Τα νέα περιστατικά άνοιας παγκοσμίως αναμένεται να αυξηθούν κατά 116% έως το 2050, σύμφωνα με τα ευρήματα μιας μελέτης που δημοσιεύτηκε τον Οκτώβριο στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Neurology. Οι προηγούμενες εκτιμήσεις προβλέπουν ότι ο συνολικός αριθμός των ανθρώπων που ζουν με άνοια θα φτάσει τα 150 εκατομμύρια παγκοσμίως. Η έρευνα αυτή ανέδειξε επίσης μια υψηλότερη συχνότητα νέων περιστατικών στις γυναίκες, καθώς και στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος.
Οι προβλέψεις για την παγκόσμια αύξηση
Η μελέτη καταγράφει ότι το 2023 εκτιμάται πως σημειώθηκαν 11,4 εκατομμύρια νέα περιστατικά άνοιας παγκοσμίως. Με βάση τα τρέχοντα δεδομένα και τις τάσεις, ο αριθμός αυτός αναμένεται να ανέλθει στα 24,7 εκατομμύρια ετησίως έως το 2050, υποδεικνύοντας μια σημαντική επιβάρυνση για τα συστήματα υγείας και τις κοινωνίες.
Η αύξηση αυτή αποδίδεται σε μεγάλο βαθμό στη γήρανση του πληθυσμού, καθώς η προχωρημένη ηλικία αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση της νόσου. Ωστόσο, οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι αυτή η αύξηση δεν πρέπει να θεωρείται αναπόφευκτη συνέπεια της γήρανσης, καθώς η πρόληψη και η πρόοδος της έρευνας μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την πορεία της νόσου.
Η μεθοδολογία της έρευνας
Για την εκπόνηση αυτής της εκτενούς ανάλυσης, οι ερευνητές αξιοποίησαν δεδομένα από 22 επιμέρους μελέτες. Συνολικά, σε αυτές τις μελέτες συμμετείχαν 38.418 άτομα, τα οποία προέρχονταν από 18 διαφορετικές χώρες και περιοχές του κόσμου.
Κατά τη διάρκεια της περιόδου παρακολούθησης των συμμετεχόντων, καταγράφηκαν 3.001 νέα περιστατικά άνοιας. Η συχνότητα εμφάνισης της νόσου υπολογίστηκε σε 9,7 νέα περιστατικά ανά 1.000 ανθρωποέτη, λαμβάνοντας υπόψη και προσαρμόζοντας τις διαφορές στην ηλικία και το φύλο των συμμετεχόντων, ώστε να εξασφαλιστεί η ακρίβεια των αποτελεσμάτων.
Διαφορές στην εμφάνιση ανά φύλο
Η μελέτη κατέγραψε μια αξιοσημείωτη διαφορά στη συχνότητα εμφάνισης νέων περιστατικών μεταξύ των φύλων. Συγκεκριμένα, στις γυναίκες παρατηρήθηκαν 10,6 νέα περιστατικά ανά 1.000 ανθρωποέτη, ενώ στους άνδρες ο αντίστοιχος αριθμός ήταν 8,6 νέα περιστατικά ανά 1.000 ανθρωποέτη.
Οι ερευνητές δεν προσδιόρισαν με βεβαιότητα τις ακριβείς αιτίες αυτής της διαφοράς. Πέρα από το μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής που έχουν οι γυναίκες, ενδέχεται να διαδραματίζουν ρόλο και ορμονικοί ή βιολογικοί παράγοντες. Μεταξύ αυτών αναφέρονται η εμμηνόπαυση και η έκθεση στα οιστρογόνα. Ωστόσο, τονίζεται η ανάγκη για περισσότερες μελέτες, προκειμένου να επιβεβαιωθούν αυτές οι πιθανές συσχετίσεις και να κατανοηθούν καλύτερα οι μηχανισμοί που οδηγούν σε αυτή τη διαφοροποίηση.
Η επίδραση του εισοδήματος των χωρών
Μια άλλη σημαντική διαπίστωση της έρευνας αφορά τη συχνότητα των νέων περιστατικών ανάλογα με το εισοδηματικό επίπεδο των χωρών. Η συχνότητα αυτή ανήλθε σε 13,6 νέα περιστατικά ανά 1.000 ανθρωποέτη στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος. Αντίθετα, στις χώρες υψηλού εισοδήματος, η συχνότητα ήταν χαμηλότερη, φτάνοντας τα 8,3 νέα περιστατικά ανά 1.000 ανθρωποέτη.
Ωστόσο, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος υποεκπροσωπούνταν στην ανάλυση. Τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν προέρχονταν από 12 χώρες υψηλού εισοδήματος, έναντι μόλις έξι χωρών χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος. Οι παρατηρούμενες διαφορές ενδέχεται να σχετίζονται με παράγοντες που αφορούν την καρδιαγγειακή και μεταβολική υγεία, όπως η υπέρταση, ο διαβήτης, η παχυσαρκία, το κάπνισμα, τα εγκεφαλικά επεισόδια και η υψηλή χοληστερόλη.
Η αναγκαιότητα της πρόληψης και της φροντίδας
Τα ευρήματα της μελέτης υπογραμμίζουν με έμφαση την ανάγκη για την υιοθέτηση αποτελεσματικότερων στρατηγικών πρόληψης. Παράλληλα, καθίσταται επιτακτική η σημασία της έγκαιρης διάγνωσης της άνοιας, καθώς και η διασφάλιση καλύτερης πρόσβασης σε υπηρεσίες φροντίδας για τους ασθενείς. Αυτές οι παρεμβάσεις κρίνονται απαραίτητες για την αντιμετώπιση της αυξανόμενης πρόκλησης που θέτει η νόσος παγκοσμίως.
Με πληροφορίες από: Ieidiseis