνικού Πάρκου Πρεσπών, έχει ιδιαίτερη οικολογική σημασία. Αποτελεί έναν σημαντικό οικολογικό διάδρομο, ο οποίος χρησιμοποιείται από το είδος για τη μετακίνησή του μεταξύ των περιοχών της Ελλάδας και της Αλβανίας. Αυτό υπογραμμίζει την ανάγκη για προστασία όχι μόνο του ίδιου του ζώου, αλλά και των διαδρομών που χρησιμοποιεί για την επιβίωσή του.
Η καφέ αρκούδα είναι ένα είδος που χαίρει αυστηρής προστασίας, τόσο από την ελληνική όσο και από την ευρωπαϊκή και διεθνή νομοθεσία. Συγκεκριμένα, το είδος, καθώς και ο βιότοπός του, προστατεύονται από τις διατάξεις του Δασικού Κώδικα. Επιπλέον, καλύπτεται από την Οδηγία για τους Οικοτόπους (92/43/ΕΕ), τη συνθήκη της Βέρνης και τη συνθήκη της Ουάσινγκτον (CITES). Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η θανάτωση ή ο τραυματισμός αρκούδας διώκονται ποινικά, προβλέποντας αυστηρές κυρώσεις για τους παραβάτες.
Καταδίκη του περιστατικού και εκκλήσεις φορέων
Μετά το περιστατικό, η Περιβαλλοντική Οργάνωση για την Άγρια Ζωή και τη Φύση «Καλλιστώ» και ο Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ) εξέδωσαν κοινή ανακοίνωση. Στην ανακοίνωσή τους, οι δύο φορείς τονίζουν με έμφαση ότι η θανάτωση αρκούδας συνιστά ένα σοβαρό περιβαλλοντικό έγκλημα. Καλούν τις αρμόδιες αρχές και τη Δικαιοσύνη να διερευνήσουν κάθε σχετικό περιστατικό με τη δέουσα σοβαρότητα και επιμέλεια.
Οι οργανώσεις επισημαίνουν ότι, παρά τα μέτρα προστασίας που εφαρμόζονται συστηματικά τα τελευταία χρόνια, περιστατικά λαθροθηρίας εξακολουθούν να καταγράφονται στη χώρα μας. Αυτά τα περιστατικά αποτελούν μία από τις σημαντικότερες και πιο επίμονες απειλές για τη διατήρηση του είδους στην Ελλάδα. Στο πλαίσιο αυτό, απευθύνουν έκκληση στους πολίτες: εάν διαπιστώσουν την παρουσία αρκούδας κοντά σε κατοικημένες περιοχές ή σε σημεία ανθρώπινης δραστηριότητας, να ενημερώνουν άμεσα τις αρμόδιες αρχές, όπως το Δασαρχείο ή την Ελληνική Αστυνομία. Σκοπός είναι να ενεργοποιηθεί, εφόσον απαιτείται, το πρωτόκολλο που προβλέπεται για τις Ομάδες Άμεσης Επέμβασης, διασφαλίζοντας την ασφάλεια τόσο των ζώων όσο και των ανθρώπων.
Το ευρωπαϊκό έργο LIFE DinPin Bear
Αξίζει να σημειωθεί ότι το Εθνικό Πάρκο Πρεσπών δεν είναι μόνο ένας ζωτικής σημασίας βιότοπος για την καφέ αρκούδα, αλλά αποτελεί και μία από τις περιοχές όπου υλοποιείται το ευρωπαϊκό έργο LIFE DinPin Bear. Το συγκεκριμένο έργο έχει ως κύριο στόχο την εφαρμογή μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής διατήρησης της καφέ αρκούδας. Η στρατηγική αυτή αναπτύσσεται σε επίπεδο πληθυσμού και καλύπτει γεωγραφικά ολόκληρη την οροσειρά των Δειναρικών Άλπεων.
Η συμμετοχή του Πάρκου σε τέτοιου είδους ευρωπαϊκά προγράμματα αναδεικνύει τη διεθνή διάσταση της προστασίας του είδους και την προσπάθεια για συντονισμένες δράσεις. Οι δράσεις αυτές εκτείνονται σε διασυνοριακό επίπεδο, με σκοπό τη διασφάλιση της επιβίωσης της καφέ αρκούδας και τη διατήρηση της βιοποικιλότητας σε ένα ευρύτερο γεωγραφικό πλαίσιο, πέρα από τα εθνικά σύνορα.
Με πληροφορίες από: Topontiki, Enikos